Puccinia polygoni-amphibii Pers. – gatunek grzybów z rodziny rdzowatych (Pucciniaceae). Grzyb mikroskopijny pasożytujący na roślinach z rodzaju bodziszek (Geranium) i rdest (Polygonum, Persicaria). Wywołuje u nich chorobę zwaną rdzą.

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Puccinia, Pucciniaceae, Pucciniales, Incertae sedis, Pucciniomycetes, Pucciniomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Takson ten opisał w 1801 r. Christiaan Hendrik Persoon.

Synonimy:

• Aecidium sanguinolentum Lindr. 1900
• Dicaeoma persicariae Gray 1821
• Dicaeoma polygoni-amphibii (Pers.) Rabenh.
• Puccinia amphibii Fuckel 1874
• Puccinia polygoni Alb. & Schwein. 1805
• Puccinia polygoni-amphibii var. convolvuli Arthur 1934
• Puccinia polygoni-convolvuli DC. 1808
• Uredo betae var. convolvuli Alb. & Schwein. 1805

Morfologia i rozwój

Puccinia polygoni-amphibii jest pasożytem dwudomowym, tzn., że jego cykl życiowy odbywa się na dwóch żywicielach. Spermogonia i ecja rozwijają się na liściach bodziszków (Geranium). Spermogonia tworzą się na obydwu stronach blaszki liściowej, są nieliczne i częściowo zagłębione w tkance liścia. Ecja powstają głównie na dolnej stronie liścia, są cylindryczne, z wąskim zakrzywionym brzegiem podzielonym na małe segmenty. Tworzą koncentryczne kręgi na intensywnie zaczerwienionych częściach liści.

Brązowe uredinia i czarnobrązowe telia rozwijają się na niektórych gatunkach rdestów (Polygonum), przeważnie na dolnej stronie liści. Urediniospory z 2 porami rostkowymi powyżej równika. Teliospory dwukomórkowe, ściana górnej komórki jest silnie pogrubiona. Mają trwały trzonek o barwie od szklistej do żółtawobrązowej, mniej więcej tej samej długości co zarodnik.

Występowanie

Puccinia polygoni-amphibii występuje na wszystkich kontynentach poza Antarktydą.

W Polsce opisano występowanie na bodziszku łąkowym (Geranium pratense), rdeście ziemnowodnym (Persicaria amphibia) i rdeście szczawiolistnym (Polygonum lapathifolium).

Przypisy