Marek Biliński (ur. 17 maja 1953 w Szczecinie) – polski kompozytor muzyki elektronicznej, a także multiinstrumentalista wykorzystujący elektroniczne instrumenty klawiszowe. Absolwent Akademii Muzycznej w Poznaniu. Członek Akademii Fonograficznej ZPAV, Związku Artystów Wykonawców STOART i Stowarzyszenia Autorów ZAiKS.

Początki

Pochodzi z rodziny o tradycjach muzycznych, siostra ojca była nauczycielką gry na fortepianie, a ojciec grywał w domu na tym instrumencie. Szkołę muzyczną Marek Biliński rozpoczął w klasie skrzypiec, później grał na fortepianie, klarnecie, kontrabasie, perkusji, gitarze basowej. Na uczelni studiował w klasie kontrabasu i ukończył ją z wynikiem bardzo dobrym.

Podczas studiów zaczął uprawiać muzykę jazzową i rockową. Interesował się wykorzystaniem instrumentów elektronicznych w muzyce, wynikiem czego było powstanie zespołu Heam, grającego muzykę podobną do zespołu SBB, przez fanów zwany "małe SBB".

Kariera

W drugiej połowie lat 70. muzyk grał w grupie Heam z którą zdobył "Złotego Kameleona" na Wielkopolskich Rytmach Młodych w Jarocinie w 1975 roku. Szczytowym osiągnięciem artystycznym zespołu była współpraca z Haliną Frąckowiak i wspólna trasa koncertowa po ZSRR w 1978 r. Następnie założył zespół Arbiter Elegantiarum (1979–1980) z którym 8 czerwca 1980 roku wystąpił w koncercie wieczornym podczas Ogólnopolskiego Przeglądu Muzyki Młodej Generacji w Jarocinie – obok Kasy Chorych i Porter Bandu. Również od 1980 r. grał w grupie Bank, z którą nagrał dwie płyty "Jestem panem świata..." w 1982 r. (Złota Płyta) i "Ciągle ktoś mówi coś" w 1983 r. Popularność solową na rodzimym rynku muzycznym zdobył bestsellerowym albumem „Ogród Króla Świtu” (Złota Płyta) oraz wideoklipem „Ucieczka z Tropiku”, który przez telewidzów uznany został za najlepszy klip 1984 roku. W tym czasie występował w kraju i za granicą (koncertował m.in. w Berlinie, Hamburgu, Bremie, Pradze, Moskwie i Kuwejcie), zaś w plebiscytach na najpopularniejszego instrumentalistę przez pięć kolejnych lat (1981–1985) zajmował pierwsze miejsce.

Lata 1986–1990 spędził w Kuwejcie jako wykładowca w Akademii Muzycznej. Okres ten zaowocował kompozycjami z wpływami muzyki arabskiej. Z powstałych w tym okresie, w Polsce najbardziej znana była fantazja symfoniczna „Twarze Pustyni”. Utwór ten miał uświetnić obchody 30-lecia niepodległości Kuwejtu, lecz agresja Iraku uniemożliwiła realizację tego przedsięwzięcia. Po wojnie w Zatoce Perskiej „Twarze Pustyni” wraz z diaporamą fotografika Jacka Woźniaka, reprezentowały Kuwejt na Światowej Wystawie EXPO ’92 w Sewilli.

Po powrocie do Polski nagrał płytę Dziecko Słońca i recital dla TVP2 pt. „Muzyczne Opowiadania”, a jako kompozytor, muzyk i juror często gości w audycjach radiowych i telewizyjnych. Ukazały się także kompaktowe reedycje wszystkich wydanych wcześniej albumów. Jego muzyka pojawiła się w filmach kinowych i telewizyjnych (m.in. Przyjaciel wesołego diabła i Bliskie spotkania z wesołym diabłem), jak również w teleturnieju – Koło Fortuny, Gali Wręczenia Nagród Polskiego Przemysłu Fonograficznego – Fryderyki ’96, Fryderyki ’97 i na płytach CD-ROM w kraju i na świecie, głównie w USA (The Minden Pictures Collection).

W plebiscycie czytelników „Naj, Naj, 1995...” branżowego pisma „Muzyk” Biliński został uznany najlepszym kompozytorem i najlepszym wirtuozem syntezatorów.

Pod koniec listopada 1995 na scenie Teatru Wielkiego w Poznaniu odbyła się premiera baletu dla dzieci „Dziecko Słońca” w choreografii Ewy Wycichowskiej i wykonaniu Polskiego Teatru Tańca. Inspiracją baletu była płyta artysty Dziecko Słońca.

W lipcu 1996 w Złotowie artysta wystąpił z międzynarodowym składem na multimedialnym koncercie – „Początek Światła”, gdzie zostały wykonane i zilustrowane laserem, światłem i obrazem najważniejsze jego utwory. Koncert ten rejestrowała TVP1, emisja odbyła się 1 września 1996.

W listopadzie 1998 w Filharmonii Narodowej w Warszawie na jubileuszowym koncercie z okazji 30-lecia pracy artystycznej Agnieszki Duczmal i jej Orkiestry Kameralnej „Amadeus” miała miejsce premiera suity „Refleksje I—IV” na orkiestrę kameralną i baterię perkusji. Poszczególne części noszą nazwy miejsc, gdzie koncertowała orkiestra Agnieszki Duczmal. Utwór ten spotkał się z entuzjastycznym przyjęciem. W dniu premiery „Refleksje” były wydane na płycie CD-singel.

Jako jeden z pierwszych w kraju i w tej części Europy, idąc śladami Jeana Michela Jarre’a, wykonał wielkie plenerowe koncerty muzyki i światła w Szczecinie (1993) i w Krakowie (1994), które oglądało łącznie blisko 50 000 widzów.

Inne koncerty multimedialne:

• 12 marca 2000 koncert – Gniezno – 2000 – Dźwięk – Ogień – Światło – Kolor – 1000 lat Zjazdu Gnieźnieńskiego – Zjazd Pięciu Prezydentów – koncert wykonało obok M. Bilińskiego 11 wykonawców z wykorzystaniem największych bębnów w Europie – transmisja na żywo TVP1,
• 21 czerwca 2003 w Gdańsku pobrzeże Motławy – wyspa Ołowianka – Noc Świętojańska – koncert multimedialny, w którym obok zaproszonych znanych wykonawców wystąpili tancerze na łodziach.

W tym czasie dzięki tej firmie wznowiono po wielu latach tłoczenie płyt winylowych, w tym nowe wydanie na 12" płyty "The Best Of The Best" z najbardziej znanymi utworami artysty. Płyta została początkowo wytłoczona we Francji, a fundusze na płytę były pozyskane poprzez Związek Artystów Wykonawców STOART, który był oficjalnym partnerem wydania.

Do współpracy i opracowania graficznego płyt został zaproszony czeski artysta Lukáš Brežák występujący jako Surgery Minor Kunst. W trakcie tej paroletniej współpracy koncerty live zostały wprowadzone na wyższy poziom techniczny i wizualny. Zadbano też o odbudowanie wizerunku poprzez założenie profili społecznościowych.

Do każdego koncertu był zapraszany VJ Nocny Marek, znany ze świecenia na tak wielkich wydarzeniach jak Audioriver. Wizualizacje były specjalnie przygotowane do każdego występu i zastępowały z powodzeniem opatrzone już pokazy laserowe. Stosowano też większe sceny oraz kopułowe zadaszenia. W nowej oprawie graficznej pojawił się specjalny box czterech kaset magnetofonowych: "The Best Of", "Dziecko Słońca", "E≠mc²" oraz "Ogród Króla Świtu". Firma odświeżyła też wideo "Ucieczka z Tropiku" do jakości Full HD, stosując poprawę jakości dźwięku i opublikowała w serwisie YouTube. Pod koniec współpracy tj. w 2017 roku została wydana płyta z koncertu w Filharmonii im. Mieczysława Karłowicza w Szczecinie, który miał miejsce w dniu 11 listopada 2015 roku. Było to wydanie dwupłytowe DVD i CD zatytułowane Life Is Music. Po raz pierwszy w historii artysty, cały koncert był przesyłany na żywo dzięki transmisji strumieniowej na kanale Youtube. Management artysty z sukcesem udostępnił dla wszystkich fanów całą płytotekę Bilińskiego na najważniejszych muzycznych platformach cyfrowych takich jak iTunes, Spotify czy Amazon. Fakt dotyczący nowych wydań docenił japoński pisarz muzyczny Hiroaki Shikata, który opublikował okładki w swojej najnowszej książce wydanej w Japonii pt. Eastechno.

W 2023 powstał film dokumentalny pt. „Marek Biliński - życie jest muzyką” w reżyserii Grzegorza Brzozowicza.

Dyskografia

Inna twórczość muzyczna

Odznaczenia

• Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”

Przypisy

Linki zewnętrzne

• Oficjalna strona WWW artysty
• Oficjalny kanał w serwisie YouTube
• Strona główna radia internetowego EL–Stacja prezentującego artystę