Pelobates vespertinus – gatunek płaza bezogonowego z rodziny grzebiuszkowatych występujący głównie we wschodniej części Ukrainy i w Rosji. Do niedawna uważany za podgatunek grzebiuszki ziemnej, od której różni się nieznacznie wyglądem.

Pozycja taksonomiczna

Do niedawna uznawany za podgatunek grzebiuszki ziemnej (Pelobates fuscus). W 2001 roku opisano różnice w rozmiarach genomu między zachodnimi i wschodnimi populacjami grzebiuszki ziemnej (Pelobates fuscus). W 2007 roku wykazano różnice w mitochondrialnym DNA, a w 2013 roku także nDNA i zasugerowano, że P. fuscus vespertinus powinien być traktowany jako osobny gatunek. Obecnie w związku z bardzo ograniczonym mieszaniem się tych dwóch taksonów (co sugeruje występowanie bariery reprodukcyjnej), różnicami w rozmiarach genomu ( znacznie większy u P. vespertinus), a także wykazaniem, że gatunki te ewoluują niezależnie od siebie od 2-3 milionów lat status Pelobates vespertinus jako osobnego gatunku jest powszechnie akceptowany.

Wygląd

Gatunek ten dorasta do 4-7 cm długości. Z wyglądu podobny do grzebiuszki i ziemnej i, tak jak ona, posiada blady modzel na stopie oraz kopulastą czaszkę. Występuje duża zmienność w ubarwieniu - skóra może mieć kolor od szarego przez żółtawy i brązowawy do czerwonawego. Występują również często pomarańczowe kropki. Od grzebiuszki ziemnej różni się obecnością trzech podłużnych jasnych pasów na grzbiecie (występujących u większości osobników) oraz czarnym paskiem pomiędzy oczami.

Zasięg występowania i siedlisko

Gatunek ten występuje od wschodniej Ukrainy i zachodniej Rosji (gdzie krzyżuje się z grzebiuszką ziemnej na niewielkim obszarze) do zachodniej Syberii i Kazachstanu. Na południu spotykany jest wzdłuż linii brzegowej Morza Azowskiego, Półwyspie Krymskim i Kaukazie do Dagestanu. P. vespertinus występuje jest wysokościach 0 – 830 m n.p.m..

Zasiedla obszary nizinne charakteryzujące się występowaniem miękkiej gleby.

Status

Gatunek ten nie został oszacowany według kryteriów IUCN (stan na 30.06.2023).

Przypisy