Roman Nitsch
Data i miejsce urodzenia

5 września 1873
Podchybie

Data i miejsce śmierci

29 marca 1943
Warszawa

profesor nauk medycznych
Specjalność: bakteriologia
Alma Mater

Uniwersytet Jagielloński

Doktorat

1899

Habilitacja

1907

Profesura

1915

Polska Akademia Umiejętności
Status

członek krajowy czynny

Uczelnia

Uniwersytet Jagielloński
Uniwersytet Warszawski

Odznaczenia

Roman Franciszek Henryk Nitsch (ur. 5 września 1873 w Podchybiu, zm. 29 marca 1943 w Warszawie) – polski lekarz, serolog i bakteriolog. Profesor Uniwersytetu Warszawskiego

Brat stryjeczny Kazimierza Nitscha – znanego polskiego językoznawcy i polonisty. Mąż rzeźbiarki Ludwiki Nitschowej. Bratową Romana była Aniela Gruszecka, polska pisarka. Ukończył szkołę powszechną w Wadowicach.

Po przeprowadzce z rodzicami do Krakowa ukończył Gimnazjum św. Anny. Studia odbył w latach 1893-1898 na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Po uzyskaniu doktoratu wszech nauk lekarskich w 1899 pracował w Klinice Chorób Wewnętrznych jako elew oraz na Oddziale Chirurgicznym Szpitala św. Łazarza. W 1900 Odo Bujwid zaproponował mu asystenturę przy Katedrze Higieny i Bakteriologii Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego. W 1902 wziął udział w ekspedycji do Baku, wysłanej w celu badania rzeki Kury, zajął się tam badaniami nad wścieklizną. Wyniki swoich badań opublikował i na tej podstawie w 1907 uzyskał habilitację z bakteriologii. Przez rok pracował naukowo w Paryżu i wielu innych miastach. W czasie I wojny światowej brał udział w pracach, powołanego przez biskupa Adama Stefana Sapiehę, Książęco-Biskupiego Komitetu Pomocy dla Dotkniętych Klęską Wojny. W 1915 został mianowany bezpłatnym profesorem nadzwyczajnym bakteriologii i higieny Uniwersytetu Jagiellońskiego i przejął wykłady po profesorze Bujwidzie. Pod koniec 1919 przeniósł się do Warszawy, gdzie jako profesor zwyczajny bakteriologii przez 24 lata pełnił funkcję kierownika Katedry Serologii i Mikrobiologii Uniwersytetu Warszawskiego.

Opublikował wiele prac z zakresu serologii oraz bakteriologii (m.in. Surowice i szczepionki). Napisał pracę o wściekliźnie. Przeprowadzał na sobie doświadczenia z żywym zarazkiem. Prowadził działalność dydaktyczną, wychowawczą i społeczną wśród młodzieży akademickiej, od 1930 członek czynny Polskiej Akademii Umiejętności. W 1938 odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. Do 1939 był prezesem Komitetu Instytutu Radowego im. Marii Skłodowskiej-Curie.

Po wybuchu drugiej wojny światowej, pełniąc nadal (mimo likwidacji przez Niemców Komitetu) funkcję prezesa Komitetu Instytutu Radowego, ukrył rad przed Niemcami. W czasie okupacji pracował jako zwykły lekarz w pracowni bakteriologicznej Szpitala Dzieciątka Jezus. Organizował również konspiracyjne wykłady bakteriologii. Zmarł 29 marca 1943 w Warszawie (po przebiciu wrzodu żołądka, na który od lat cierpiał). Pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 345 wprost-1-5).

Przypisy

  1. 1 2 3 Roman Franciszek Nitsch [online], www.ipsb.nina.gov.pl [dostęp 2023-09-27] (pol.).
  2. ↑ Roman Nitsch, Szczepionki i surowice wraz z nauką o odporności, wyd. 1921. [online], polona.pl [dostęp 2019-07-23].
  3. ↑ Reprezentanci nauk medycznych, zmarli członkowie AU w Krakowie, PAU, TNW i PAN, Katedra Historii Medycyny UJ CM
  4. ↑ 10 listopada 1938 „za zasługi na polu pracy naukowej” M.P. z 1938 r. nr 258, poz. 592
  5. ↑ Odezwa warszawskiego Instytutu Radowego. „Gazeta Lwowska”, s. 4, Nr 8 z 12 stycznia 1939.
  6. ↑ Cmentarz Stare Powązki: ROMAN NITSCH, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2020-01-31].

Bibliografia

  • Wielka Ilustrowana Encyklopedia Gutenberga, 1934-1939.
  • Ilustrowana Encyklopedia Trzaski, Everta i Michalskiego, 1924-1927.
  • Wielka Encyklopedia Powszechna PWN, 1962-1969.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.