Tp-2

Jednostka proj. D-3 jako pomnik w Siewieromorsku
Klasa

kuter torpedowy

Typ

proj. D-3

Historia
Stocznia

Nr 5, Leningrad

 MW ZSRR
Nazwa

TK-116

Wejście do służby

1943

Wycofanie ze służby

1946

 Marynarka Wojenna (PRL)
Nazwa

Tp-2, ST-82, KT-82, 802

Wejście do służby

5 kwietnia 1946

Wycofanie ze służby

31 sierpnia 1963

Dane taktyczno-techniczne
Wyporność

standardowa: 32 tony
pełna: 35 t

Długość

22,6 metra

Szerokość

4,1 m

Zanurzenie

1,6 m

Napęd
3 silniki wysokoprężne Packard o łącznej mocy 3600 KM
3 śruby
Prędkość

35 węzłów

Zasięg

500 Mm przy prędkości 16 węzłów

Uzbrojenie
3 działka SzWAK kal. 20 mm (1 x I, 1 x II)
1 wkm DSzK kal. 12,7 mm
2 zrzutnie bg
Wyrzutnie torpedowe

2 x 533 mm

Załoga

12

Tp-2 – polski kuter torpedowy z okresu zimnej wojny, a wcześniej radziecki TK-116, jeden z dwóch pozyskanych przez Polskę okrętów projektu D-3. Okręt został zbudowany w 1943 roku w stoczni numer 5 w Leningradzie i w tym samym roku przyjęto go do służby w Marynarce Wojennej ZSRR. Po zakończeniu II wojny światowej jednostka została przekazana Polsce przez ZSRR na poczet części niemieckich reparacji wojennych i weszła w skład Marynarki Wojennej 5 kwietnia 1946 roku. Okręt, oznaczony podczas służby znakami burtowymi Tp-2, ST-82, KT-82 i 802, został skreślony z listy floty w sierpniu 1963 roku.

Projekt i budowa

Prace nad nowym typem kutra torpedowego rozpoczęto w ZSRR jesienią 1935 roku. Okręty, zaprojektowane w stoczni nr 5 w Leningradzie, miały zwiększoną wytrzymałość konstrukcji, drewniany kadłub i trójśrubowy napęd.

TK-116 zbudowany został w 1943 roku w stoczni numer 5 w Leningradzie. Do służby w Marynarce Wojennej ZSRR wszedł w 1943 roku.

Dane taktyczno-techniczne

Okręt był niewielkim kutrem torpedowym. Długość całkowita wykonanego z drewna kadłuba wynosiła 22,6 metra, szerokość 4,1 metra i zanurzenie 1,6 metra. Wyporność standardowa wynosiła 32 tony, zaś pełna 35 ton. Okręt napędzany był przez trzy silniki wysokoprężne Packard o łącznej mocy 3600 koni mechanicznych (KM). Trzy wały napędowe poruszały trzema śrubami. Maksymalna prędkość okrętu wynosiła 35 węzłów, zaś ekonomiczna – 27 węzłów. Okręt zabierał 5 ton paliwa, co pozwalało osiągnąć zasięg wynoszący 500 Mm przy prędkości 16 węzłów.

Jednostka przenosiła dwie torpedy kal. 533 mm, odpalane na burty. Uzbrojenie artyleryjskie jednostki stanowiły trzy działka SzWAK kal. 20 mm L/62 (pojedyncze oraz podwójnie sprzężone), umieszczone na dziobie tuż ponad pokładem oraz pojedynczy karabin maszynowy kal. 12,7 mm DSzK L/79 na nadbudówce. Broń ZOP stanowiły dwie ramowe zrzutnie bomb głębinowych (z łącznym zapasem 4 bomb).

Załoga okrętu składała się z 12 oficerów, podoficerów i marynarzy.

Służba

TK-116 służył początkowo we Flocie Bałtyckiej. W 1946 roku jednostka wraz z 22 innymi okrętami została przekazana Polsce przez ZSRR na poczet części niemieckich reparacji wojennych. 5 kwietnia 1946 roku kuter pod oznaczeniem Tp-2 został przyjęty w skład Marynarki Wojennej. Okręt, klasyfikowany do 1953 roku jako ścigacz torpedowy, wchodził początkowo w skład Grupy Kutrów Torpedowych, następnie trzeciej grupy Dywizjonu Ścigaczy i ostatecznie Dywizjonu Kutrów Torpedowych. W ciągu służby nosił kolejne oznaczenia: ST-82 (od czerwca 1952 roku), KT-82 (od 1955 roku) i 802 (od stycznia 1960 roku). W 1954 roku jednostka przeszła remont: usunięto wszystkie działka SzWAK oraz pojedynczy karabin maszynowy, montując w zamian dwa zdwojone stanowiska wkm kal. 12,7 mm DSzK 2M-1; prócz tego dokonano wymiany poszycia. W 1958 roku kuter przekazano Wyższej Szkole Marynarki Wojennej, gdzie pływał w charakterze jednostki szkolnej (wchodząc w skład Grupy Szkolnych Kutrów Torpedowych w Gdyni). Okręt został skreślony z listy floty 31 sierpnia 1963 roku.

Uwagi

  1. ↑ Według M. Soroki i J. Piwowońskiego jednostka posiadała wymiary 22,5 x 4,1 x 2,1 m.
  2. ↑ Według Navypedii jednostka posiadała 3 silniki silniki benzynowe GAM-34FN.
  3. ↑ Navypedia podaje, że prędkość maksymalna wynosiła 48 węzłów, zaś według Jane’s Fighting Ships of World War II – 38 węzłów.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Ivan Gogin: D-3 type motor torpedo boats (1940-1945). Navypedia. [dostęp 2017-05-01]. (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 Witold Koszela: Okręty Floty Polskiej. T. I. Oświęcim: Wydawnictwo Napoleon V, 2017, s. 178.
  3. 1 2 3 4 5 6 Ivan Gogin: TP1 motor torpedo boats (D-3 type) (1943/1946). Navypedia. [dostęp 2017-05-01]. (ang.).
  4. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Marek Soroka: Polskie Okręty Wojenne 1945-1980. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie, 1986, s. 32.
  5. ↑ Jan Piwowoński: Flota spod biało-czerwonej. Warszawa: Nasza Księgarnia, 1989, s. 331.
  6. ↑ Robert Gardiner, Roger Chesneau: Conway’s All the World’s Fighting Ships 1922–1946. London: 1980, s. 342.
  7. ↑ Antony Preston (red.): Jane’s Fighting Ships of World War II. London: Studio Editions, 1989, s. 219.
  8. ↑ Jarosław Ciślak: Polska Marynarka Wojenna 1995: okręty, samoloty i śmigłowce, uzbrojenie, organizacja. Warszawa: Lampart & Bellona, 1995, s. 274.
  9. ↑ Mieczysław Serafin: Polska Marynarka Wojenna 1945-2007. Kronika wydarzeń. Gdynia: Zespół Redakcyjno-Wydawniczy Marynarki Wojennej, 2008, s. 43.
  10. ↑ Mieczysław Serafin: Polska Marynarka Wojenna 1945-2007. Kronika wydarzeń. Gdynia: Zespół Redakcyjno-Wydawniczy Marynarki Wojennej, 2008, s. 64.
  11. 1 2 Marek Soroka: Polskie Okręty Wojenne 1945-1980. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie, 1986, s. 35.
  12. ↑ Mieczysław Serafin: Polska Marynarka Wojenna 1945-2007. Kronika wydarzeń. Gdynia: Zespół Redakcyjno-Wydawniczy Marynarki Wojennej, 2008, s. 72.

Bibliografia

  • Jarosław Ciślak: Polska Marynarka Wojenna 1995: okręty, samoloty i śmigłowce, uzbrojenie, organizacja. Wyd. I. Warszawa: Lampart & Bellona, 1995, seria: Ilustrowana Encyklopedia Techniki Wojskowej, 6. ISBN 83-86776-08-0.
  • Robert Gardiner, Roger Chesneau: Conway’s All the World’s Fighting Ships 1922–1946. London: Conway Maritime Press, 1980. ISBN 0-85177-146-7. (ang.).
  • Ivan Gogin: TP1 motor torpedo boats (D-3 type) (1943/1946). Navypedia. [dostęp 2017-05-01]. (ang.).
  • Ivan Gogin: D-3 type motor torpedo boats (1940-1945). Navypedia. [dostęp 2017-05-01]. (ang.).
  • Witold Koszela: Okręty Floty Polskiej. T. I. Oświęcim: Wydawnictwo Napoleon V, 2017. ISBN 978-83-65746-67-2.
  • Jan Piwowoński: Flota spod biało-czerwonej. Warszawa: Nasza Księgarnia, 1989. ISBN 83-10-08902-3.
  • Antony Preston (red.): Jane’s Fighting Ships of World War II. London: Studio Editions, 1989. ISBN 1-85170-194-X. (ang.).
  • Mieczysław Serafin: Polska Marynarka Wojenna 1945-2007. Kronika wydarzeń. Gdynia: Zespół Redakcyjno-Wydawniczy Marynarki Wojennej, 2008. ISBN 978-83-88698-03-3.
  • Marek Soroka: Polskie Okręty Wojenne 1945-1980. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie, 1986. ISBN 83-215-3249-7.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.