| podporucznik rezerwy kawalerii | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1929–1940 |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki |
10 Pułk Strzelców Konnych |
| Stanowiska |
dowódca plutonu |
| Główne wojny i bitwy | |
| Późniejsza praca |
przedsiębiorca |
Ryszard Zygmunt Linscheid (ur. 8 kwietnia 1909 w Kuńkowcach, zm. wiosną 1940 w Charkowie) – prawnik, przedsiębiorca, podporucznik rezerwy kawalerii Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.
Życiorys
Urodził się 8 kwietnia 1909 w Kuńkowcach jako syn Piotra (1880-1951) i Olgi z domu Kintzi (1888-1946). Miał brata Ferdynanda i dwie siostry: Walerię (1911-1989, żona Bogusława Panka) i Helenę (1915–2006, po mężu Schmidt). Po jego urodzeniu rodzina przeprowadziła się do wsi Dąbrówka Polska pod Sanokiem, gdzie ojciec był dzierżawcą majątku należącego do Strzelbickich. Linscheidowie byli wyznania mennonickiego.
Od 1919 Ryszard Linscheid kształcił się w VIII Państwowym Gimnazjum Realnym we Lwowie, w X Państwowym Gimnazjum we Lwowie, w VIII Państwowym Gimnazjum we Lwowie. Później uczył się w Państwowym Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku, gdzie w roku szkolnym 1926/1927 ukończył VII klasę, w roku szkolnym 1927/1928 ukończył VIII klasę, a na wiosnę 1929 zdał egzamin dojrzałości (w jego klasie byli m.in. Adam Bieniasz, Stanisław Gerstmann, Norbert Ramer, Lidia Sembratowicz, Eugeniusz Duda, Mieczysław Wiśniowski – dwaj ostatni to także ofiary zbrodni katyńskiej). Następnie przeprowadził się do Lwowa, gdzie ukończył studia prawnicze na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jana Kazimierza.
W 1930 ukończył kształcenie w Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu. Został mianowany na stopień podporucznika kawalerii ze starszeństwem z 1 stycznia 1932 i lokatą 128. Służył w 10 Pułku Strzelców Konnych w Łańcucie. W 1934 był podporucznikiem rezerwy kawalerii i pozostawał wówczas w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Sanok. 6 listopada 1935 poślubił w Sanoku pochodzącą z Nowosielec Marię Szawłowską (ur. 7 lipca 1908 w Potoku Złotym), z którą miał córkę Annę. Wraz z rodziną zamieszkiwał we Lwowie przy ulicy Obertyńskiej 39 nieopodal Parku Stryjskiego. Prowadził prywatne przedsiębiorstwo transportowo-spedycyjne. W 1937 odbywał ćwiczenia wojskowe dla rezerwy w 20 pułku ułanów w Łańcucie na stanowisku dowódcy plutonu.
Wobec zagrożenia konfliktem zbrojnym, w 1939 został zmobilizowany i przydzielony do 6 Pułku Strzelców Konnych z Żółkwi, a po wybuchu II wojny światowej walczył w kampanii wrześniowej, uczestniczył w obronie Lwowa. Po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939 i wkroczeniu do Lwowa, został aresztowany przez Sowietów. Był przetrzymywany w obozie w Starobielsku. W 1940 wraz z innymi osadzonymi tam jeńcami został przewieziony do Charkowa i rozstrzelany przez funkcjonariuszy Obwodowego Zarządu NKWD w Charkowie oraz pracowników NKWD przybyłych z Moskwy na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940 (część zbrodni katyńskiej). Zamordowani jeńcy są pochowani na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie w Piatichatkach.
W czasie wojny jego żona i córka zostały zesłane przez sowietów na obszar ziemi kazachskiej ZSRR, skąd powróciły do Polski w 1946. Jego córka, Anna Linscheid, została doktorem fizyki, pracownikiem naukowym Katedry Chemii i Fizyki na Wydziale Rolniczo-Ekonomicznym Akademii Rolniczej w Krakowie.
Upamiętnienie
Podczas „Jubileuszowego Zjazdu Koleżeńskiego b. Wychowanków Gimnazjum Męskiego w Sanoku w 70-lecie pierwszej Matury” 21 czerwca 1958 jego nazwisko zostało wymienione w apelu poległych w obronie Ojczyzny w latach 1939–1945 oraz na ustanowionej w budynku gimnazjum tablicy pamiątkowej poświęconej poległym i pomordowanym absolwentom gimnazjum.
W 1962 Ryszard Linscheid został upamiętniony wśród innych osób wymienionych na jednej z tablic Mauzoleum Ofiar II Wojny Światowej na obecnym Cmentarzu Centralnym w Sanoku.
5 października 2007 roku Minister Obrony Narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie do stopnia porucznika. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 roku, w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
Ryszard Linscheid został upamiętniony na zbiorowych inskrypcjach tablic pamiątkowych umieszczonych w Kaplicy Katyńskiej Katedry polowej Wojska Polskiego w Warszawie, w Łańcucie oraz w I Liceum Ogólnokształcącym im. Komisji Edukacji Narodowej w Sanoku.
18 września 2013, w ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, Ryszard Linscheid został uhonorowany poprzez zasadzenie Dębu Pamięci w przy Zespole Szkół Ogólnokształcących Integracyjnych nr 3 w Krakowie.
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Piotr Linscheid. polskie-cmentarze.com. [dostęp 2019-05-13].
- ↑ Olga Linscheid. polskie-cmentarze.com. [dostęp 2019-05-13].
- 1 2 Księga małżeństw (1924–1936). Parafia Przemienienia Pańskiego w Sanoku. s. 698.
- 1 2 Księga małżeństw (1924–1936). Parafia Przemienienia Pańskiego w Sanoku. s. 737.
- ↑ Waleria Panek. polskie-cmentarze.com. [dostęp 2019-05-13].
- ↑ Helena Schmidt. polskie-cmentarze.com. [dostęp 2019-05-13].
- ↑ Spis Abonentów sieci telefonicznych Państwowych i Koncesjonowanych w Polsce (z wyjątkiem m. st. Warszawy) na 1938 r.. Warszawa: Państwowe Przedsiębiorstwo „Polska Poczta, Telegraf i Telefon”, 1938, s. 622.
- ↑ Książka telefoniczna. 1939. s. 706. [dostęp 2015-05-26].
- ↑ 106. Komunikat. „Lwowski Dziennik Wojewódzki”. Nr 14, s. 170, 15 lipca 1939.
- ↑ Informacje w dokumentach szkolnych i na świadectwach egzaminu dojrzałości Ryszarda, Walerii i Heleny Linscheidów w szkołach w Sanoku.
- ↑ XXXX. Sprawozdanie Dyrekcji Państwowego Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku za rok szkolny 1926/1927. Sanok: 1927, s. 21.
- ↑ XLI. Sprawozdanie Dyrekcji Państwowego Gimnazjum im. Królowej Zofji w Sanoku za rok szkolny 1927/1928. Sanok: 1928, s. 35.
- ↑ Absolwenci. 1losanok.pl. [dostęp 2014-03-09].
- ↑ Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 129, 612.
- ↑ Katedra Chemii i Fizyki. wre.ur.krakow.pl. [dostęp 2017-02-19]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-02-19)].
- ↑ Józef Stachowicz: Diariusz zjazdu. W: Dwa dni w mieście naszej młodości. Sprawozdanie ze zjazdu koleżeńskiego wychowanków Gimnazjum Męskiego w Sanoku w 70-lecie pierwszej matury w roku 1958. Warszawa: 1960, s. 67.
- ↑ Zjazd w fotografii. W: Dwa dni w mieście naszej młodości. Sprawozdanie ze zjazdu koleżeńskiego wychowanków Gimnazjum Męskiego w Sanoku w 70-lecie pierwszej matury w roku 1958. Warszawa: 1960, s. 231.
- ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 roku w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
- ↑ Lista osób zamordowanych w Katyniu, Charkowie, Twerze i Miednoje mianowanych pośmiertnie na kolejne stopnie. policja.pl. [dostęp 2014-08-05].
- ↑ Patriotycznie przy Strąkowej. krakow.gosc.pl, 27 września 2013. [dostęp 2014-03-09].
- ↑ Uroczystość posadzenia dębów katyńskich. muzeum-ak.pl, 18 września 2013. [dostęp 2014-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (27 maja 2016)].
- ↑ Uroczystość sadzenia Dędów Pamięci w Zespole Szkół integracyjnych nr 3 w Krakowie – 18 września 2013. /sybiracy.krakow.pl, 18 września 2013. [dostęp 2014-03-09].
- ↑ Ryszard Linscheid. katyn-pamietam.pl. [dostęp 2018-12-10].
Bibliografia
- Rocznik Oficerski Rezerw 1934. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1934.
- Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego: Charków. Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, 2003. s. 385. [dostęp 2017-02-18].
- Jolanta Ziobro, Paweł Turkowski. Dąb dla porucznika Ryszarda. „Tygodnik Sanocki”. Nr 30 (1129), s. 6, 2 sierpnia 2013.
- Uroczystość Posadzenia Dębów Katyńskich. google.com, 10 lipca 2013. [dostęp 2014-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-03-10)].
- Andrzej Brygidyn: Sanocka Lista Katyńska. Jeńcy Kozielska, Ostaszkowa, Starobielska oraz innych obozów i więzień Polski kresowej pomordowani w Rosji Sowieckiej. Sanok: 2000, s. 46.