Szafranówka i przełęcz Maćkówki. Widok z Palenicy. | |
| Państwo | |
|---|---|
| Pasmo | |
| Wysokość |
742 m n.p.m. |
Położenie na mapie Pienin | |
Położenie na mapie Karpat | |
| 49°24′49″N 20°28′34″E/49,413611 20,476111 | |
Szafranówka, 742 m, Safronówka 741 m (słow. Šafranovka) – szczyt w głównym grzbiecie Małych Pieninach, na granicy polsko-słowackiej.
Szafranówka w południowo-wschodnim kierunku sąsiaduje z Witkulą (736 m), natomiast na zachodzie przez dość głęboką przełęcz – z Bystrzykiem (704 m). Szczyt jest zwornikiem dla odbiegającego na północ, ku dolinie Grajcarka, grzbietu kulminującego w Palenicy (722 m) Palenicę od Szafranówki dzieli przełęcz nazywana według różnych źródeł Maćkówkami bądź Maćkówką. Północno-zachodni stok opada do doliny spływającego spod Maćkówek Głębokiego Potoku i jego recypienta – Dunajca, północno-wschodni obniża się ku dolinie Grajcarka, południowy zaś odwadnia Leśnicki Potok. Z północno-wschodniej strony szczytu znajduje się dolinka potoku Zabaniska, jego nazwa świadczy o tym, że dawniej prowadzono jakieś prace górnicze (kopalnię nazywano dawniej banią).
Wierzchołek jest zakończony ostrą skalistą granią zbudowaną z wapieni krynoidowych, ale stoki są częściowo porośnięte zaroślami leszczyny i olszy szarej. Sam graniczny wierzchołek jest zalesiony od południa, jednak w kierunku północnym i zachodnim rozciąga się z niego widok na Pieniny, Gorce i Pasmo Radziejowej w Beskidzie Sądeckim. Ponadto widać też masyw najwyższej w Beskidzie Wyspowym Mogielicy. W stokach znajduje się skalny szyb o głębokości 3 m, dawniej podobno był głębszy.
Przez szczyt przebiegają dwa piesze szlaki turystyczne – niebieski (Tarnów – Wielki Rogacz) na odcinku z Wysokich Skałek (Wysokiej) do schroniska „Orlica” i Drogi Pienińskiej oraz żółty prowadzący ze Szczawnicy przez Palenicę na Szafranówkę. Na grzbiecie na zachód od szczytu odbiega słowacki żółty szlak do wsi Leśnica. Na stokach po północnej stronie usytuowane są trasy narciarskie oraz wyciąg orczykowy.
Z rzadkich w Polsce gatunków roślin stwierdzono występowanie irgi czarnej i omanu wąskolistny.
- Witkula i Szafranówka (z prawej strony)
- Zalesiony, wapienny szczyt Szafranówki
- Widok z Szafranówki na przełęcz Maćkówki i Palenicę
Szlaki turystyki pieszej
- Główny Szlak Pieniński: odcinek Wysokie Skałki – Droga Pienińska
- z Wysokich Skałek (skrzyżowanie ze szlakiem zielonym do Jaworek pod szczytem) 2:20 h (↑ 2:40 h)
- z Drogi Pienińskiej 1:10 h (↓ 0:55 h)
- Szczawnica – Palenica – Szafranówka
- ze Szczawnicy 1:10 h (↓ 1 h), z Palenicy 0:15 h (z powrotem tyle samo)
- z Leśnicy na przełęcz na zachód od szczytu, dalej niebieskim
- z Leśnicy 1:15 h (↓ 1 h)
Przypisy
- 1 2 3 Pieniński Park Narodowy. Pieniny polskie i słowackie. Mapa 1:20 000, Kraków: Wyd. Kartograficzne Polkart, lipiec 2006, ISBN 83-87873-07-1.
- ↑ Geoportal. Mapa topograficzna i satelitarna [online] [dostęp 2021-09-28].
- 1 2 Pieniny polskie i słowackie. Mapa turystyczna 1:25 000, Piwniczna: Agencja Wydawnicza „WiT” s.c., 2008.
- ↑ Beskid Sądecki. Mapa 1:50 000, Kraków: Compass, 2011, ISBN 978-83-7605-080-5.
- 1 2 3 Józef Nyka, Pieniny, wyd. IX, Latchorzew: Wyd. Trawers, 2006, ISBN 83-915859-4-8.
- ↑ Pieniny. Panoramy widokowe, schematy szlaków turystycznych, Piwniczna-Zdrój: WiT, ISBN 83-915737-8-8.
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirek, Czerwona księga Karpat Polskich, Warszawa: Instytut Botaniki PAN, 2008, ISBN 978-83-89648-71-6.