| Data urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Odznaczenia | |
Stanisław Zbrowski (ur. 1887, zm. 7 października 1905) – polski działacz socjalistyczny.
Życiorys
Urodził się w 1887. Był uczniem Szkoły Handlowej. Wstąpił do Organizacji Bojowej PPS. Został wybrany do wykonania zamachu na rosyjskiego oficera, kapitana Michała Zabiełłę, który wydał rozkaz strzelania do manifestujących pokojowo robotników w Skarżysku. Planowany zamach miał się wydarzyć na ulicy Lubelskiej w Radomiu. Zbrowski zdecydował się wykonać go samodzielnie, bez obstawy. 7 października 1905 rzucona pod nogi kapitanowi bomba nie wybuchła. Podczas odwrotu po dokonaniu zamachu zastrzelił ścigającego go policjanta Kandaurowa. Następnie wobec beznadziejnego położenia, otoczony przez żandarmerię popełnił samobójstwo strzałem z broni w ostatnich chwilach wołając Niech żyje Polska. Jego pogrzeb odbył się z licznym udziałem żałobników. Został pochowany na cmentarzu przy ul. Limanowskiego. W atmosferze wzburzenia po zdarzeniu mieszkańcy Radomia manifestacyjnie wznosili w mieście barykady
Jego brat Wacław (1889-1956) ps. „Braciszek” został członkiem i szefem „uczniowskiej piątki bojowej” (wraz z nim Jan Gruszczyński, Jerzy Pieczynis, Roman Machnicki, Stefan Rodkiewicz, Stanisław Werner (wszyscy z „handlówki”) i Teodor Latomski.
Upamiętnienie
Decyzją Rady Miejskiej w Radomiu z 23 września 1936 w uznaniu wielkich zasług, położonych rewolucyjnej walce z caratem uchwaliła nazwać imieniem Stanisława Zbrowskiego ulicę Gołębiowską w Radomiu na odcinku od ul. Stefana Żeromskiego do ul. Kozienickiej.
Odznaczenia
- Krzyż Niepodległości z Mieczami – pośmiertnie (1930, za pracę w dziele odzyskania niepodległości).
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 Danuta Tomczyk: Zasłużeni ludzie Radomia. Radom: 1967, s. 24.
- 1 2 3 4 5 6 7 Zamach na kapitana Zabiełłę w Radomiu. Rewolucja 1905. [dostęp 2017-03-06].
- 1 2 3 4 Historyczny Atlas Radomia. Żeby tylko ten Zabiełło się pojawił.... wyborcza.pl. [dostęp 2017-03-06].
- 1 2 3 4 5 6 7 Stefan Res-Rodkiewicz: Uczniowskie piątki bojowe w Radomiu 1905-1907. 1936, s. 17-19.
- ↑ Jan Boniecki: Wacław Zbrowski – ps. „Braciszek” (1889-1956). W: Znani i nieznani Ziemi Radomskiej. T. II. Radom: 1988, s. 324-326.
- ↑ Stefan Res-Rodkiewicz: Uczniowskie piątki bojowe w Radomiu 1905-1907. 1936, s. 22, 29-30, 33.
- ↑ Jan Boniecki: Wacław Zbrowski – ps. „Braciszek” (1889-1956). W: Znani i nieznani Ziemi Radomskiej. T. II. Radom: 1988, s. 325.