Dragon 1 zbliżający się do ISS podczas misji CRS-20 | |
| Producent | |
|---|---|
| Operator | |
| Państwo pochodzenia | |
| Zastosowanie |
Zaopatrzenie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej |
| Następca | |
| Produkcja | |
| Stan obecny |
Wycofany |
| Liczba wszystkich lotów |
22 |
| Liczba udanych lotów |
21 |
| Liczba nieudanych lotów |
1 (CRS-7) |
| Pierwszy lot |
8 grudnia 2010 (SpaceX COTS Demo Flight 1) |
| Ostatni lot |
7 marca 2020 (SpaceX CRS-20) |
| Dane techniczne | |
| Masa |
4201 kg |
| Objętość |
34 m3 |
Dragon, znany również jako Dragon 1, był bezzałogowym, częściowo odnawialnym statkiem kosmicznym opracowanych przez amerykańską firmę SpaceX. W latach 2012–2020 statek wykonał 19 lotów w celu zaopatrzenia Międzynarodowej Stacji Kosmicznej.
Podczas pierwszego lotu statku w grudniu 2010 roku Dragon 1 stał się pierwszym komercyjnie zbudowanym statkiem kosmicznym, któremu udało się powrócić z orbity okołoziemskiej. 25 maja 2012 roku Dragon stał się pierwszym komercyjnym statkiem kosmicznym, który pomyślnie zadokował do Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. SpaceX podpisało kontrakt z NASA na dostawę ładunku na Międzynarodową Stacją Kosmiczną w ramach programu Commercial Resupply Services, a statek Dragon 1 rozpoczął regularne loty towarowe w październiku 2012 roku.
Ostatni lot statku kosmicznego Dragon 1 odbył się 7 marca 2020 roku, kiedy to Dragon 1 poleciał na Międzynarodową Stację Kosmiczną w ramach misji SpaceX CRS-20. W dalszych lotach zaopatrzeniowych SpaceX wykorzystuje SpaceX Dragon 2.
Historia
SpaceX rozpoczęła prace rozwojowe statkiem kosmicznym Dragon 1 pod koniec 2004 roku, ogłaszając to publicznie w 2006 roku. Również w 2006 roku SpaceX zdobyła kontrakt na wykorzystanie Dragona 1 do komercyjnego zaopatrzenia Międzynarodowej Stacji Kosmicznej dla NASA.
Commercial Orbital Transportation Services
W 2005 roku NASA zebrała propozycje komercyjnego statku kosmicznego, który mógłby zaopatrzyć Międzynarodową Stację Kosmiczną w ramach rozwoju programu Commercial Orbital Transportation Services. Dragon 1 był częścią propozycji SpaceX złożonej NASA w marcu 2006 roku.
W sierpniu 2006 roku NASA ogłosiła, że firma SpaceX została wybrana wraz z Kistler Aerospace do opracowania statków kosmicznych umożliwiających transport ładunków na Międzynarodową Stację Kosmiczną. SpaceX i Kistler Aerospace miały otrzymać odpowiednio do 278 mln USD i 207 mln USD. Kistler Aerospace nie wywiązał się ze swoich zobowiązań, a cała umowa została rozwiązana z Kisterem w 2007 roku. NASA później przyznała kontrakt firmy Kistler Aerospace firmie Orbital Sciences Corporation.
Commercial Resupply Services
23 grudnia 2008 roku NASA przyznała firmie SpaceX kontrakt Commercial Resupply Services o wartości 1,6 miliarda dolarów z możliwością zwiększenia maksymalnej wartości kontraktu do 3,1 miliarda dolarów. Kontrakt przewidywał 12 lotów o łącznej masie minimalnej wynoszącej 20 000 kilogramów ładunku, który miałby zostać przetransportowany na Międzynarodową Stację Kosmiczną.
Warunkiem zwiększenia zysku z kontraktu Commercial Resupply Services było przeanalizowanie przez SpaceX ochrony przed promieniowaniem kosmicznym we wszystkich systemach statku Dragon 1 oraz to, w jaki sposób statek kosmiczny zareaguje na niepożądane promieniowanie. Analiza i finalny projekt Dragona 1, w którym zastosowano potrójną redundantną architekturę komputera, zostały sprawdzone przez niezależnych ekspertów i zakończyły się zatwierdzeniem przez NASA statku Dragon 1 do lotów dla programu Commercial Resupply Services.
Loty demonstracyjne
Pierwszy lot rakiety Falcon 9 v1.0 odbył się w czerwcu 2010 roku i w ramach jego wyniesiono na orbitę symulator masy statku Dragon. Podczas lotu podstawową misją owego symulatora było przekazywanie danych aerodynamicznych rejestrowanych podczas wznoszenia.
NASA podpisała kontrakt na trzy loty testowe ze SpaceX, ale później zmniejszyła tę liczbę do dwóch. Pierwszy statek kosmiczny Dragon wystartował 8 grudnia 2010 roku w ramach swojej pierwszej misji COTS Demo Flight 1, która została zlecona przez NASA. Dragon 1 został pomyślnie odzyskany po ponownym wejściu w atmosferę. Misja była także drugim lotem rakiety nośnej Falcon 9 v1.0. W listopadzie 2010 roku Federalna Administracja Lotnicza wydała pozwolenie na wejście w atmosferę statku Dragon 1.
Drugi lot statku Dragon 1, również został zlecony przez NASA i był misją demonstracyjną statku, która wystartowała pomyślnie 22 maja 2012 roku tuż po zatwierdzeniu przez NASA propozycji SpaceX dotyczącej połączenia celów misji SpaceX COTS Demo Flight 2 i 3 w jeden lot Falcona 9 v.1.0, co ostatecznie doprowadziło do przemianowania misji na Dragon C2+. Statek Dragon 1 przeprowadził testy orbitalne swoich systemów nawigacyjnych i procedur przerwania, zanim został złapany przez ramię Canadarm2 i pomyślnie zadokowany do Międzynarodowej Stacji Kosmicznej 25 maja 2012 roku w celu wyładunku ładunku. Dragon powrócił na Ziemię 31 maja 2012 roku, wodując zgodnie z planem na wodach Oceanu Spokojnego, by móc zostać wydobyty przez załogę naziemną.
23 sierpnia 2012 roku Administrator NASA Charles Bolden ogłosił, że firma SpaceX ukończyła wszystkie wymagane etapy w ramach kontraktu Commercial Resupply Services i uzyskała zgodę na rozpoczęcie operacyjnych misji zaopatrzeniowych na Międzynarodową Stację Kosmiczną.
Loty operacyjne
Dragon 1 został wystrzelony w swój pierwszy operacyjny lot CRS 8 października 2012 roku i pomyślnie zakończył swoją misję 28 października 2012 roku. NASA początkowo zakontraktowała SpaceX na 12 misji operacyjnych, jednak później przedłużono kontrakt Commercial Resupply Services o 8 kolejnych lotów SpaceX, co dało łącznie 20 startów do 2019 roku. W 2016 roku firmie SpaceX przydzielono nową partię 6 misji w ramach kontraktu Commercial Resupply Services 2. Misje te mają zostać zrealizowane w latach 2020-2024.
Ponowne wykorzystanie
Misja SpaceX CRS-11 była jedenastą misją Commercial Resupply Services firmy SpaceX, która została pomyślnie wystrzelona przez rakietę Falcon 9 FT 3 czerwca 2017 roku. Misja ta była pierwszym ponownym lotem wcześniej wystrzelonego statku Dragon 1. Misja ta dostarczyła 2708 kilogramów ładunku na Międzynarodową Stację Kosmiczną. Pierwszy stopień rakiety nośnej Falcon 9 FT pomyślnie wylądował na Landing Zone 1. Był to pierwszy raz od 2011 roku, kiedy do Międzynarodowej Stacji Kosmicznej przybył ponownie wykorzystany statek kosmiczny.
Misje CRS-15, CRS-16, CRS-17, CRS-18, CRS-19 i CRS-20 zostały zrealizowane przy użyciu wcześniej wystrzelonych Dragonów 1.
Produkcja
W grudniu 2010 roku linia produkcyjna SpaceX produkowała jeden nowy statek kosmiczny Dragon 1 i rakietę Falcon 9 co trzy miesiące, a Elon Musk stwierdził w wywiadzie z 2010 roku, że do 2012 roku planuje zwiększyć produkcje do jednego Dragona 1 co sześć tygodni.
Do września 2013 r. całkowita powierzchnia produkcyjna SpaceX wzrosła do prawie 93 000m2, a fabryka posiadała sześć statków Dragon 1 na różnych etapach produkcji.
Projekt
Dragon 1 jest w kształcie stożka ściętego do którego przymocowany jest bezciśnieniowy bagażnik wyposażony w dwa panele słoneczne . Kapsuła wykorzystuje osłonę termiczną PICA-X, która jest oparta na zastrzeżonym wariancie osłony węglowej z impregnacją fenolową opracowanego przez NASA, zaprojektowanego w celu ochrony kapsuły podczas wejścia w atmosferę. Kapsuła Dragon nadaje się do wielokrotnego użytku i może być wykonywana kilka razy do różnych misji. Bezciśnieniowego bagażnika nie można odzyskać, ponieważ oddziela się od kapsuły przed wejściem w atmosferę w której się spala.
Statek Dragon 1 zostaje wystrzelony na szczycie rakiety Falcon 9. Dragon 1 jest wyposażony w 18 silników Draco dzięki którymi jest w stanie dotrzeć do Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Podczas pierwszych lotów Dragona, kapsuła wodowała na wodach Oceanu Spokojnego, po czym została przetransportowana statkiem na brzeg.
W przypadku lotów towarowych na Międzynarodową Stację Kosmiczną, statek Dragon zostaje przechwycony przez ramię Canadarm2, które pomaga zadokować Dragona do amerykańskiej części stacji za pomocą systemu Common Berthing Mechanism.
Kapsuła Dragon może przetransportować na Międzynarodową Stację Kosmiczną 3310 kilogramów ładunku oraz również zabrać ze stacji ładunek o wadze 3310 kilogramów, który nie może przekraczać 14m3 swojej objętości. Panele słoneczne wytwarzają moc do 4 kW energii, która pozwala zasilić cały statek.
Lista misji
| Misja | Naszywka | Kapsuła | Data startu | Czas na ISS | Rezultat |
|---|---|---|---|---|---|
| COTS Demo Flight 1 | — | C101 | 8 grudnia 2010 | — | Sukces |
| COTS Demo Flight 2 | — | C102 | 22 maja 2012 | 5 dni 17 godz. 47 min. | Sukces |
| CRS-1 | C103 | 8 października 2012 | 17 dni 22 godz. 16 min. | Sukces | |
| CRS-2 | C104 | 1 marca 2013 | 22 dni 18 godz. 14 min. | Sukces | |
| CRS-3 | C105 | 18 kwietnia 2014 | 27 dni 21 godz. 49 min. | Sukces | |
| CRS-4 | C106 | 21 września 2014 | 31 dni 22 godz. 41 min. | Sukces | |
| CRS-5 | C107 | 10 stycznia 2015 | 29 dni 3 godz. 17 min. | Sukces | |
| CRS-6 | C108 | 14 kwietnia 2015 | 33 dni 20 godz. | Sukces | |
| CRS-7 | C109 | 28 czerwca 2015 | — | Porażka | |
| CRS-8 | C110 | 8 kwietnia 2016 | 30 dni 21 godz. 3min. | Sukces | |
| CRS-9 | C111 | 18 lipca 2016 | 36 dni 6 godz. 57 min. | Sukces | |
| CRS-10 | C112 | 19 lutego 2017 | 23 dni 8 godz. 8 min. | Sukces | |
| CRS-11 | C106.2 | 3 czerwca 2017 | 27 dni 1 godz. 53 min. | Sukces | |
| CRS-12 | C113 | 14 sierpnia 2017 | 31 dni 6 godz. | Sukces | |
| CRS-13 | C108.2 ♺ | 15 grudnia 2017 | 25 dni 21 godz. 21 min. | Sukces | |
| CRS-14 | C110.2 | 2 kwietnia 2018 | 30 dni 16 godz. | Sukces | |
| CRS-15 | C111.2 ♺ | 29 czerwca 2018 | 32 dni 45 min. | Sukces | |
| CRS-16 | C112.2 ♺ | 5 grudnia 2018 | 36 dni 4 godz. | Sukces | |
| CRS-17 | C113.2 ♺ | 4 maja 2019 | 27 dni 23 godz. 2 min. | Sukces | |
| CRS-18 | C108.3 ♺ | 24 lipca 2019 | 30 dni 20 godz. 24 min. | Sukces | |
| CRS-19 | C106.3 ♺ | 5 grudnia 2019 | 29 dni 19 godz. 54 min. | Sukces | |
| CRS-20 | C112.3 ♺ | 7 marca 2020 | 28 dni 22 godz. 12 min | Sukces |
Zobacz też
Przypisy
- 1 2 Chris Bergin, SpaceX’s Dragon berthed on the ISS to complete historic arrival [online], NASASpaceFlight.com, 25 maja 2012 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ Kenneth Chang, First Private Craft Docks With Space Station [online], nytimes.com, 25 maja 2012 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ Victoria Jaggard, Ker Than: SpaceX's Dragon Docks With Space Station—A First. news.nationalgeographic.com, 2012-05-25. [dostęp 2024-03-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-09)]. (ang.).
- 1 2 Tariq Malik: Liftoff! SpaceX Dragon Launches 1st Private Space Station Cargo Mission. space.com, 2012-10-08. [dostęp 2012-10-08]. (ang.).
- 1 2 Spaceflight Now | Falcon Launch Report | Falcon 9 undergoes pad rehearsal for October launch [online], spaceflightnow.com [dostęp 2024-03-30].
- ↑ Press Briefed On the Next Mission to the International Space Station. 7:35 minuta. [dostęp 2024-03-30].
- ↑ Jeff Foust, Falcon 9 launches final first-generation Dragon [online], SpaceNews, 7 marca 2020 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ SpaceX building reusable crew capsule [online], NBC News, 6 marca 2006 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- 1 2 Spaceflight Now | Breaking News | NASA selects crew, cargo launch partners [online], www.spaceflightnow.com [dostęp 2024-03-30].
- ↑ Spaceflight Now | Breaking News | NASA selects crew, cargo launch partners [online], www.spaceflightnow.com [dostęp 2024-03-30].
- ↑ SMSR INTEGRATED MASTER SCHEDULE [online], sma.nasa.gov, 7 czerwca 2021 [dostęp 2024-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2021-06-14] (ang.).
- 1 2 Brian Berger, Time Runs out for RpK; New COTS Competition Starts Immediately [online], Space.com, 19 października 2007 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ F9/Dragon Will Replace the Cargo Transport Function of the Space Shuttle after 2010 [online], spacex.com, 23 grudnia 2008 [dostęp 2024-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2009-07-21] (ang.).
- ↑ Dragon's "Radiation-Tolerant" Design | Aviation Week Network [online], aviationweek.com [dostęp 2024-03-29].
- ↑ A major win for NASA’s plan to use commercial rockets for astronaut transport [online], spacex.com, 7 czerwca 2010 [dostęp 2024-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2011-06-17] (ang.).
- ↑ Private space capsule's maiden voyage ends with splash, „BBC News”, 8 grudnia 2010 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ David Weaver, Wayback Machine [online], nasa.gov, 22 listopada 2010 [dostęp 2024-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2013-04-06] (ang.).
- 1 2 Clara Moskowitz, SpaceX Launches Private Capsule on Historic Trip to Space Station [online], Space.com, 22 maja 2012 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ Spaceflight Now | Falcon 9 | SpaceX demo flights merged as launch date targeted [online], www.spaceflightnow.com [dostęp 2024-03-30].
- ↑ Chris Bergin, SpaceX's Dragon already achieving key milestones following Falcon 9 ride [online], NASASpaceFlight.com, 22 maja 2012 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ Pierrot Durand, Cargo Aboard Dragon Spacecraft to Be Unloaded On May 28 [online], frenchtribune.com, 2012 [dostęp 2024-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2015-04-30] (ang.).
- ↑ Splashdown for SpaceX Dragon spacecraft, „BBC News”, 30 maja 2012 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ SpaceX Dragon Capsule opens new era [online], businesstech.co.za, 28 maja 2012 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ NASA Administrator Announces New Commercial Crew And Cargo Milestones [online], nasa.gov, 23 sierpnia 2012 [dostęp 2024-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2012-08-23] (ang.).
- ↑ Dragon CRS-21,... CRS-35 (SpX 21,... 35) [online], Gunter's Space Page [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ Stephen Clark, Cargo manifest for SpaceX’s 11th resupply mission to the space station – Spaceflight Now [online] [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ The Neutron Star Interior Composition Explorer Mission [online], heasarc.gsfc.nasa.gov [dostęp 2024-03-30].
- ↑ Chris Gebhardt, SpaceX’s CRS-11 Dragon captured by Station for a second time [online], NASASpaceFlight.com, 5 czerwca 2017 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ Denise Chow, Q & A with SpaceX CEO Elon Musk: Master of Private Space Dragons [online], Space.com, 8 grudnia 2010 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ Production at SpaceX. spacex.com, 2013-09-24. [dostęp 2024-03-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-04-03)]. (ang.).
- 1 2 Dragon Overview. spacex.com. [dostęp 2024-03-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-04-05)]. (ang.).
- ↑ Spaceflight Now | Falcon Launch Report | Second Falcon 9 rocket begins arriving at the Cape [online], www.spaceflightnow.com [dostęp 2024-03-30].
- ↑ Spaceflight Now | Dragon Mission Report | Dragon return timeline [online], spaceflightnow.com [dostęp 2024-03-30].
- ↑ Thomas D. Jones. Tech Watch — Resident Astronaut. „Popular Mechanics”. 183 (12), December 2006. ISSN 0032-4558.
- ↑ SpaceX • COTS Flight 1 Press Kit. spacex.com, 2010-12-06. [dostęp 2024-03-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-04-15)]. (ang.).
- ↑ Chris Bergin, ISS translates robotic assets in preparation to greet SpaceX's Dragon [online], NASASpaceFlight.com, 12 kwietnia 2012 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ The Annual Compendium of Commercial Space Transportation: 2012. faa.gov. [dostęp 2013-02-08]. (ang.).
- ↑ Dragon C1 [online], Gunter's Space Page [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ Steven Siceloff, SpaceX Launches Success with Falcon 9/Dragon Flight [online], nasa.gov, 12 września 2010 [dostęp 2024-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2015-06-11] (ang.).
- ↑ Mike Wall, Dragon Spacecraft Glitch Was 'Frightening,' SpaceX Chief Elon Musk Says [online], Space.com, 1 marca 2013 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ Spaceflight Now | Dragon Mission Report | SpaceX, NASA scrutinize anomalies from cargo flight [online], www.spaceflightnow.com [dostęp 2024-03-30].
- ↑ Chris Bergin, Range Realigns - SpaceX CRS-3 mission targets April 14 [online], NASASpaceFlight.com, 4 kwietnia 2014 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- 1 2 3 4 Chris Bergin, SpaceX's CRS-13 Dragon returns home [online], NASASpaceFlight.com, 13 stycznia 2018 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- 1 2 Ben Cooper, Rocket Launch Viewing Guide for Cape Canaveral Atlas 5, Delta 4 & Falcon 9 [online], launchphotography.com [dostęp 2024-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2016-02-09].
- ↑ Dragon Launches to Station, Arrives Wednesday – Space Station [online], blogs.nasa.gov, 19 lutego 2017 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ William Graham, Flight proven Falcon 9 launches previously flown Dragon to ISS [online], NASASpaceFlight.com, 15 grudnia 2017 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- ↑ CRS-16 Dragon Resupply Mission [online], spacex.com, 5 grudnia 2018 [dostęp 2024-03-30] [zarchiwizowane z adresu 2018-12-05] (ang.).
- ↑ Sarah Lewinpublished, SpaceX Launches Dragon Cargo Ship to Space Station, But Misses Rocket Landing [online], Space.com, 5 grudnia 2018 [dostęp 2024-03-30] (ang.).
- 1 2 Eric Ralph, SpaceX gives infrared glimpse of Falcon 9 landing after successful Dragon launch [online], TESLARATI, 4 maja 2019 [dostęp 2024-03-30] (ang.).