Smardz

Smardz jadalny
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

workowce

Klasa

kustrzebniaki

Rząd

kustrzebkowce

Rodzina

smardzowate

Rodzaj

smardz

Nazwa systematyczna
Morchella Dill. ex Pers.
Neues Mag. Bot.: 116 (1794)
Typ nomenklatoryczny

Morchella esculenta (L.) Pers.

Morchella Dill. ex Pers. (smardz) – rodzaj grzybów należący do rodziny smardzowatych (Morchellaceae). W Polsce według publikacji M. A. Chmiel występuje 5 gatunków z tego rodzaju.

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Morchellaceae, Pezizales, Pezizomycetidae, Pezizomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.

Synonimy nazwy naukowej: Boletus Tourn. ex Adans., Boletus Tourn., Eromitra Lév., Mitrophora Lév., Morchella sect. Mitrophorae (Lév.) S. Imai, Morilla Quél., Phalloboletus Adans.

Nazwa polska według M. A. Chmiel.

Charakterystyka

Naziemne grzyby saprotroficzne. Wytwarzają owocniki zbudowane z kulistych, jajowatych lub stożkowatych główek osadzonych na pustym wewnątrz trzonie. Hymenofor w postaci warstwy hymenialnej wewnątrz wnęk (alweoli) rozmieszczonych na całej ich powierzchni. Zarodniki smardzów są eliptyczne, gładkie, a ich wysyp jest kremowy.

Niektóre gatunki

Najnowsze badania wykazują, że obecna oparta na morfologii systematyka gatunków jest niewłaściwa, i należy ją zastąpić nową opartą na genetyce. Sprawia to, że wiele gatunków zostaje włączonych w obręb innych, a część zniesiona całkowicie.

  • Morchella americana Clowez & C. Matherly 2012
  • Morchella anatolica Işıloğlu, Spooner, Allı & Solak 2010
  • Morchella angusticeps Peck 1887
  • Morchella anteridiformis R. Heim 1966
  • Morchella apicata Smotl. 1921
  • Morchella bicostata Ji Y. Chen & P.G. Liu 2005
  • Morchella brunneorosea Clowez & Ant. Rodr. 2012
  • Morchella conicopapyracea Jacquet. 1985
  • Morchella costata (Vent.) Pers. 1801
  • Morchella crassipes (Vent.) Pers. 1801 – smardz grubonogi
  • Morchella deliciosa Fr. 1822
  • Morchella deqinensis Shu H. Li, Y.C. Zhao, H.M. Chai & M.H. Zhong 2006
  • Morchella dunensis (Castañera & G. Moreno) Clowez 1997
  • Morchella esculenta (L.) Pers. 1849– smardz jadalny
  • Morchella elata Fr. 1822 – smardz wyniosły
  • Morchella eximia Boud. 1910
  • Morchella eximioides Jacquet. 1985
  • Morchella semilibera DC. 1805 – smardz półwolny
  • Morchella guatemalensis Guzmán, M.F. Torres & Logem. 1985
  • Morchella herediana L.D. Gómez 1971
  • Morchella hetieri Boud. 1903
  • Morchella hortensis Boud. 1897
  • Morchella hungarica Bánhegyi 1941
  • Morchella importuna M. Kuo, O’Donnell & T.J. Volk 2012 – smardz parastożkowaty
  • Morchella lepida Clowez & F. Petit 2012
  • Morchella meiliensis Y.C. Zhao, Shu H. Li, H.M. Chai & M.H. Zhong 2006
  • Morchella miyabeana S. Imai 1932
  • Morchella neuwirthii Velen. 192
  • Morchella norvegiensis Jacquet. 1985
  • Morchella patagonica Speg. 1909
  • Morchella patula Pers. 1801
  • Morchella populina Clowez & R. Lebeuf 2012
  • Morchella pragensis Smotl. 1952
  • Morchella pseudoumbrina Jacquet. 1985
  • Morchella pseudoviridis Jacquet. 1985
  • Morchella punctipes Peck 1903
  • Morchella quercus-ilicis Clowez, Ballester & L. Romero 2012
  • Morchella rielana Boud. 1907
  • Morchella rigidoides R. Heim 1966
  • Morchella rufobrunnea Guzmán & F. Tapia 1998
  • Morchella smithiana Cooke 1878
  • Morchella steppicola Zerova 1941
  • Morchella sulcata Velen. 1925
  • Morchella tasmanica Ramsb. 1920
  • Morchella tatari Velen. 1925
  • Morchella tibetica M. Zang 1987
  • Morchella tomentosa M. Kuo 2008
  • Morchella umbrinovelutipes Jacquet. 1985
  • Morchella vaporaria Brond. 1830
  • Morchella varisiensis Ruini 2000

Wykaz gatunków i nazwy naukowe na podstawie Index Fungorum. Obejmuje on wszystkie gatunki występujące w Polsce i niektóre inne. Uwzględniono tylko gatunki zweryfikowane o potwierdzonym statusie. Nazwy polskie według M.A. Chmiel, B. Gumińskiej i W. Wojewody oraz rekomendacji Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów przy Polskim Towarzystwie Mykologicznym.

Przypisy

  1. 1 2 Index Fungorum [online] [dostęp 2020-12-13] (ang.).
  2. 1 2 3 Maria Alicja Chmiel, Checklist of Polish Larger Ascomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów workowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences Kraków, 2006, ISBN 978-83-89648-46-4.
  3. Species Fungorum [online] [dostęp 2015-12-16] (ang.).
  4. Ewald Gerhardt, Stefan Łukomski (tłum.), Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik, Warszawa: Klub dla Ciebie – Bauer-Weltbild Media, 2006, ISBN 83-7404-513-2.
  5. 1 2 Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda, Grzyby i ich oznaczanie: Warszawa, PWRiL, 1985, ISBN 83-09-00714-0.
  6. Franck Richard i inni, True morels (Morchella, Pezizales) of Europe and North America: evolutionary relationships inferred from multilocus data and a unified taxonomy, 2015.
  7. Index Fungorum (gatunki) [online] [dostęp 2013-10-20] (ang.).
  8. Rekomendacja nr 3/2024 Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online] [dostęp 2024-04-26].
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.