Manusela (lud)

Manusela
	; Członkowie ludu Manusela
Populacja	5 tys.
Miejsce zamieszkania	Indonezja (wyspa Seram)
Język	manusela, malajski amboński, indonezyjski
Religia	chrześcijaństwo (protestantyzm), wierzenia tradycyjne
Grupa	ludy austronezyjskie, Molukańczycy, Indonezyjczycy

Manusela – indonezyjska grupa etniczna zamieszkująca tereny górzyste w środkowej części wyspy Seram (Moluki). Ich populacja wynosi 5 tys. osób.

Posługują się rozdrobnionym dialektalnie językiem manusela (wahai) z wielkiej rodziny austronezyjskiej. Są wewnętrznie zróżnicowani, dzielą się na szereg grup subetnicznych. Określenie „Manusela” pochodzi od nazwy jednej z najważniejszych wsi w regionie.

Wyznają chrześcijaństwo (protestantyzm), ale niektórzy utrzymują tradycyjne wierzenia. Grupa Huaulu w większym stopniu zachowała swoje rodzime wierzenia i praktyki. W czasach przedkolonialnych znajdowali się pod wpływem polityczno-kulturowym ludu Ternate. Tradycyjne wierzenia (także elementy szamanizmu) zostały poddane wpływom hinduizmu.

Do ich głównych zajęć należą: ręczne rolnictwo tropikalne (rośliny bulwiaste, rośliny okopowe, rośliny strączkowe, w niewielkim stopniu ryż suchy), łowiectwo.

Jeszcze pod koniec lat 70. XX. w. utrzymywali swój rodzimy język i styl życia. W nowszych czasach nie opierają się kontaktom zewnętrznym (dotyczy to zarówno ludności górskiej, jak i mieszkańców wybrzeża). Stwierdzono również wzrost roli lokalnego malajskiego oraz języka indonezyjskiego (które stają się preferowanymi środkami komunikacji).

Zobacz też

Przypisy

1 2 3 4 5 6 Michaił Anatoljewicz Czlenow: Manusieła. W: Walerij Aleksandrowicz Tiszkow (red.): Narody i rieligii mira: encykłopiedija. Moskwa: Bolszaja rossijskaja encykłopiedija, 1998, s. 326. ISBN 978-5-85270-155-8. OCLC 40821169. (ros.).
↑ Voegelin i Voegelin 1965 ↓, s. 44.
1 2 Czlenowa 2012 ↓, s. 129.
↑ M. PaulM.P. Lewis M. PaulM.P., Gary F.G.F. Simons Gary F.G.F., Charles D.Ch.D. Fennig Charles D.Ch.D. (red.), Sou Upaa, [w:] Ethnologue: Languages of the World, wyd. 19, Dallas: SIL International, 2016 [dostęp 2020-06-07] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-04] (ang.).
1 2 Valerio Valeri: Fragments from Forests and Libraries: A Collection of Essays. Janet Hoskins (red.). Durham: Carolina Academic Press, 2001, s. 188, seria: Carolina Academic Press ritual studies monographs. ISBN 978-0-89089-979-3. OCLC 45505860. (ang.).
↑ Czlenowa 2012 ↓, s. 128.
↑ James Hagen: Community in the Balance: Morality and Social Change in an Indonesian Society. Abingdon–New York: Routledge, 2016, s. xv. DOI: 10.4324/9781315635491. ISBN 978-1-59451-078-6. OCLC 931534738. [dostęp 2023-05-14]. (ang.).

Bibliografia

Swietłana F. Czlenowa: Manusieła, jazyk Centralnogo Sierama: matieriały i zamietki. W: Wiktor A. Pogadajew (red.): Małajsko-indoniezijskije issledowanija (k 80-letiju W. W. Sikorskogo) = Malay-Indonesian studies (dedicated to the 80th birthday of Vilen Sikorsky). Moskwa: Obszczestwo «Nusantara», 2012, s. 128–173. ISBN 978-5-9506-0839-1. OCLC 840430182. [dostęp 2022-12-19]. (ros.).
C. F. Voegelin, F. M. Voegelin. Languages of the World: Indo-Pacific Fascicle Four. „Anthropological Linguistics”. 7 (2), s. 1–297, 1965. ISSN 0003-5483. OCLC 5547207734. JSTOR: 30022490. (ang.).

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[Narody-1] 1 2 3 4 5 6 Michaił Anatoljewicz Czlenow: Manusieła. W: Walerij Aleksandrowicz Tiszkow (red.): Narody i rieligii mira: encykłopiedija. Moskwa: Bolszaja rossijskaja encykłopiedija, 1998, s. 326. ISBN 978-5-85270-155-8. OCLC 40821169. (ros.).

[CITEREFVoegelinVoegelin196544-2] Voegelin i Voegelin 1965 ↓, s. 44.

[CITEREFCzlenowa2012129-3] 1 2 Czlenowa 2012 ↓, s. 129.

[ethnologue-4] M. PaulM.P. Lewis M. PaulM.P., Gary F.G.F. Simons Gary F.G.F., Charles D.Ch.D. Fennig Charles D.Ch.D. (red.), Sou Upaa, [w:] Ethnologue: Languages of the World, wyd. 19, Dallas: SIL International, 2016 [dostęp 2020-06-07] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-04] (ang.).

[valeri-5] 1 2 Valerio Valeri: Fragments from Forests and Libraries: A Collection of Essays. Janet Hoskins (red.). Durham: Carolina Academic Press, 2001, s. 188, seria: Carolina Academic Press ritual studies monographs. ISBN 978-0-89089-979-3. OCLC 45505860. (ang.).

[CITEREFCzlenowa2012128-6] Czlenowa 2012 ↓, s. 128.

[hagen2016-7] James Hagen: Community in the Balance: Morality and Social Change in an Indonesian Society. Abingdon–New York: Routledge, 2016, s. xv. DOI: 10.4324/9781315635491. ISBN 978-1-59451-078-6. OCLC 931534738. [dostęp 2023-05-14]. (ang.).