| Pełna nazwa |
Riga Speedway Club |
|---|---|
| Data założenia |
1976 |
| Liga |
Radziecka liga żużlowa (1976–1990) |
| Państwo | |
| Adres |
Miera iela 33 – 22, Rīga, LV-1001 |
| Stadion | |
| Prezes |
Nils Freivalds |
| Trener |
Antoni Kušels |
Historia
Przed powstaniem klubu
Początek ryskiego, jak i łotewskiego żużla datuje się na 1958 rok, kiedy to z inicjatywy Władimira Karniejewa, działacza federacji motocyklowej Rosyjskiej FSRR, zorganizowano pierwsze zawody żużlowe w Związku Radzieckim. Odbyły się one w dniach 10–12 czerwca 1958 roku na moskiewskim Stadionie Łużniki. W gronie motocyklistów zaproszonych na te zawody znalazło się dwóch motocyklistów z Rygi: Edmunds Krūze i Egīls Jansons. Po trzech dniach zawodów indywidualnych lepiej wypadł Krūze, zajmując w klasyfikacji 8. miejsce. W tym samym roku, w dniach 1–2 sierpnia na stadionie Łużniki odbył się turniej o "Wielką nagrodę centralnego stadionu im. W. I. Lenina". Oprócz Krūzego i Jansonsa, wziął w nich udział trzeci przedstawiciel Rygi, Viktors Tjaguņenko. Ryżanie osiągnęli w zawodach dobre wyniki, do finałowej gonitwy dostało się dwoje z nich: Krūze i Jansons, zajmując odpowiednio 3 i 4. miejsce, za zwycięzcą zawodów Borisem Samorodowem i Wiktorem Kuzniecowem. W końcowej klasyfikacji tych zawodów Krūze zajął 3. miejsce ex aequo z ufimcem Nikołajem Czernowem, Jansons był 5., zaś Tjaguņenko wywalczył 7. lokatę ex aequo z W. Simonowem reprezentującym obwód moskiewski. Kolejnego dnia, 3 sierpnia 1958 roku, na Łużnikach odbyły się kolejne zawody o "Nagrodę Centralnego Automotoklubu DOSAAF" w którym Egīls Jansons zajął w finale 3. miejsce.
W 1962 roku, kiedy ustanowiono rozgrywki o drużynowe mistrzostwo Związku Radzieckiego, wobec faktu nieposiadania toru żużlowego w Rydze nie powstała drużyna ligowa, toteż kontynuujący żużlową karierę Egīls Jansons w latach 1962–63 reprezentował Kalev Tallinn, zaś w latach 1964–65 Iskrę Dyneburg. Rygę w inauguracyjnych indywidualnych mistrzostwach Łotewskiej SRR w 1965 r. reprezentował Boris Kułakiewicz, a rok później Stanisław Armand.
Powstanie klubu i występy w lidze radzieckiej
Powstanie stadionu żużlowego w stolicy Łotwy związane było z rozwojem kompleksu sportów motorowych Biķernieki. Po budowie kolejnych torów: wyścigowego, kartingowego i motocyklowego, rozpoczęto budowę stadionu dla motoball (piłka motocyklowa), wraz z torem żużlowym. Poza miejscowymi działaczami Eduardsem Kiope – dyrektorem kompleksu, Valdisem Otto – trenerem sportów motocyklowych i Egīlsem Jansonsem – żużlowcem, w pomoc w budowie toru zaangażowani byli Władimir Karniejew, nazywany ojcem radzieckiego żużla, oraz działacze Lokomotivu Dyneburg, Dmitrij Drinbincew i Rihards Podžuks.
Pierwsze zawody na nowym torze, turniej o nagrodę "Biķernieki", odbyły się 9 października 1976 roku. Udział w nich brali zawodnicy Lokomotivu Dyneburg, Kalevu Tallinn, oraz reprezentanci gospodarzy: adepci szkółki żużlowej tacy jak Arvīds Vītols, czy Guntis Birzaks, ale również mistrzowie innych sportów motocyklowych – Ivars Blūmfelds, Vadims Šilovs i Roberts Lončs. Całe podium zajęli zawodnicy Lokomotivu, wygrał Siergiej Dowżenko, przed Anatolijem Kuźminem i Olegiem Isajewem. Dzień później odbyły się indywidualne mistrzostwa Łotewskiej SRR, które wygrał Kuźmin, przed Dowżenką i Wadimem Wolskim. Gospodarzem indywidualnych mistrzostw Łotewskiej SRR Ryga była także w latach 1977, 1982–1986, 1988, a w latach 1990–1994 mistrzostw niepodległej Łotwy. Żadnemu z ryskich żużlowców nie udało się jednak stanąć na najwyższym stopniu podium. Na jego niższych stopniach stawali: Guntis Birzaks – srebro (1980, 1984), Arvīds Vītols – brąz (1980), Aivars Zemžans – srebro (1988) i brąz (1984), oraz Normunds Dobums – srebro (1990) i brąz (1988, 1992).
Począwszy od 1979 zespół z Rygi rozpoczął starty w radzieckiej lidze żużlowej, pod nazwą "Rigatrans", od zrzeszenia transportowego, które zostało sponsorem klubu. Na klubowych plastronach zagościł ryski kogut, figura wieńcząca iglicę miejscowej katedry. Drużyna występowała w drugiej klasie rozgrywkowej tj. Pierwoj lidze w jej pierwszej strefie, w której startował także drugi łotewski zespół Lokomotiv Dyneburg, rosyjska Strieła Łuchowicy, oraz kluby ukraińskie: Łtawa Połtawa, Woschod Wozniesieńsk, Szachtar Czerwonogród i Sygnał Równe. W pierwszym sezonie startów zespół zajął 3 miejsce. Rezultat ten udało się powtórzyć rok później, w rozgrywkach brało wtedy 5 drużyn, oprócz Woschodu, Szachtara i Sygnału, startował także Montażnik Tiumeń. Lepszy wynik udało się osiągnąć w 1981 roku, kiedy Rigatrans zajął 2. miejsce, ulegając jedynie Donbassowi Donieck.
Po upadku przedsiębiorstwa Rigatrans, w 1982 roku nowym sponsorem klubu został trust budowlany Lattjumeṇdorstroj zajmujący się budową dróg i mostów prowadzących do pól naftowych w obwodzie tiumeńskim, toteż zespół przyjął nazwę Ceļinieks (pol. drogowiec). Pod nową nazwą zespół zajął ostatnie, piąte miejsce w swojej grupie. W kolejnych sezonach, 1983 i 1984, Ceļinieks zajął odpowiednio 2. i 3. miejsce. Dopiero w 1985 roku, drużyna wygrała rozgrywki 1. strefy i awansowała do rundy finałowej rozgrywanej na domowym stadionie. Rywalami byli zwycięzcy pozostałych stref Pierwoj ligi: Junost' Czerkiesk i Trud Mieleuz. Pomimo atutu własnego toru Ceļinieks przegrał oba spotkania i nie uzyskał awansu do Wyższej Ligi. W kolejnym sezonie, ze względu na przebudowę stadionu drużyna rozgrywała swoje mecze na stadionie żużlowym w Dyneburgu. Właśnie podczas rozgrywanego tam meczu 5 maja 1986 r., w którym rywalem Ceļinieksu był Szachtar Czerwonogród, drużynę spotkała tragedia, bowiem debiutujący w niej Estończyk, Meelis Helm, podczas 13. biegu szczepił się motocyklem z rywalem, na skutek czego uderzył w bandę, wyłamując ją i miażdżąc kask. Zmarł w drodze do szpitala z powodu ciężkich obrażeń twarzoczaszki. Sezon 1986 ryżanie zakończyli na 2. miejscu, a na skutek reorganizacji rozgrywek ligowych w kolejnych latach startowali w klasie "B" Pierwszej ligi, będącą trzecim poziomem rozgrywkowym. na skutek rozpadu ZSRR Lattjumeṇdorstroj wycofał się z dalszego sponsorowania drużyny, dlatego też nie przystąpiła ona do ostatniego sezonu ligi radzieckiej w sezonie 1991.
| Wyniki zespołu Rigatrans/Celinieks Ryga w lidze radzieckiej | ||
|---|---|---|
| ||
Zanik i odrodzenie klubu w niepodległej Łotwie
Pod koniec lat 80. (rozpad ZSRR) sytuacja finansowa kompleksu Biķernieki zaczęła podupadać. Ryscy zawodnicy startowali w zawodach o indywidualne i parowe mistrzostwo kraju oraz organizowanym w latach 1992–1993 Pucharze Bałtyku. 22 czerwca 1994 roku zorganizowano mecz w którym zmierzyły się reprezentacja Łotwy i reprezentacja WNP. Kolejne spotkanie w podobnej formule, rozegrano dopiero po 8 latach, po odnowieniu zapuszczonego toru żużlowego (z inicjatywy m.in. Kasparsa Gintersa, byłego zawodnika żużlowego).
| 10-08-2002 | Reprezentacja Łotwy na żużlu | 42-34 | Reprezentacja rosyjskiej ligi żużlowej | Stadion żużlowy Biķernieku kompleksā sporta bāze Widzów: około 2500 | ||
| Vladimirs Voronkovs Nikolajs Kokins Andrejs Koroļevs Deniss Popovičs Leonids Paura Aleksandrs Bizņa Aleksandrs Ivanovs Ķasts Puodžuks |
13 (5 biegów) 6 (4 biegi) 6 (4 biegi) 6 (3 biegi) 5 (4 biegi) 3 (2 biegi) 2 (1 bieg) 1 (3 biegi) |
Raport | Ihor Marko Ołeksandr Latosinski Roman Kaszyrin Rinat Mandraszyn Witalij Matwiejew Oleg Judachin Radik Tibiejew |
10 (4 biegi) 7 (4 biegi) 6 (5 biegów) 5 (3 biegi) 3 (3 biegi) 2 (4 biegi) 1 (3 biegi) | ||
Trwały powrót żużla do Rygi związany był z przyznaniem prawa do organizacji turnieju Grand Prix Łotwy. Dzięki zaangażowaniu środków rządowych i sponsorom, wyremontowano zrujnowany obiekt, a rok później zainaugurowano szkółkę żużlową. Jej pierwszymi wychowankami, którzy zakontraktowani zostali na występy w polskiej lidze żużlowej w sezonie 2019 w barwach klubu Lokomotīve Dyneburg, byli Rudolfs Sproģis, Ričards Ansviesulis, Kristers Lumanis i Francis Gusts. Równocześnie w latach 2018–2020 ryski klub występował w rozgrywkach Baltic Speedway League oraz w lidze fińskiej w sezonie 2019, w której zajął 6. miejsce spośród ośmiu drużyn.
Kadra
W 2022 roku zawodnikami klubu występującymi w zawodach krajowych i międzynarowych byli Francis Gusts, Ricards Ansviesulis i Ernest Matiuszonok. W zawodach niższych pojemności trenują tacy zawodnicy jak Damirs Filimonovs, Jekabs Gusts, Kristians Murnieks i Andžejs Smulkevičs.
Zawodnicy występujący w rozgrywkach Baltic Speedway League w sezonie 2020.
| Kat. | Żużlowiec |
|---|---|
| 500 cm³ | Francis Gusts |
| 500 cm³ | Ričards Ansviesulis |
| 500 cm³ | Rudolfs Sprogis |
| 125 cm³ | Maksims Ginko |
| 125 cm³ | Jekabs Gusts |
| 125 cm³ | Damirs Filimonovs |
| 125 cm³ | Kristians Murnieks |
Zawodnicy występujący w rozgrywkach Speedwayn SM-liiga w sezonie 2019. Ponadto w kadrze klubu w tych rozgrywkach znaleźli się Kristers Lumanis i Rudolfs Sprogis, nie wystąpili jednak w żadnym ze spotkań. Menedżerem zespołu był Antoni Kusels.
| Kat. | Żużlowiec |
|---|---|
| J | Ricards Ansviesulis |
| J | Mattias Blom |
| S | Rusłan Biktimirow |
| J | Ernests Matjušonoks |
| S | Danił Zielenski |
Grand Prix
W 2014 roku na macierzystym stadionie Biķernieki planowano rozegranie Grand Prix Łotwy, jednego z finałów indywidualnych mistrzostw świata. Zawody nie doszły do skutku ze względu na niekorzystne warunki pogodowe i przeniesione zostały do Dyneburga.
Po raz kolejny Rydze przyznano prawo organizacji Grand Prix w sezonie 2023.
Przypisy
- ↑ Riga Speedway Club [online], ur.gov.lv [dostęp 2024-04-25] (ang.).
- ↑ 50 lat temu odbyły się pierwsze zawody żużlowe w ZSRR. bashinform.ru. [dostęp 2020-09-28]. (ros.).
- ↑ Виктор ТЯГУНЕНКО. willsite.ru. [dostęp 2021-05-03]. (ros.).
- ↑ Pierwsze kroki rozwoju sportu żużlowego w ZSRR. vk.com. [dostęp 2021-05-03]. (ros.).
- ↑ Egils Jansons. istoryspeedway.nstrefa.pl. [dostęp 2021-05-03]. (pol.).
- 1 2 HISTORYCZNE ZESTAWIENIE WYNIKÓW 1965–2022 – Indywidualne Mistrzostwa Łotwy na Żużlu (Latvian Individual Speedway Championship, Latvijas Atklatais Spidveja Cempionats) [online], SPEEDWAY HISTORY INFO – HISTORIA ŻUŻLA [dostęp 2023-02-05].
- ↑ Чемпионаты Латвии [online], speedway.su [dostęp 2022-11-13].
- 1 2 3 Historia żużla w Rydze. Wywiad z Valdisem Otto. ok.ru. [dostęp 2021-05-03]. (ros.).
- ↑ Wyniki zawodów o nagrodę Bikernieki. russpeedway.info. [dostęp 2021-05-03]. (ros.).
- ↑ Wyniki IM Łotewskiej SRR 1976. russpeedway.info. [dostęp 2021-05-03]. (ros.).
- ↑ Wyniki finału Pierwszej ligi 1985. russpeedway.info. [dostęp 2021-05-04]. (ros.).
- ↑ Noise becomes a threat after all, [w:] Biķernieki, RacingCircuits.info [dostęp 2022-11-12] (ang.).
- ↑ SPEEDWAY HISTORY INFO - HISTORIA ŻUŻLA [online], www.historyspeedway.nstrefa.pl [dostęp 2023-02-06].
- ↑ Кубок Балтии [online], speedway.su [dostęp 2022-11-12].
- ↑ BNS, Gaidāma spraiga cīņa starp Latvijas un Krievijas spīdveja izlasēm [online], delfi.lv, 4 września 2002 [dostęp 2022-11-12] (łot.).
- ↑ Spīdvejs atkal atgriežas Biķerniekos [online], LA.LV [dostęp 2023-02-06] (łot.).
- ↑ Wirtualna Polska Media, Na Łotwie świętowano przyznanie Rydze turnieju GP i wybrano Miss Speedway [online], sportowefakty.wp.pl, 16 kwietnia 2014 [dostęp 2022-11-12] (pol.).
- ↑ Wirtualna Polska Media, Po raz pierwszy w Rydze – Grand Prix Łotwy (zapowiedź) [online], sportowefakty.wp.pl, 15 sierpnia 2014 [dostęp 2022-11-12] (pol.).
- ↑ Rīgā darbību uzsāk spīdveja sekcija [online], Pilseta24.lv, 12 czerwca 2015 [dostęp 2022-11-12] (łot.).
- ↑ eSpeedway.pl | To co kochasz - żużel [online], www.espeedway.pl [dostęp 2023-02-06].
- ↑ Matias Hirsimäki, Ratalajiryhmä/SML, SM-liiga 8, Hyvinkää [online], SPEEDWAY.FI, 21 sierpnia 2019 [dostęp 2022-11-12].
- 1 2 Wirtualna Polska Media, Żużel. Prezes Riga Speedway Club opowiada o ryskiej młodzieży, finale IMEJ oraz starcie w lidze polskiej [WYWIAD] [online], sportowefakty.wp.pl, 11 października 2021 [dostęp 2022-11-12] (pol.).
- ↑ Rafał Drabiniok, Poznaliśmy składy wszystkich ekip na SoN 2! [online], Aktualności żużlowe, informacje o żużlu, 25 lipca 2022 [dostęp 2022-11-12] (pol.).
- ↑ Dwóch Polaków w najlepszej ósemce mistrzostw Europy [online], PolskiZuzel.pl - Oficjalny serwis Żużlowej Reprezentacji Polski, 9 sierpnia 2022 [dostęp 2023-02-06] (pol.).
- ↑ TylkoŻużel.pl - strona dla prawdziwego fana speedwaya - SM-Liiga 2019 [online], tylkozuzel.pl.tl [dostęp 2023-02-06].
- 1 2 SPEEDWAY.FI [online], www.speedway.fi [dostęp 2022-11-13].
- ↑ Wirtualna Polska Media, Grand Prix Łotwy przeniesione do Daugavpils! [online], sportowefakty.wp.pl, 16 sierpnia 2014 [dostęp 2022-11-12] (pol.).
- ↑ Ogłoszono terminarz cyklu Speedway Grand Prix 2023. Trzy rundy w Polsce [online], fimspeedway.com [dostęp 2022-11-12] (pol.).