Telopea speciosissima | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Podkrólestwo | |||
| Nadgromada | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Nadklasa | |||
| Klasa | |||
| Nadrząd | |||
| Rząd | |||
| Rodzina | |||
| Rodzaj |
Telopea | ||
| Nazwa systematyczna | |||
| Telopea R.Br. Trans. Linn. Soc. London 10: 197 (1810) | |||
| Synonimy | |||
| |||
Telopea R.Br. – rodzaj roślin z rodziny srebrnikowatych. Obejmuje 5 gatunków. Występują naturalnie w południowo-wschodniej Australii i na Tasmanii. Są to krzewy o efektownych kwiatostanach rosnące w lasach eukaliptusowych na obszarach górskich.
Rośliny te, a zwłaszcza Telopea speciosissima, cenione są jako ozdobne nie tylko z powodu efektownego wyglądu, ale też stosunkowo dużej odporności na niskie temperatury. T. speciosissima jest też emblematem florystycznym stanu Nowa Południowa Walia, a jego kwiatostan jest popularnym motywem w lokalnej architekturze i zdobnictwie. Aborygeni spożywają nektar z kwiatów tych roślin, a ich liści używali do ochrony przed ogniem.
Morfologia
- Pokrój
- Krzewy osiągające do 4 metrów wysokości.
- Liście
- Zimozielone, skrętoległe, blaszki skórzaste, całobrzegie i piłkowane.
- Kwiaty
- Wyrastają parami skupione w okazałe, gęste główki rozwijające się na szczytach pędów i wsparte u nasady licznymi, barwnymi podsadkami. Są czerwone, rzadko żółte lub białe. Okwiat tworzą cztery barwne działki kielicha odwijające się w czasie kwitnienia. Na ich końcach znajdują się osadzone cztery główki pręcików, których nitki przyrośnięte są do działek. Słupek składa się z górnej jednokomorowej zalążni i długiej, wygiętej szyjki zakończonej dyskowatym znamieniem.
- Owoce
- Torebki zwieńczone trwałymi szyjkami słupka, zawierające oskrzydlone nasiona.
Systematyka
Rodzaj z plemienia Embothrieae, podrodziny Grevilleoideae z rodziny srebrnikowatych Proteaceae.
- Wykaz gatunków
- Telopea aspera Crisp & P.H.Weston
- Telopea mongaensis Cheel
- Telopea oreades F.Muell.
- Telopea speciosissima (Sm.) R.Br.
- Telopea truncata (Labill.) R.Br.
Przypisy
- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2022-01-17] (ang.).
- ↑ Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2022-01-17] (ang.).
- 1 2 3 4 5 Telopea R.Br.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2022-01-17].
- 1 2 3 4 5 6 7 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 1. Trees and shrubs. London: Macmillan, 2002, s. 307. ISBN 0-333-73003-8.
- 1 2 3 David J. Mabberley, Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 910, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200.