Podwika, podwiczka, podwijka – element stroju noszony przez zamężne kobiety począwszy od wczesnego średniowiecza.

Początkowo była to duża chusta, najczęściej z białego płótna, zasłaniająca szyję, boki twarzy, podbródek i uszy. Wiązano ją na czubku głowy lub spinano na karku i przykrywano drugą chustą lub czepcem. W XIV-XV wieku podwika zaczęła w większości krajów europejskich przybierać formę wąskiego paska pod brodą i jako taka noszona była do XVI wieku(wg innego źródła w XIII-XIV wieku). Na podwikę nakładano czepek, który miał formę szerokiej opaski zasłaniającej czoło (gebende). W stroju książęcym na czepek zakładano diadem.

W Polsce przetrwała w bardziej tradycyjnej formie i powszechnie noszono ją do połowy XVII wieku, głównie z rańtuchem. Stała się elementem szlacheckiego stroju narodowego kobiet. Również w Polsce występowała nieraz w formie paska pod brodą, była jednak wówczas szersza i grubsza niż w krajach Europy Zachodniej.

Później podwika przeszła do stroju ludowego. Pod nazwą namitki jest charakterystyczna dla Białorusi.

Określenie podwika stało się synonimem kobiety, niewiasty:

Do czasów współczesnych przetrwała w strojach zakonnych niektórych zgromadzeń np. klarysek.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 Krystyna Kubalska-Sulkiewicz, Monika Bielska-Łach, Anna Manteuffel-Szarota: Słownik terminologiczny sztuk pięknych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007.
  2. 1 2 3 4 5 Sztuka świata. T. 18. Warszawa: Wydawnictwo „Arkady”, 2013, ISBN 978-83-213-4726-4.
  3. ↑ Nowa encyklopedia PWN. T. 4. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996, ISBN 83-01-11967-5.
  4. ↑ Nasz strój zakonny. [dostęp 2022-05-06].
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.