Mensagem (port. Przesłanie) – tomik poetycki portugalskiego poety Fernanda Pessoi, opublikowany w 1934, jest to jedyna portugalskojęzyczna książka wydana za życia autora.

Charakterystyka ogólna

Tomik zawiera czterdzieści cztery krótkie wiersze. Tytuł Mensagem tłumaczy się jako Przesłanie. Prawdopodobnie w zamyśle autora słowo to stanowiło streszczenie łacińskiej frazy mens agitat molem (w tłum. duch porusza materię) pochodzącej z Eneidy Wergiliusza (mens agitat molem). Cykl rozpada się na trzy części: Brasão (Herb), Mar Portuguez (Morze portugalskie) i O Encoberto (Ukryty).

Treść

Zbiór Pessoi stanowi panoramę dziejów Portugalii. Poeta poświęcił poszczególne wiersze znanym postaciom z historii swojej ojczyzny. Centralnym motywem cyklu jest sebastianizm, czyli typowa dla Portugalczyków wiara w cudowne odrodzenie ich kraju. Na mesjanistyczne aspekty koncepcji dzieła zwraca uwagę Ewa Łukaszyk. Mimo niewielkich rozmiarów i cyklicznej budowy, Mensagem uchodzi za nowoczesny epos narodowy Portugalii i jest porównywany do Luzjad Luísa de Camõesa. Przesłanie jest nazywane najważniejszym portugalskim tomikiem poetyckim XX wieku.

Forma

Składające się na tomik utwory są napisane przy użyciu głównie prostych, krótkich, rymowanych strof. Poeta wykorzystuje różne formy wersyfikacyjne i gatunkowe, jak opowieść, autobiografia, dialog i modlitwa. Ze zróżnicowanych elementów buduje polifoniczną epicką wizję.

Jaz aqui, na pequena praia extrema,
O Capitão do Fim. Dobrado o Assombro,
O mar e o mesmo: jã ninguem o tema!
Atlas, mostra alio o mundo no seu hombro.
Fernando Pessoa, Epitaphio de Bartolomeu Dias

Przekład

Cykl Pessoi przełożyli na język polski Agostinho da Silva i Henryk Siewierski. Tomik został wydany po raz pierwszy w 2006 nakładem Instytutu Studiów Iberyjskich i Iberoamerykańskich Uniwersytetu Warszawskiego i Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego. W 2014 ukazało się wydanie drugie, poprawione.

Przypisy

  1. ↑ Janina Klave: Historia literatury portugalskiej. Zarys. Wrocław: Ossolineum, 1985, s. 283-290. ISBN 83-04-00931-5.
  2. ↑ R.W. Howes: Fernando pessoa, Poet, Publisher and Translator. bl.uk. [dostęp 2017-02-13]. (ang.).
  3. ↑ Fernando Pessoa, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2017-02-13] (ang.).
  4. ↑ Fernando Pessoa, Poet (1888–1935). PoetryFoundation.org. [dostęp 2017-02-13]. (ang.).
  5. ↑ mens agitat molem, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2017-02-13].
  6. ↑ Significados do título "Mensagem". sites.google.com. [dostęp 2017-02-13]. (port.).
  7. 1 2 3 K. David Jackson: Adverse Genres in Fernando Pessoa. books.google.pl, 2010. s. 148. [dostęp 2017-02-13]. (ang.).
  8. ↑ Fernando Pessoa: Mensagem/Przesłanie. bibliotekaiberyjska.pl. [dostęp 2017-02-13]. (pol.).
  9. ↑ Ewa Łukaszyk: Imperium i nostalgia. "Styl późny" w kulturze portugalskiej. Warszawa: Wydawnictwo DiG, 2015, s. 40-41. ISBN 978-83-7181-960-5.
  10. ↑ Silvia Annavini: Intertextuality and Intratextuality in the Pessoan Epic: Mensagem. eprints-phd.biblio.unitn.it, 2011. [dostęp 2017-02-13]. (ang.).
  11. ↑ Portuguese literature - The 17th century and the Baroque, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2017-02-13] (ang.).
  12. ↑ Uniwersytet Jagielloński. Katalog Zbiorów Bibliotek UJ. chamo.bj.uj.edu.pl. [dostęp 2017-02-13]. (pol.).

Bibliografia

  • Fernando Pessoa: Mensagem. Archive.org, 1934. [dostęp 2017-02-13]. (ang.).
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.