Pokrzewka złowroga
Curruca subcoerulea
(Vieillot, 1817)

Osobnik sfotografowany w Parku Narodowym Pilanesberg, Prowincja Północno-Zachodnia, Południowa Afryka
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ptaki

Podgromada

Neornithes

Infragromada

ptaki neognatyczne

Rząd

wróblowe

Podrząd

śpiewające

Rodzina

pokrzewki

Rodzaj

Curruca

Gatunek

pokrzewka złowroga

Synonimy
  • Sylvia subcoerulea Vieillot, 1817
  • Sylvia subcaeruleum Vieillot, 1817
Kategoria zagrożenia (CKGZ)

Pokrzewka złowroga (Curruca subcoerulea) – gatunek małego ptaka z rodziny pokrzewek (Sylviidae). Występuje w południowej części Afryki (Angola, Namibia, Botswana, Zimbabwe, Suazi, Lesotho, Afryka Południowa). Nie jest zagrożony wyginięciem.

Taksonomia

Po raz pierwszy gatunek opisał Louis Pierre Vieillot w 1817. Nowemu gatunkowi nadał nazwę Sylvia subcœrulea. Holotyp pochodził z okolic rzeki Gourits w Prowincji Przylądkowej Zachodniej, Afryka Południowa. Niektórzy autorzy włączali pokrzewkę złowrogą do rodzaju Parisoma w obrębie tymaliowatych, jednak morfologia, zachowanie, głos i badania mtDNA sugerują raczej rodzaj Sylvia. Nowsze badania genetyczne (Cai et al. 2019) potwierdziły zasadność wydzielenia rodzaju Curruca, do którego zaliczono też pokrzewkę złowrogą. Zmianę tę zaakceptował już Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny, ale np. IUCN nadal umieszcza gatunek w rodzaju Sylvia. Choć w piśmiennictwie napotkać można na zapis epitetu gatunkowego subcaerulea, poprawnym epitetem, nadanym przez Vieillota, jest subcoerulea. IOC wyróżnia 4 podgatunki.

Podgatunki i zasięg występowania

IOC wyróżnia następujące podgatunki:

Morfologia

Długość ciała około 13,5 cm, masa ciała 14 g. Wierzch ciała w większości szary. Pokrywy skrzydłowe brązowe z szarymi krawędziami, pokrywy pierwszorzędowe czarne z białymi krawędziami. Lotki w większości brązowe. Sterówki czarne, jedynie zewnętrzne. Kantarek białawy. Pokrywy uszne szare, pokryte białymi pasami. Policzki, gardło oraz tylna część szyi białe, pokryte szarymi pasami. Pozostała część spodu ciała biała, z wyjątkiem szarych boków ciała oraz kasztanowych okolic kloaki i pokryw podogonowych. Dziób i nogi czarne, tęczówka jasna, niemal biała.

Ekologia i zachowanie

Środowiskiem życia pokrzewek złowrogich są zarośla na sawannach w półpustynnych obszarach, m.in. w centralnej i południowej kotlinie Kalahari i w Karru. Przeważnie te ptaki spotykane są w parach lub pojedynczo. Nie rzucają się w oczy. Żywią się głównie owadami zbieranymi z gałęzi oraz owocami (Scutia myrtina, kolcowój Lycium).

Lęgi

W Zimbabwe okres lęgowy trwa w październiku i listopadzie, w Botswanie i Namibii okres składania jaj trwa od września do maja. W obszarach półpustynnych lęgi są prawdopodobnie zależne od pojawiających się nieregularnie deszczów. Gniazdo ma formę kubeczka o cienkich ściankach zbudowanego z suchych traw, korzonków i aksamitnych fragmentów kory spojonych pajęczą siecią. Zniesienie liczy 2–4 jaja; obydwa ptaki z pary wysiadują je 13–16 dni. Młode opuszczają gniazdo po 14–15 dniach życia.

Status

IUCN uznaje pokrzewkę złowrogą za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 1988 (stan w 2020). BirdLife International uznaje trend populacji za stabilny.

Przypisy

  1. 1 2 3 Sylvia subcaerulea, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2020-05-11] (ang.).
  2. 1 2 BirdLife International, Sylvia subcoerulea, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2016, wersja 2020-3 [dostęp 2021-02-13] (ang.).
  3. 1 2 P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Sylviidae Leach, 1820 - pokrzewki - Sylvia warblers (wersja: 2020-03-06). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2021-02-13].
  4. ↑ Louis Jean Pierre Vieillot: Nouveau dictionnaire d’histoire naturelle, appliquée aux arts, à l'agriculture, à l'économie rurale et domestique, à la médecine, etc.. T. 11. 1817, s. 188.
  5. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Aymí, R. & Gargallo, G.: Chestnut-vented Warbler (Sylvia subcoerulea). [w:] del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2020. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-05-11)].
  6. 1 2 3 4 F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Sylviid babblers, parrotbills, white-eyes. IOC World Bird List (v11.1). [dostęp 2021-02-13]. (ang.).
  7. ↑ Cai et al. Near-complete phylogeny and taxonomic revision of the world’s babbler (Aves: Passeriformes). „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 130, s. 346–356, 2019. (ang.).
  8. ↑ Normand David & Edward C. Dickinson. The ligatures ‐æ‐ and ‐œ‐ in Vieillot’s new avian names established in the Nouveau dictionnaire d’histoire naturelle vols. I‐XXXVI (1816‐1819). „Zoological Bibliography”. 4 (2), s. 15–26, 2016.
  9. ↑ R. Bowdler Sharpe: Catalogue of the Birds in the British Museum. T. 4. 1879, s. 268–269.
  10. 1 2 J.A. Harrison: Titbabbler. Bosveldtjeriktik. Parisoma subcoeruleum. [w:] Southern African Bird Atlas Project (SABAP2) [on-line]. [dostęp 2018-01-03].
  11. 1 2 Parisoma subcaeruleum (Chestnut-vented tit-babbler, Tit-babbler). Biodiversity Explorer. [dostęp 2019-12-21].
  12. ↑ Chestnut-vented Warbler Sylvia subcoerulea. BirdLife International. [dostęp 2018-01-03].

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.