Morača
Manastir Morača
Państwo

 Czarnogóra

Miejscowość


Kościół

Serbski Kościół Prawosławny

Rodzaj klasztoru

męski

Eparchia

Metropolia Czarnogóry i Przymorza

Archimandryta

Rafael (Kalik)

Klauzura

nie

Liczba mnichów (2010)

3

Obiekty sakralne
Cerkiew

Matki Bożej

Cerkiew

św. Mikołaja

Cerkiew

św. Szczepana

Fundator

Stefan Vukanović Nemanicz

Styl

raszkański

Materiał budowlany

kamień

Data budowy

lata 50. XIII w.

Data zburzenia

1504

Data reaktywacji

1572

Położenie na mapie Czarnogóry
42°45′58″N 19°23′26″E/42,766111 19,390653

Monaster Morača – prawosławny męski klasztor w Czarnogórze, w jurysdykcji Metropolii Czarnogóry i Przymorza Serbskiego Kościoła Prawosławnego. Położony w górach, w dolinie rzeki Moračy, w gminie Kolašin.

Fundatorem klasztoru był Stefan Wukanowicz Nemanicz, który wybudowano w latach 1251-1252. W tym okresie powstała główna świątynia monasterska – cerkiew Matki Bożej: budowla jednonawowa z wyraźnie wyodrębnionym przedsionkiem, kryta namiotowym dachem z bębnem. Do północnej ściany przedsionka dostawiona jest osobna kaplica św. Eliasza, zaś prezbiterium ma formę półkolistej absydy. Cerkiew należy do tzw. szkoły raszkańskiej, która nawiązuje swym stylem do architektury wczesnobizantyńskiej (V-VII w.) jak i bizantyńskiej z wieków XI-XII. Powoduje to, że w cerkwi przeplatają się motywy zarówno bizantyńskie jak i romańskie.

Freski dekorujące wnętrze cerkwi wykonano w XV i XVI wieku. Jedynie malowidła w kaplicy św. Eliasza są starsze i pochodzą z okresu budowy świątyni. Najsłynniejszy fragment ukazuje proroka Eliasza karmionego przez gawrony. Kopia tego fresku znajduje się przy wejściu do nawy, po lewej stronie.

W 1504 w czasie najazdu tureckiego monaster został splądrowany i spalony, odbudowano go w 1574. W 1. poł. XVII wieku powstały przechowywane obecnie w cerkwi ikony oraz ikonostas; autorami większości z nich są pop Strahinj z Budimlja, Georgije Mitrofanović oraz mistrz Kosma. Ten ostatni, mnich ze świętej Góry Athos, jest także autorem monumentalnej ikony „Żywot św. Sawy i św. Nemanji”. W 1635 wzniesiono również drugą świątynię monasterską, której patronem jest św. Mikołaj (wnętrze dekorowane freskami w XVIII w.). W monasterze działa jeszcze świątynia pod wezwaniem św. Szczepana. Cerkwie otacza kompleks ogrodów z budynkami mieszkalnymi dla mnichów. W centralnej części zespołu zabudowań znajduje się grobowiec fundatora klasztoru. W budynku konaku mieści się zaś skarbiec, w którym przechowuje się cenne ikony, ornaty i inne przedmioty obrzędowe. Znajduje się w nim także egzemplarz najstarszej drukowanej cyrylicą księgi Słowian południowych – Oktoih (Октоих) z 1493. Inny jej egzemplarz przechowywany jest w drugim ważnym monasterze czarnogórskim – w Monasterze Cetyńskim. W monasterze przechowywane są relikwie ręki św. Charłampa. Jest to znaczący ośrodek pielgrzymkowy oraz turystyczny.

Według danych z 2010, w klasztorze przebywa trzech mnichów.

Przypisy

  1. 1 2 3 A. Szymańska, Czarnogóra, ss.273–274
  2. 1 2 Zwiedzanie Czarnogóry. W: Draginja Nadaždin, Maciej Niedźwiecki: Czarnogóra – Fiord na Adriatyku. Wyd. 5. Kraków: Bezdroża, 2011-07-05, s. 174, seria: Przewodniki Bezdroży. ISBN 978-83-7661-152-5.
  3. 1 2 3 4 A. Szymańska, Czarnogóra, s.274
  4. 1 2 Zwiedzanie Czarnogóry. W: Draginja Nadaždin, Maciej Niedźwiecki: Czarnogóra – Fiord na Adriatyku. Wyd. 5. Kraków: Bezdroża, 2011-07-05, s. 175, seria: Przewodniki Bezdroży. ISBN 978-83-7661-152-5.
  5. 1 2 3 Манастир Морача

Bibliografia

  • Agnieszka Szymańska, Czarnogóra, Pruszków: Rewasz, 2007, ISBN 978-83-89188-60-1, OCLC 749467399.
  • Zwiedzanie Czarnogóry. W: Draginja Nadaždin, Maciej Niedźwiecki: Czarnogóra – Fiord na Adriatyku. Wyd. 5. Kraków: Bezdroża, 2011-07-05, s. 174-175, seria: Przewodniki Bezdroży. ISBN 978-83-7661-152-5.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.