Parki narodowe w Estonii – obszary prawnie chronione na terenie Estonii, wyróżniające się ekosystemami o szczególnych wartościach przyrodniczych, krajobrazowych i dziedzictwa kulturowego. W Estonii znajduje się 6 parków narodowych (2020) i wszystkie zarządzane są przez Keskkonnaamet (tłum. „radę ds. środowiska”).
Historia
Początki ochrony przyrody na terenie Estonii sięgają 1910 roku, kiedy to z prywatnej inicjatywy lokalnego kierownika latarni morskiej Artura Tooma, Ryskie Towarzystwo Odkrywców Przyrody ogłosiło wyspy Vaika (obecnie Park Narodowy Vilsandi) rezerwatem przyrody. W 1920 roku prace nad stworzeniem obszarów chronionych rozpoczął Komitet Ochrony Przyrody Towarzystwa Odkrywców Przyrody uniwersytetu w Tartu, który przygotował projekt ustawy o ochronie przyrody. Jego przyjęcie zostało opóźnione z powodów ekonomicznych.
Pierwszą ustawę o ochronie przyrody uchwalono 11 grudnia 1935 roku. Na jej mocy ustanowiono rejestr obszarów i obiektów chronionych, który prowadzony był od 11 listopada 1936 roku do 22 lutego 1941 roku i obejmował: 523 rezerwaty przyrody, 47 obszarów chronionych i 476 pojedynczych obszarów.
Drugą ustawę o ochronie przyrody przyjęto w 1957 roku, a w tym samym roku na mocy dekretu rządowego ustanowiono cztery państwowe obszary chronione (Vaika, Viidumäe, Matsalu, Nigula) i 28 innych obszarów chronionych.
Po odzyskaniu przez Estonię niepodległości w 1991 roku system ochrony przyrody został zreformowany. W 1993 roku utworzono parki narodowe Soomaa i Karula, a rezerwat przyrody Vilsandi został poszerzony i przekształcony w park narodowy.
Po wejściu Estonii do Unii Europejskiej w 2004 roku, 10 maja tego samego roku przyjęto kolejną ustawę o ochronie przyrody, która wprowadziła „obszary ochrony”.
Obecnie (2020) na terenie Estonii znajduje się 6 parków narodowych – obszarów prawnie chronionych, wyróżniających się ekosystemami o szczególnych wartościach przyrodniczych, krajobrazowych i dziedzictwa kulturowego. Wszystkie parki zarządzane są przez Keskkonnaamet (tłum. „radę ds. środowiska”).
Parki narodowe
| Lp. | Zdjęcie | Nazwa parku narodowego | Rok utworzenia | Powierzchnia [km²] |
Prowincja | Uwagi |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1. | Park narodowy Alutaguse Alutaguse rahvuspark |
2018 | 443,31 km² | Virumaa Wschodnia | Torfowiska Agusalu i Muraka wpisane są na listę konwencji ramsarskiej | |
| 2. | Park Narodowy Karula Karula rahvuspark |
1993 | 123 km² | Võrumaa | Park należy do sieci obszarów objętych ochroną przyrody na terytorium Unii Europejskiej – Natura 2000 | |
| 3. | Park Narodowy Lahemaa Lahemaa rahvuspark |
1971 | 747,84 km² (w tym 268,74 km² obszarów morskich) | Harjumaa Virumaa Zachodnia |
Park należy do sieci obszarów objętych ochroną przyrody na terytorium Unii Europejskiej – Natura 2000 | |
| 4. | Park Narodowy Matsalu Matsalu rahvuspark |
1957 (rezerwat) 2004 (park) |
486,1 km² | Läänemaa | Park został wpisany na listę konwencji ramsarskiej; Europejski Dyplom dla Obszarów Chronionych | |
| 5. | Park Narodowy Soomaa Soomaa rahvuspark |
1993 | 398,84 km² | Viljandimaa Parnawa |
Ostoja ptaków IBA; park znajduje się na liście konwencji ramsarskiej; należy do sieci obszarów objętych ochroną przyrody na terytorium Unii Europejskiej – Natura 2000 | |
| 6. | Park Narodowy Vilsandi Vilsandi rahvuspark |
1957 (rezerwat) 1993 (park) |
240 km² | Sarema | Park znajduje się na liście konwencji ramsarskiej; należy do sieci obszarów objętych ochroną przyrody na terytorium Unii Europejskiej – Natura 2000; część Archipelagu Zachodnioestońskiego – rezerwatu biosfery UNESCO |
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Historical overview of protected areas. [w:] Environmental Board of Republic of Estonia [on-line]. [dostęp 2020-05-21]. (ang.).
- ↑ Kaitsealade tüübid ja vööndid. [w:] Environmental Board of Republic of Estonia [on-line]. [dostęp 2020-05-21]. (est.).
- ↑ Rahvuspargid. [w:] Keskkonnaministeerium [on-line]. [dostęp 2020-05-21]. (est.).
- 1 2 3 Alutaguse National Park » About the national park. [w:] Environmental Board of Republic of Estonia [on-line]. [dostęp 2020-05-21]. (ang.).
- 1 2 3 Karula National Park » About the National Park. [w:] Environmental Board of Republic of Estonia [on-line]. [dostęp 2020-05-21]. (ang.).
- 1 2 3 Lahemaa National Park. [w:] Environmental Board of Republic of Estonia [on-line]. [dostęp 2020-05-21]. (ang.).
- 1 2 3 Matsalu National Park. [w:] Environmental Board of Republic of Estonia [on-line]. [dostęp 2020-05-21]. (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 Soomaa National Park. [w:] Environmental Board of Republic of Estonia [on-line]. [dostęp 2020-05-21]. (ang.).
- 1 2 3 Vilsandi National Park. [w:] Environmental Board of Republic of Estonia [on-line]. [dostęp 2020-05-21]. (ang.).