Obierka (także: obierzyna, strużyna, obierek) – skórki pozostałe po obranych warzywach i owocach; pozostałości po obranych ziemniakach.

Właściwości

W przypadku większości owoców i warzyw ich zewnętrzne części są jadalne i zdrowe, dostarczają organizmowi błonnika, witamin i minerałów, w wielu przypadkach w ilości większej niż ich części wewnętrzne. Są również źródłem przeciwutleniaczy. Z drugiej strony obierki mogą zawierać pozostałości pestycydów, metali ciężkich, drobnoustrojów, czy zanieczyszczeń różnego pochodzenia. Większość z nich jest usuwalna po dokładnym umyciu, a w przypadku pestycydów po wymoczeniu w wodnym roztworze sody oczyszczonej.

Wykorzystanie w kuchni

W gastronomii z obierek ziemniaczanych można przyrządzać chipsy lub bulion, a także poddawać je pieczeniu (np. z rozmarynem). Na polskiej Liście produktów tradycyjnych znajduje się „babka wojenna z Gromca” – babka z obierków ziemniaczanych wytwarzana we wsi Gromiec w woj. małopolskim. Skórki pomidorów nadają się do suszenia i zmielenia, skórki jabłek do mrożenia, a obierki warzyw korzeniowych do pieczenia (np. marchwi z kminem rzymskim).

Z obierzyn z jabłek lub gruszek wytwarza się domowe octy. W dawnych książkach kucharskich można znaleźć przepisy na powidła z obierzyn z jabłek lub gruszek. Skórki pomarańczy i cytryn kandyzuje się i wykorzystuje np. jako dodatek smakowy lub dekoracyjny do ciast. Skórki bananów to bogate źródło minerałów, związków bioaktywnych i błonnika pokarmowego. Można z nich np. upiec ciasto, przygotować ocet lub wykorzystać je do zmiękczania mięsa. Od niedawna produkuje się mąkę ze skórek bananowych.

Wykorzystanie w przemyśle

W budownictwie możliwe jest produkowanie biodegradowalnych, ekologicznych płyt MDF w wyniku zmieszania środka wiążącego z włóknami pochodzącymi z obierek ziemniaczanych (wynalazek, którego autorami byli Brytyjczycy: Rowan Minkley i Robert Nicoll we współpracy z biochemikiem Gregiem Cooperem, nazwano Chip[s] Board). Po zużyciu można je kompostować. Podobne zastosowania pozwalają zapobiegać marnotrawstwu żywności.

Galeria

Obierki ziemniaków
Obierki jabłka
Obierki w sztuce: Albert Anker, Obierająca ziemniaki
Obierki

Przypisy

  1. 1 2 Synonim.net, Synonim obierki
  2. 1 2 Słownik Języka Polskiego PWN, Obierka
  3. ↑ Kukbuk, Obierki warzyw i owoców – jeść czy nie?
  4. ↑ Kuchnia.wp.pl, Obierki z ziemniaków
  5. 1 2 Marta Dymek: Pieczone ziemniaczane obierki. [w:] Jadłonomia [on-line]. 2012-09-12. [dostęp 2024-05-12].
  6. ↑ Babka wojenna z Gromca. [w:] Lista produktów tradycyjnych (woj. małopolskie) [on-line]. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, 2021-11-19. [dostęp 2024-05-12].
  7. ↑ Agnieszka Maciąg: Smak zdrowia. Kraków: Otwarte, 2017. Cytat: „Ocet [jabłkowy] można zrobić z pokrojonych jabłek lub z samych obierek (…)”.
  8. ↑ „Rozdział XII. Konserwy i marynaty”, przepis „387. Powidła z obierzyn”. W: Maria Śleżańska: Kucharz wielkopolski. Wyd. siódme, poprawione i powiększone. Poznań: Księgarnia J. Leitgebera i S-ki, 1932, s. 449.
  9. 1 2 Khoozani, Birch, Bekhit. Production, application and health effects of banana pulp and peel flour in the food industry. „Journal of Food Science and Technology”. 56(2), s. 548–559, luty 2019. [dostęp 2020-09-05]. (ang.).
  10. ↑ Gretchen McKay: Why throw away peels when you can turn them into cakes, candies. [w:] Pittsburgh Post-Gazette [on-line]. Block Communications, 1 maja 2019. [dostęp 2020-09-05]. (ang.).
  11. ↑ Noizz.pl, Meble przyszłości będą tworzone z obierek ziemniaków - wszystko dzięki nauce i ruchom eko
  12. ↑ F5, Obierki z ziemniaków materiałem przyszłości?
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.