Porta Borsari – rzymska brama znajdująca się we włoskiej Weronie, na końcu dzisiejszej ulicy Corso Porta Borsari.

Pierwotna brama została wzniesiona w tym miejscu w czasach rzymskich, w l. 50-40 p.n.e., jako element wznoszonych wówczas murów obronnych antycznego miasta. Zbudowana z cegły, usytuowana była na zachodnim krańcu decumanus maximus. Stanowiła główne wejście do rzymskiego miasta od strony Via Postumia i nosiła wówczas nazwę Porta Jovia, od położonej w pobliżu świątyni Jowisza. Jej rozplanowanie i forma były prawie identyczne jak drugiej częściowo zachowanej rzymskiej bramy w Weronie, Porta Leoni. Posiadała centralną, prostokątną sień z dwiema fasadami, z których każda miała dwa bliźniacze otwory bramne, oraz system galerii na wyższych piętrach. Przy obu zewnętrznych narożnikach budynku bramnego wznosiły się dwa donżony, zbudowane na rzucie szesnastokątów foremnych o średnicy ok. 7,4 m. Prawdopodobnie podzielone były one na kondygnacje, które – połączone drewnianymi schodami – dawały dostęp do wyższych pięter całej budowli.

W drugiej poł. I w. n.e. brama ta, podobnie jak inne bramy miejskie Werony, otrzymała nowe fasady. Do ich budowy użyto białego kamienia wydobywanego w regionie Valpolicella. Wewnętrzna część bramy nie zachowała się do czasów współczesnych, pozostała jedynie zewnętrzna fasada, wybiegająca frontem na Corso Cavour.

Zachowana część bramy posiada dwuprzęsłową konstrukcję z dwoma łukami przelotowymi flankowanymi półkolumnami korynckimi, podtrzymującymi architraw zwieńczony tympanonem. Powyżej znajdują się dwa piętra, z których każde posiada po 6 otworów okiennych o różnorodnych obramieniach i zwieńczeniach. Na bramie wyryta jest inskrypcja z 265 roku, upamiętniająca prace renowacyjne przeprowadzone przez cesarza Galiena po niszczycielskim najeździe Alamanów na dolinę Padu.

Nazwa bramy pochodzi od łacińskiego słowa bursarii, oznaczającego rzymskich funkcjonariuszy celnych, pobierających cło od towarów wwożonych do miasta.

Przypisy