Stefan Dwornik
major piechoty
Data i miejsce urodzenia

28 lipca 1889
Sławków

Data i miejsce śmierci

wiosna 1940
Charków

Przebieg służby
Lata służby

1914–1940

Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

4 pułk strzelców podhalańskich

Stanowiska

dowódca batalionu

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa (kampania wrześniowa, obrona Lwowa 1939)

Późniejsza praca

dyrektor fabryki

Odznaczenia

Stefan Dwornik (ur. 28 lipca 1889 w Sławkowie, zm. wiosną 1940 w Charkowie) – prawnik, major piechoty Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys

Urodził się jako syn Bartłomieja i Zofii z domu Kachl. Ukończył studia prawa na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Podczas I wojny światowej służył w cesarsko-królewskiej Obronie Krajowej. Jego oddziałem macierzystym był 34 pułk piechoty Obrony Krajowej Jarosław. Na porucznika rezerwy został awansowany ze starszeństwem z 1 maja 1917.

Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę wstąpił do Wojska Polskiego. Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej w szeregach 14 pułku piechoty będąc dowódcą batalionu. 19 sierpnia 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu kapitana, w piechocie, w grupie oficerów byłej armii austro-węgierskiej. Pełnił wówczas służbę w Obozie Ćwiczebnym 6 Armii.

Po wojnie został komendantem Szkoły Podchorążych Rezerwy Piechoty przy Dowództwie Okręgu Korpusu nr X w Przemyślu w 1922. Awansowany do stopnia majora ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919. Z dniem 1 lipca 1926 został przydzielony z 14 pp do Departamentu Piechoty Ministerstwa Spraw Wojskowych na stanowisko referenta. W maju 1928 został przeniesiony do 4 pułku strzelców podhalańskich w Cieszynie na stanowisko dowódcy II batalionu. W marcu 1929 został zwolniony z zajmowanego stanowiska i oddany do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr V, a z dniem 31 sierpnia tego roku przeniesiony w stan spoczynku. W 1934, jako oficer stanu spoczynku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Wadowice. Posiadał przydział do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr V. Był wówczas „przewidziany do użycia w czasie wojny”.

Był jednym z budowniczych Fabryki Gum Jezdnych w Dębicy (późniejszy „Stomil”, obecnie Dębica SA) i jej pierwszym dyrektorem, sprawującym funkcje administracyjne. Zamieszkiwał przy ulicy Króla Jana III Sobieskiego 386.

Po wybuchu II wojny światowej brał udział w wojnie obronnej Polski, w 1939 roku, był w sztabie dowództwa obronie Lwowa. Był ranny. Po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939 został aresztowany przez Sowietów i przewieziony do obozu w Starobielsku. Wiosną 1940 został zamordowany przez funkcjonariuszów NKWD w Charkowie i pogrzebany w Piatichatkach. Od 17 czerwca 2000 spoczywa na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie.

Jego córką była Zofia Dwornik (1922–2002) – montażystka filmowa.

Upamiętnienie

5 października 2007 Minister Obrony Narodowej awansował go pośmiertnie do stopnia podpułkownika. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

W ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia” został zasadzony dwukrotnie Dąb Pamięci honorujący Stefana Dwornika: przy Zespole Szkół nr 5 im. Józefa Wybickiego w Szczecinie oraz na Placu Mikołajkowów w Dębicy (9 kwietnia 2010).

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. 1 2 3 Ranglisten 1918 ↓, s. 94, 353.
  2. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 32 z 25 sierpnia 1920, s. 7774.
  3. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 35 z 1 września 1926 roku, s. 288.
  4. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 26 kwietnia 1928 roku, s. 138.
  5. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 104, 170.
  6. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 12 marca 1929, s. 86.
  7. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 6 lipca 1929, s. 216.
  8. ↑ Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 326, 939.
  9. ↑ Brakuje miejsc na lekcjach katyńskich. radiomaryja.pl, 10 kwietnia 2010. [dostęp 2015-01-14].
  10. ↑ Ryszard Pajura: 150 najbardziej zasłużonych pracowników Firmy Oponiarskiej Dębica. Dębica: 2014, s. 20.
  11. ↑ Dębica. genealogyindexer.org. [dostęp 2015-01-14].
  12. ↑ Dębica. Ofiary Katania. Stefan Dwornik. debica24.eu. [dostęp 2015-01-14]. [zarchiwizowane z tego adresu (12 lutego 2015)].
  13. ↑ Katyńskie piętno. Byłaby wielką montażystką – gdyby nie PRL [online], Przystanek Historia [dostęp 2023-06-20] (pol.).
  14. ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
  15. ↑ LISTA OSÓB ZAMORDOWANYCH W KATYNIU, CHARKOWIE, TWERZE I MIEDNOJE MIANOWANYCH POŚMIERTNIE NA KOLEJNE STOPNIE. policja.pl. [dostęp 2014-04-09].
  16. ↑ Kolejne Dęby Pamięci posadzono w Dębicy. saperzy-debica.pl, 9 kwietnia 2010. [dostęp 2015-01-14].
  17. ↑ Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 32.
  18. ↑ Stefan Dwornik. muzeumkatynskie.pl. [dostęp 2015-01-14].

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.