Starlinktelekomunikacyjny system satelitarny budowany przez amerykańską firmę SpaceX, zapewniający połączenie z prawie dowolnego miejsca na lądzie na świecie. System ma docelowo składać się z około 12 tys. satelitów umieszczonych na tzw. niskiej orbicie okołoziemskiej (ang. Low Earth Orbit, LEO) na trzech wysokościach – 340 km (ok. 7500 satelitów), 550 km (ok. 1600 satelitów) oraz 1150 km (ok. 2800 satelitów) nad Ziemią. Głównym celem działania systemu jest dostarczanie łączności internetowej na całym globie.

Pierwsze satelity systemu zostały umieszczone na orbicie w maju 2019 roku. Do połowy 2020 roku umieszczono na orbicie kilkaset satelitów. Zakończenie budowy systemu (umieszczenie wszystkich 12 tys. urządzeń) jest planowane na rok 2027, lecz już w roku 2020 planowane było testowe uruchomienie systemu w niektórych punktach globu. Do maja 2021 umieszczono w sumie ponad 1500 satelitów.

Systemy łączności satelitarnej Starlink zostały wykorzystane przez stronę ukraińską podczas inwazji Rosji na Ukrainę w 2022 roku, w czerwcu 2023 zostało osiągnięte porozumienie ze SpaceX, dzięki któremu odcięcie Ukrainy od systemu jest chronione.

Obecność w mediach

Projekt, podobnie jak wiele innych przedsięwzięć Elona Muska, przyciąga dużą uwagę mediów. Każdy start rakiety Falcon 9 (używanej do transportu satelitów na orbitę), z ładunkiem 60 satelitów systemu Starlink, jest szeroko komentowany w mediach na całym świecie zarówno tych branżowych, jak i ogólnotematycznych. W krótkim czasie po wystrzeleniu satelity są dobrze widoczne oraz łatwo rozpoznawalne z Ziemi (tworzą charakterystyczną poruszającą się linię na nocnym niebie). Szereg ośrodków oraz indywidualnych astronomów amatorów publikuje zdjęcia, filmy i inne materiały w sieci.

Kontrowersje

Projekt budzi kontrowersje. Wysłanie bezprecedensowo dużej liczby satelitów (12 tys.) przez wielu komentatorów jest nazywane „zawłaszczaniem” lub „zatykaniem” nieba. Szczególnie dobrze udokumentowane uwagi pochodzą ze środowiska astronomów: uważają oni, że tak duża liczba obiektów uniemożliwi w praktyce szereg rodzajów badań kosmosu prowadzonych z Ziemi.

W odpowiedzi na część zarzutów firma SpaceX zdecydowała się na zbudowanie satelitów odbijających mniej światła (satelity „Darksat”). Pierwsze badania związane z własnościami tych satelitów wskazują, że nie zostały osiągnięte cele redukcji jasności tych obiektów.

Projekty konkurencyjne

Starlink nie jest jedynym tego typu projektem będącym obecnie w planach lub w realizacji. Do konkurencyjnych projektów należą:

Przypisy

  1. Starlink testuje globalny roaming. Wybrańcy dostali zaproszenia [online], www.telepolis.pl [dostęp 2023-02-21] (pol.).
  2. Debopam Bhattacherjee i inni, Gearing up for the 21st century space race, „Proceedings of the 17th ACM Workshop on Hot Topics in Networks”, dl.acm.org, DOI: 10.1145/3286062.3286079#d4378083e1 [dostęp 2020-06-06] (ang.).
  3. SpaceX Launches First Volley of Starlink Satellites [online], Sky & Telescope, 29 maja 2019 [dostęp 2020-06-06] (ang.).
  4. 1 2 Mark Harris, Tech giants race to build orbital internet [News], „IEEE Spectrum”, 55 (6), 2018, s. 10–11, DOI: 10.1109/MSPEC.2018.8362213, ISSN 1939-9340 [dostęp 2020-06-06].
  5. Jonathan O’Callaghan, SpaceX Launches First Starlink Satellites In Space Internet Battle [online], Forbes [dostęp 2020-06-06] (ang.).
  6. 1 2 Już prawie 500 satelitów Starlink na niebie. SpaceX wysyła 8. serię statków [online], www.urania.edu.pl [dostęp 2020-06-06] (pol.).
  7. SpaceX Is Banking on Satellite Internet. Maybe It Shouldn’t, „Wired”, ISSN 1059-1028 [dostęp 2020-06-06] (ang.).
  8. Elon Musk says Starlink internet private beta to begin in roughly three months, public beta in six [online], TechCrunch [dostęp 2020-06-06] (ang.).
  9. Rakieta Falcon 9 wyniosła 52 satelity Starlink i 2 ładunki dla klientów w misji Starlink L26 [online], www.urania.edu.pl [dostęp 2021-05-17] (pol.).
  10. UkraineX: How Elon Musk’s space satellites changed the war on the ground [online], POLITICO, 8 czerwca 2022 [dostęp 2022-10-14] (ang.).
  11. Elon Musk pod wpływem Putina mógł zmienić oblicze wojny. Interweniował Pentagon [online], nextgazetapl, 22 sierpnia 2023 [dostęp 2023-08-23] (pol.).
  12. Piotr Cieśliński, Dziś w nocy na niebie ekspres Elona Muska. 60 nowych satelitów Starlink poleciało na orbitę [online], wyborcza.pl, 4 czerwca 2020 [dostęp 2020-06-06].
  13. James Pero, Amateur astronomer captures Starlink satellites on video [online], Mail Online, 27 maja 2019 [dostęp 2020-06-06].
  14. Elon Musk wysyła na orbitę swoje satelity Starlink, w środowisku naukowców wrze. „Będzie jak w powieściach science fiction” [online], tokfm [dostęp 2020-06-06] (pol.).
  15. New fleets of private satellites are clogging the night sky [online], Science News, 12 marca 2020 [dostęp 2020-06-06] (ang.).
  16. Will Elon Musk’s Starlink satellites harm astronomy? Here’s what we know. [online], Science, 29 maja 2019 [dostęp 2020-06-06] (ang.).
  17. Jonathan C. McDowell, The Low Earth Orbit Satellite Population and Impacts of the SpaceX Starlink Constellation, „The Astrophysical Journal”, 892 (2), 2020, DOI: 10.3847/2041-8213/ab8016, ISSN 2041-8213 [dostęp 2020-06-06].
  18. Nie zobaczycie już satelitów SpaceX na niebie. Oto Darksat [online], WhatNext.pl – Ciekawi świata, 20 maja 2020 [dostęp 2020-06-06] (pol.).
  19. J. Tregloan-Reed i inni, First observations and magnitude measurement of Starlink’s Darksat, „Astronomy & Astrophysics”, 637, 2020, L1, DOI: 10.1051/0004-6361/202037958, ISSN 0004-6361 [dostęp 2020-06-06] (ang.).
  20. Facebook Confirms It’s Working on a New Internet Satellite, „Wired”, ISSN 1059-1028 [dostęp 2020-06-06] (ang.).
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.