Tadeusz Powrózek
Data i miejsce urodzenia

2 września 1923
Brzezówka

Data i miejsce śmierci

3 marca 1991
Sanok

Przewodniczący Prezydium MRN w Sanoku
Okres

od 26 marca 1956
do 29 listopada 1956

Przynależność polityczna

Polska Zjednoczona Partia Robotnicza

Poprzednik

Kazimierz Surman

Następca

Andrzej Szczudlik

Odznaczenia
porucznik
Data i miejsce urodzenia

2 września 1923
Brzezówka

Data śmierci

3 marca 1991

Przebieg służby
Jednostki

Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego

Stanowiska

szef PUBP w Przeworsku

Tadeusz Andrzej Powrózek (ur. 2 września 1923 w Brzezówce, zm. 3 marca 1991 w Sanoku) – oficer UBP, polityk.

Życiorys

Urodził się 2 września 1923 w Brzezówce w rodzinie chłopskiej jako syn Andrzeja i Apolonii z domu Cesarz. Ukończył szkołę powszechną. Następnie pracował jako rolnik w gospodarstwie rodzinnym.

Podczas II wojny światowej kształcił się w szkole ogrodniczej ks. Jana Zwierza w Ropczycach. W trakcie okupacji niemieckiej pracował m.in. w obozie pracy w Bliznej. Po nastaniu władzy komunistycznej w Polsce w latach od 1944 do 1951 był zatrudniony w organach MO i UB pracując w Powiatowych Urzędach Bezpieczeństwa Publicznego (PUBP). Do służby bezpieczeństwa wstąpił 6 października 1944 w Ropczycach. 1 grudnia 1944 przystąpił do PPR. Brał udział w walkach z tzw. „reakcyjnym podziemiem” oraz w utrwalaniu władzy ludowej. W 1944 przebywał w powiecie ropczyckim. Początkowo służył w PUBP w Dębicy: od 6 października wzgl. 21 listopada 1944 jako wartownik plutonu ochoty, od 31 grudnia 1946 jako referent Referatu V, od 1 października 1947 do 1947 jako starszy referent Referatu V. Od 15 grudnia 1948 był starszym referentem Referatu V w PUBP w Sanoku, od 15 stycznia 1950 zastępcą szefa PUBP w Lubaczowie, po czym przeniesiony do PUBP w Przeworsku był od 15 czerwca 1950 zastępcą szefa, a od 15 stycznia do 31 lipca 1951 w stopniu porucznika szefem tegoż. Z dniem 31 lipca 1951 został zwolniony ze służby w trybie dyscyplinarnym – został aresztowany w ramach prowadzonej przez władze akcji skierowanej przeciw łamaniu zasad praworządności przez funkcjonariuszy UBP w Gryficach i na Rzeszowszczyźnie; po 6-miesięcznym okresie aresztu wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Rzeszowie z 7 sierpnia 1952 został skazany z art. 140 Kodeksu Karnego Wojska Polskiego na karę pozbawienia wolności 1 roku (za zamknięcie zatrzymanego w ciemnicy, dwukrotne uderzenie go w szyję i oblanie zimną wodą).

W Sanoku pracował także w kopalnictwie naftowym, oddziale Rzeszowskiej Centrali Materiałów Budowlanych (RCMB), do 1954 Rzeszowskim Zjednoczeniu Budownictwa Przemysłowego (kierownik działu kadr). Od 1954 do lutego 1956 był kierownikiem Wojewódzkiego Zbioru Surowców Własnych w Sanoku. Od 26 marca 1956 do 29 listopada 1956 pełnił stanowisko przewodniczącego Prezydium Miejskiej Rady Narodowej (MRN) w Sanoku, powołany na to stanowisko po odsunięciu Kazimierza Surmana, mimo że nie był członkiem MRN. Odszedł ze stanowiska po przedstawieniu prośby o odwołanie. W 1956 został członkiem Komisji Handlu MRN. W 1960 uzyskał maturę i dysponował wykształceniem średnim ekonomicznym. Od 1957 do 1972 był dyrektorem Miejskiego Zarządu Budynków Mieszkalnych w Sanoku. Od 1972 był kierownikiem brygad remontowych w szpitalu ZOZ Sanok.

Od 1948 był członkiem PZPR. Od 1973 należał do Związku Bojowników o Wolność i Demokrację, był członkiem Koła Miejsko-Gminnego ZBoWiD w Sanoku, w którym 23 października 1988 został wybrany na funkcję wiceprzewodniczącego i kierował komisją socjalną (1989). W 1988 był emerytowanym pracownikiem gospodarki komunalnej i mieszkaniowej. W październiku 1989 zasiadł w Zarządzie Wojewódzkim ZBoWiD w Krośnie.

Przeszedł na emeryturę w 1982. Zamieszkiwał przy ul. Grzegorza z Sanoka 4 w Sanoku. Jego żoną była pochodząca z Nadolan Helena z domu Dębicka (1925-2001, od 1945 także funkcjonariuszka organów BP, biorąca udział w walkach z podziemiem niepodległościowym, członkini PPR i PZPR, w latach 70. jako rencistka i członek KM PZRP była członkiem Wojewódzkiej Komisji Kontroli Partyjnej). Zmarł 3 marca 1991. Został pochowany w grobowcu rodzinnym na Cmentarzu Centralnym w Sanoku.

Odznaczenia

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 Deklaracje ↓, s. 64, 66.
  2. 1 2 3 Katalog IPN ↓.
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Oberc 2008 ↓, s. 346.
  4. 1 2 Deklaracje ↓, s. 64.
  5. 1 2 3 4 Deklaracje ↓, s. 67.
  6. 1 2 Deklaracje ↓, s. 68.
  7. ZBoWiD 1986 ↓, s. 33.
  8. Borowiec 2014 ↓, s. 286.
  9. Borowiec 2014 ↓, s. 136, 137, 138, 286, 315.
  10. 1 2 3 4 Deklaracje ↓, s. 69.
  11. Andrzej Brygidyn: W latach powojennych. Życie polityczne. Walka PPR o monopol władzy. w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, s. 783.
  12. Stachowicz 2008 ↓, s. 151.
  13. Stachowicz 2008 ↓, s. 155.
  14. Stachowicz 2008 ↓, s. 157.
  15. Stachowicz 2008 ↓, s. 217.
  16. Deklaracje ↓, s. 64, 69.
  17. Deklaracje ↓, s. 66.
  18. Spotkanie weteranów II wojny światowej. Gazeta Sanocka – Autosan”. Nr 22 (313), s. 3, 1-10 sierpnia 1984.
  19. ZBoWiD 1986 ↓, s. 333.
  20. Józef Ząbkiewicz. Nowe władze sanockiego ZBoWiD. Gazeta Sanocka – Autosan”. Nr 33 (468), s. 6, 20-30 listopada 1988.
  21. Józef Ząbkiewicz. 40 lat kombatanckiego związku. Gazeta Sanocka – Autosan”. Nr 14 (485), s. 3, 10-20 maja 1989.
  22. Z powagą i odpowiedzialnością wybraliśmy radnych. Krośnieńskie. Tylko trzy, ale jakże istotne zagadnienia. Nowiny”. Nr 142, s. 3, 20 czerwca 1988.
  23. Wysoka ocena sanockich kombatantów. Gazeta Sanocka – Autosan”. Nr 30 (501), s. 1, 1-10 listopada 1989.
  24. Deklaracje ↓, s. 71, 73, 74-78.
  25. Plenarne obrady WKKP w Krośnie. Nowiny”. Nr 259, s. 3, 22-23 listopada 1975.
  26. Helena Powrózek. cmentarzsanok.zetohosting.pl. [dostęp 2022-03-10].
  27. Tadeusz Powrózek. cmentarzsanok.zetohosting.pl. [dostęp 2022-03-10].
  28. M.P. z 1947 r. nr 29, poz. 247.
  29. Sanockie obchody 40. rocznicy Kongresu Zjednoczeniowego. Gazeta Sanocka – Autosan”. Nr 1 (472), s. 2, 1-10 stycznia 1989.

Bibliografia

  • Arnold Andrunik: Rozwój i działalność Związku Bojowników o Wolność i Demokrację na Ziemi Sanockiej w latach 1949-1984. Sanok: 1986, s. 1-335.
  • Związek Bojowników o Wolność i Demokrację. Oddział w Sanoku. Deklaracje i karty ewidencyjne członków zwyczajnych P Posadzki-Pytlik 1966-1989, AP Rzeszów – O/Sanok (zespół 659, sygn. 87). s. 1-247.
  • Sanok. Dzieje miasta. Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka. Kraków: Secesja, 1995. ISBN 83-86077-57-3.
  • Władysław Stachowicz. Miejska Rada Narodowa w Sanoku 1950–1990. „Zeszyty Archiwum Ziemi Sanockiej”. Nr 8: Samorząd Gminy Miasta Sanoka 1867–1990, s. 131-320, 2008. Fundacja „Archiwum Ziemi Sanockiej”. ISSN 1731-870X. 
  • Franciszek Oberc. Burmistrzowie Sanoka (przewodniczący Prezydium Miejskiej Rady Narodowej, naczelnicy). „Zeszyty Archiwum Ziemi Sanockiej”. Nr 8: Samorząd Gminy Miasta Sanoka 1867–1990, s. 339-350, 2008. Fundacja „Archiwum Ziemi Sanockiej”. ISSN 1731-870X. 
  • Janusz Borowiec: Polityka karna wobec przestępstw i wykroczeń funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa w województwie rzeszowskim (1944–1956). Rzeszów: Instytut Pamięci Narodowej / Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu. Oddział w Rzeszowie, 2014. ISBN 978-83-7629-688-3.
  • Dane osoby z katalogu funkcjonariuszy aparatu bezpieczeństwa. Tadeusz Powrózek. katalog.bip.ipn.gov.pl. [dostęp 2021-03-10].
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.