Michał Szweycer

Michal Szweycer w mundurze porucznika 1 pułku ułanów (1831)

Zadora
Data i miejsce urodzenia

1808
Glinnik

Data i miejsce śmierci

26 maja 1871
Paryż

Ojciec

Ludwik Szweycer

Matka

Marianna Piwo

Odznaczenia

Michał Szweycer (ur. w 1808 w Glinniku, zm. 26 maja 1871 w Paryżu) – szlachcic polski, fotograf.

Życiorys

Syn Ludwika Szweycera herbu Zadora i Marianny z domu Piwo, brat Wincentego, właściciela Rzeczycy.

W 1827 roku rozpoczął studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Włączył się w konspirację niepodległościową, był kierownikiem kółka akademickiego związanego ze sprzysiężeniem Piotra Wysockiego, aresztowany tuż przed wybuchem powstania listopadowego, przetrzymywany w więzieniu karmelitańskim, w śledztwie złożył zeznania obciążające innych spiskowców, uwolniony po jego wybuchu. Brał czynny udział w powstaniu. Był porucznikiem 1 pułku ułanów oraz adiutantem generała Józefa Dwernickiego. Odznaczony Złotym Krzyżem Orderu Virtuti Militari za bitwę pod Ostrołęką. Po upadku powstania udał się na emigrację do Paryża, gdzie zaprzyjaźnił się z Adamem Mickiewiczem, był również jednym z towiańczyków. Ciążył na nim wydany zaocznie wyrok przez sąd rosyjski – kara śmierci za udział w powstaniu listopadowym.

Podejmował się różnych zajęć. Wykonał portrety fotograficzne min. Mickiewiczowi i Norwidowi. W czasie jednej z podróży do Krakowa został poproszony przez Jana Matejkę o pozowanie mu do obrazu Kazanie Skargi – jako Piotr Skarga.

Rozstrzelany razem z Adolfem Rozwadowskim w czasie Komuny Paryskiej przez wojska wersalskie z powodu złamania zakazu zapalania światła (podgrzewali wodę na herbatę palnikiem spirytusowym).

Seweryn Goszczyński dedykował mu swój wiersz Przy sadzeniu róż (incipit – Sadźmy, przyjacielu, róże!). A Teofil Lenartowicz opisał jego śmierć w wierszu Dwaj towiańczycy (chociaż przez pomyłkę nazwał go Ludwikiem Szwejcerem). Jest również jednym z bohaterów powieści Mesjasze węgierskiego pisarza, Györgya Spiró.

Zobacz też

Uwagi

  1. ↑ Według Małgorzaty Grąbczewskiej (PSB, 2014) urodził się we wrześniu 1809 roku.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Szpiegowany przez Matejkę. Łowicki Gość Niedzielny, 2011-12-18. [dostęp 2012-08-03]. (pol.).
  2. 1 2 Według przekazu rodzinnego za: Szpiegowany przez Matejkę. Łowicki Gość Niedzielny, 2011-12-18. [dostęp 2012-08-03]. (pol.)., brak w wykazie Kawalerowie Orderu Virtuti Militari. [dostęp 2012-08-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-11-03)]. (pol.).
  3. ↑ W bazie danych aktów urodzin dla województwa łódzkiego nie figuruje baza aktów urodzin. [w:] geneteka.genealodzy.pl [on-line]. [dostęp 2017-08-30]. (pol.).
  4. ↑ Marianna Piwówna zgodnie z aktem ślubu z dn. 02-02-1807 z parafii Żelechlinek za: baza aktów ślubu. [w:] geneteka.genealodzy.pl [on-line]. [dostęp 2017-08-30]. (pol.).
  5. ↑ Wacław Tokarz, Sprzysiężenie Wysockiego i Noc Listopadowa, Warszawa 1980, s. 120–121.
  6. ↑ С.Г. Келина: Смертная казнь за и против (pl. Kara śmierci - za i przeciw). Moskwa: Юридическая литература, 1989, s. 84, seria: Рипол Классик. ISBN 5-7260-0150-8, ISBN 978-5-7260-0150-0. Cytat: 263. Швейцер, Мих. – за участие в польском восстании 1830 года. (ros.).

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.