| Data i miejsce urodzenia |
28 października 1953 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
18 lipca 1991 |
| Zawód, zajęcie |
urzędnik państwowy |
| Odznaczenia | |
Michał Tadeusz Falzmann (ur. 28 października 1953 w Jeleniej Górze, zm. 18 lipca 1991 w Warszawie) – polski urzędnik państwowy, inspektor Najwyższej Izby Kontroli, który wykrył wielkie nieprawidłowości w Funduszu Obsługi Zadłużenia Zagranicznego i doprowadził do ich ujawnienia, czego wynikiem była afera FOZZ.
Działalność zawodowa
Pracował w przedsiębiorstwie Agrotechnika, z którego zwolnił się, nie przyjmując należnego mu wynagrodzenia. Później był dyrektorem Polonu, zakładu produkującego urządzenia do pomiaru radioaktywności.
Pierwszy kontroler FOZZ
Będąc kontrolerem Izby Skarbowej w Warszawie wykrył olbrzymie nadużycia w FOZZ. Gdy opisał odkrycie w prasie, wszedł w skład zespołu kontrolerów NIK. 16 lipca 1991 skierował do dyrektora Oddziału Okręgowego NBP w Warszawie wniosek o udostępnienie informacji objętych tajemnicą bankową, o obrotach i stanach środków pieniężnych (gotówkowych i bezgotówkowych) FOZZ.
Tego samego dnia Anatol Lawina, Dyrektor Zespołu Analiz Systemowych NIK, przedstawił mu polecenie służbowe Prezesa NIK, prof. Waleriana Pańki, o odsunięciu go od wszelkich czynności kontrolnych prowadzonych przez zespół, w którym Falzmann dotychczas pracował. Dwa dni później, 18 lipca 1991, Falzmann zmarł na zawał serca, mając 37 lat.
W kilka miesięcy po jego śmierci – w przeddzień zapowiedzianego ogłoszenia w Sejmie raportu na temat FOZZ – w wypadku samochodowym pod Piotrkowem Trybunalskim zginął najwyższy przełożony M. Falzmana – Prezes NIK Walerian Pańko oraz Dyrektor Biura Informacyjnego Kancelarii Sejmu RP Janusz Zaporowski. Siedząca z przodu żona prof. Pańki oraz kierowca z BOR służbowej Lancii Thema nie odnieśli większych obrażeń. Pochowany na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 113-5-15).
Upamiętnienie
Michałowi Falzmannowi poświęcony jest film dokumentalny Jerzego Zalewskiego, Oszołom, wyemitowany 6 marca 1995 w TVP1.
Postanowieniem z dnia 11 lutego 2009, „za wybitne osiągnięcia w podejmowaniu działań z zakresu kontroli państwowej, za umacnianie praworządności”, został przez prezydenta Lecha Kaczyńskiego odznaczony pośmiertnie Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Jego imieniem nazwano ulicę na wrocławskim osiedlu Poświętne.
Życie prywatne
Był mężem tłumaczki i publicystki Izabeli Brodackiej-Falzmann i ojcem pięciorga dzieci: Joanny, Zuzanny, Patryka, Anny i Marii.
Przypisy
- ↑ Oskar Górzyński, Michał Falzmann, badał aferę FOZZ do śmierci [online], rp.pl, 18 lipca 2011 [dostęp 2018-09-09].
- 1 2 Wojciech Cieśla, Na kłopoty – FOZZ [online], Wyborcza.pl, 16 maja 2003 [dostęp 2018-09-09].
- ↑ Kartka z kalendarza: dziś mija 60. rocznica urodzin Michała Falzmanna, „Niezależna Gazeta Obywatelska” [dostęp 2018-09-09] (pol.).
- ↑ Agnieszka Keller, FOZZ: matka wszystkich afer [online], Onet.pl, 3 listopada 2014 [dostęp 2018-09-09] [zarchiwizowane z adresu 2015-03-18].
- ↑ FOZZ – matka wszystkich afer [online], Onet.pl, 6 września 2018 [dostęp 2018-09-09].
- ↑ Afery głośniejsze od wyborów, „niedziela.pl” [dostęp 2018-09-09] (pol.).
- ↑ Pamiętnik nieżyjącego inspektora odnaleziony. Rozwikła zagadkę afery FOZZ? [online], Gazeta [dostęp 2018-09-09] (pol.).
- ↑ Leszek Szymowski, Odnalezione zapiski wyjaśnią aferę FOZZ? [online], TVP Info, 7 czerwca 2009 [dostęp 2018-09-09] [zarchiwizowane z adresu 2018-09-09].
- ↑ Roman Wyborski, Dlaczego musiał zginąć Walerian Pańko? [online], rp.pl, 9 października 2016 [dostęp 2018-09-09] [zarchiwizowane z adresu 2018-09-09].
- 1 2 Kulisy śmierci prezesa NIK [online] [dostęp 2018-09-09] (pol.).
- ↑ Cmentarz Stare Powązki: IZASŁAWA ZNOWSKA, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2019-11-02].
- ↑ Oszołom w bazie filmpolski.pl
- ↑ M.P. z 2009 r. nr 32, poz. 449
- ↑ Zumi – Wrocław, ul. Michała Tadeusza Falzmanna [dostęp 2011-08-07].
- ↑ Izabela Brodacka-Falzmann, Lekcja Rose Hu, „Warszawska Gazeta”, 4 września 2018 [dostęp 2018-09-09] [zarchiwizowane z adresu 2018-09-09].
- ↑ Izabela Brodacka-Falzmann, Lista felietonów, „Warszawska Gazeta” [dostęp 2018-09-09] [zarchiwizowane z adresu 2018-09-09].
- ↑ Listy do „Rzeczpospolitej” – „Badał aferę FOZZ do śmierci” [online] [dostęp 2018-09-06] (pol.).
- ↑ Polityczne wdowy [online], Wirtualna Polska, 1 grudnia 2008 [dostęp 2017-03-23] (pol.).