Nizyna – policykliczny peptyd składający się z 34 aminokwasów. Nizyna wytwarzana jest w procesie fermentacji przez bakterie kwasu mlekowego Lactococcus lactis. Zalicza się do bakteriocyn, jest antybiotykiem.

Właściwości

Nizyna występuje w postaci krystalicznej. Jej rozpuszczalność w wodzie jest uzależniona od odczynu środowiska – im bardziej kwaśne środowisko, tym lepsza rozpuszczalność. Wrażliwość nizyny na działanie wysokiej temperatury, podobnie jak rozpuszczalność, jest uzależniona od kwasowości środowiska. Jest ona odporna na ogrzewanie w środowisku kwaśnym, natomiast w pH>7, traci swoją aktywność.

Działanie antybakteryjne

Działa wyłącznie na bakterie Gram-dodatnie, takie jak na przykład bakterie z rodzaju Bacillus, Clostridium, Lactobacillus oraz niektóre bakterie z grupy coli. Powoduje rozkład błony komórkowej form wegetatywnych bakterii. Nie niszczy przetrwalników (opóźnia tylko ich rozwój). Nie jest skuteczna w przypadku bakterii Gram-ujemnych, ponieważ wytwarzają one nizynazę – enzym rozkładający nizynę.

Stwierdzono, że leczy zakażenia wywołane przez bakterie oporne na inne antybiotyki.

Zastosowanie

Nizyna chociaż jest antybiotykiem, nie jest stosowana jako lek. Jest używana jako dodatek do żywności (konserwant o symbolu E234) przy produkcji serów (zapobiega fermentacji masłowej). Maksymalna dopuszczalna dawka nizyny do serów Mascarpone i Clotted cream wynosi 10 mg/kg, a do serów dojrzewających i topionych – 12,5 mg/kg. ADI wynosi 0-33000 jednostek/kg masy ciała.

Przypisy