Protektorat (z łac. protectio – osłona) – jedna z form zależności politycznej, w której państwo posiadające własny ustrój uzależnione jest w swej polityce od państwa silniejszego (protektora). Protektorat zachowuje jako kraj niektóre swoje instytucje, rząd i administrację, ale znajduje się pod kontrolą obcego państwa, które prowadzi jego sprawy zewnętrzne, np. politykę zagraniczną i gospodarczą.
Często protektorat był wynikiem kolonializmu, a zależność ta była często oparta na nierównoprawnej umowie międzynarodowej narzuconej przez mocarstwo kolonialne.
Specyficzną formą protektoratu są mikropaństwa, do których można zaliczyć Liechtenstein, Monako czy San Marino.
- Przykłady
| Protektorat | Protektor | Czas |
|---|---|---|
| Chanat Krymski | Imperium Osmańskie | 1475–1774 |
| Korea | Cesarstwo chińskie | 1636–1895 |
| Chanat Krymski | Imperium Rosyjskie | 1774–1783 |
| I Rzeczpospolita | Imperium Rosyjskie | 1768–1789 1792–1795 |
| Cesarstwo Koreańskie | Japonia | 1897–1910 |
| Liberia | Stany Zjednoczone | 1822–1847 |
| Kraj Urianchajski | Imperium Rosyjskie | 1914–1921 |
| Rodezja Północna | Imperium brytyjskie | 1924–1953 |
| Protektorat Czech i Moraw | III Rzesza | 1939–1945 |
| Protektorat Saary | Francja | 1945–1956 |
| Kosowo | NATO ONZ |
od 1999 |
Zobacz też
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.