Stoker – urządzenie do mechanicznego podawania węgla w parowozach, ułatwiające pracę obsłudze pociągu.
Stosowano je głównie w ciężkich lokomotywach o dużej powierzchni rusztu (powyżej ok. 6 m², a w USA nawet do 15 m²) lub podczas używania słabszych kalorycznie gatunków węgla, gdzie klasyczne podawanie paliwa za pomocą łopaty było za wolne.
Ponadto niektóre parowozy (np. Big Boy) miały ogromne paleniska co uniemożliwiało wręcz ręczne podawanie paliwa na ruszt. Najwcześniej wprowadzane masowo w Stanach Zjednoczonych (gdzie do opalania parowozów używano głównie gorszej jakości węgla); w Polsce na większą skalę dopiero po 1945 roku, wcześniej stosowano jedynie w serii Ty23.
Poza USA i Polską, stokery używane były m.in. w konstrukcjach parowozów radzieckich, francuskich i czechosłowackich.
Poza Ty23 stoker był na takich parowozach PKP jak:
Przypisy
Bibliografia
- Zdeněk Bauer, Jiří Bouda: Stare parowozy. Warszawa: Wydawnictwo „Sport i Turystyka”, 1986, s. 20. ISBN 83-217-2574-0.