Stawinoga

Stawy Stawinoga
rezerwat faunistyczny
Typ

faunistyczny

Podtyp

ptaków

Państwo

 Polska

Województwo

 mazowieckie

Położenie

Stawinoga, gmina Zatory

Mezoregion

Dolina Dolnej Narwi

Data utworzenia

1981

Akt prawny

M.P. z 1981 r. nr 29, poz. 271

Powierzchnia

145,9754 ha

Ochrona

czynna, krajobrazowa

Położenie na mapie gminy Zatory
Położenie na mapie Polski
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Położenie na mapie powiatu pułtuskiego
52°35′N 21°08′E/52,583333 21,133333

Rezerwat przyrody Stawinoga – faunistyczny rezerwat przyrody położony w pobliżu wsi Stawinoga, w gminie Zatory, w powiecie pułtuskim (województwo mazowieckie).

Opis rezerwatu

Rezerwat został powołany zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z 3 grudnia 1981 (M.P. z 1981 r. nr 29, poz. 271). Obejmuje obszar stawów, lasu, nieużytków i łąk o łącznej powierzchni 145,9754 ha (akt powołujący podawał 146,51 ha). Lasami na powierzchni ponad 31 ha zarządza Nadleśnictwo Pułtusk, stawami, pozostałymi lasami i nieużytkami – Polski Związek Wędkarski w Wierzbicy, a łąki stanowią własność Skarbu Państwa.

Celem ochrony, według aktu powołującego, jest zachowanie miejsc lęgowych licznych gatunków ptaków związanych ze środowiskiem wodno-bagiennym i leśnym oraz miejsc odpoczynku i żerowisk ptaków przelotnych.

Rezerwat powstał z części dawnego gospodarstwa rybnego. Dawniej obok centralnie położonego stawu-rezerwatu funkcjonowały jeszcze stawy rybne. Dzisiaj są zaniedbane, utraciły regulację wód, ponieważ śluzy i inne urządzenia melioracyjne uległy dewastacji. Obecnie nie istnieją nawet dawne budynki przepompowni.

Rezerwat znajduje się tuż obok koryta Narwi. Na jego skraju od strony południowej rośnie wielowiekowy dąb szypułkowy z kapliczką na pniu, który ma status pomnika przyrody, obok stoi stara murowana rybakówka.

Na mocy obowiązującego planu ochrony ustanowionego w 2019 r., prawie cały obszar rezerwatu objęty jest ochroną czynną, jedynie niewielka działka z budynkami gospodarczymi w południowej części rezerwatu podlega ochronie krajobrazowej. Plan ochrony zezwala na prowadzenie (z pewnymi ograniczeniami) ekstensywnej gospodarki rybackiej w części rezerwatu obejmującej stawy rybne oraz na spuszczanie wody ze stawów na okres zimy.

Wschodnia część rezerwatu, obejmująca kompleks leśny o powierzchni ponad 31 ha w zarządzie Nadleśnictwa Pułtusk, leży w granicach obszaru specjalnej ochrony ptaków „Puszcza Biała” PLB140007.

Walory przyrodnicze

Fauna

W rezerwacie naliczono ponad 25 gatunków ptaków lęgowych:

Również w okresie przelotów regularnie spotykanych jest wiele gatunków ptaków: rożeniec, świstun, płaskonos, czernica, gągoł, brodziec śniady, samotnik, łęczak, szlamnik, rycyk, batalion, sieweczka obrożna i rzeczna, błotniak stawowy i zbożowy, rybołów, bielik.

Ssaki reprezentowane są przez takie gatunki jak: dzik, jeleń, sarna, łoś, borsuk, piżmak, tchórz. Z gadów występują: jaszczurka zwinka, zaskroniec i padalec, natomiast z płazów: żaba moczarowa, trawna, wodna i jeziorkowa oraz ropucha zielona, kumak nizinny i rzekotka drzewna.

Flora

W rezerwacie występuje kilka gatunków storczykowatych, kilka gatunków przetaczników, bobrek trójlistny, żabieniec babka wodna, obficie rosną pałka wodna oraz trzcina pospolita. Na groblach rosną pojedynczo brzozy brodawkowate, olsze czarne i liczne wierzby. Tutejsze zespoły leśne należą do łęgu olszowego, łęgu jesionowo-wiązowego oraz lasu mieszanego i boru mieszanego świeżego.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 17 maja 2019 r. w sprawie rezerwatu przyrody Stawinoga. [w:] Dz. Urz. Województwa Mazowieckiego poz. 6748 [on-line]. 2019-05-28. [dostęp 2019-06-21].
  2. 1 2 3 4 Rezerwat przyrody Stawinoga. [w:] Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody [on-line]. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska. [dostęp 2019-06-21].
  3. 1 2 Dariusz Kowalczyk. Drugie stwierdzenie lęgu łabędzia krzykliwego (Cygnus cygnus) na Nizinie Mazowieckiej. „Kulon”. 13, s. 106-107, 2008. Pionki: Mazowiecko-Świętokrzyskie Towarzystwo Ornitologiczne i Kozienicki Park Krajobrazowy (wg informacji na stronie www Mazowiecko-Świętokrzyskie Towarzystwo Ornitologiczne i Mazowiecki Zespół Parków Krajobrazowych). ISSN 1427-3098.
  4. 1 2 Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 3 grudnia 1981 r. w sprawie uznania za rezerwaty przyrody (M.P. z 1981 r. nr 29, poz. 271)
  5. ↑ Rezerwaty przyrody. Nadleśnictwo Pułtusk – Lasy Państwowe. [dostęp 2019-06-21].
  6. ↑ Pomnik przyrody – dąb szypułkowy Quercus robur. [w:] Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody [on-line]. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska. [dostęp 2019-06-21].
  7. 1 2 Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 2 grudnia 2019 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu przyrody „Stawinoga”. [w:] Dz. Urz. Województwa Mazowieckiego, poz. 14299 [on-line]. 2019-12-06. [dostęp 2020-01-04].
  8. 1 2 Zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia 2 grudnia 2019 r., publikowane w Dzienniku Urzędowym Województwa Mazowieckiego, poz. 14299 – uzasadnienie. 2019-12-06. [dostęp 2020-01-04].
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.