Luna
bogini Księżyca

Popiersie Luny (Selene), marmurowy relief na sarkofagu z III w. (Termy Dioklecjana, Rzym)
Występowanie

mitologia sabińska
mitologia rzymska

Atrybuty

półksiężyc, rydwan zaprzężony w dwa konie

Teren kultu

starożytny Rzym

Odpowiednik

Selene (grecki)

Rodzina
Rodzeństwo

Aurora
Sol

Luna (łac. Luna ‘Księżyc’, gr. Σελήνη Selḗnē ‘Księżyc’) – w mitologii rzymskiej bogini Księżyca; utożsamiana z grecką Selene.

Pierwotnie była bóstwem sabińskim. Sprowadzenie jej kultu do Rzymu (równocześnie z kultem Sola) przypisywano Tytusowi Tacjuszowi. Wcześnie utożsamiano ją z italską i rzymską Dianą.

W sztuce starożytnego Rzymu najczęściej przedstawiano ją na wzór greckiej Selene, to jest w świetlistej szacie, z półksiężycem, na rydwanie zaprzężonym w dwa konie.

W starożytnym Rzymie wzniesiono dla niej kilka świątyń, z których najważniejsza znajdowała się na Awentynie. W jej sanktuarium na Palatynie (gdzie czczono ją pod przydomkiem Noctiluca –‘Świecąca Nocą’) każdego wieczoru zapalano światło ku jej czci.

Od słowa Luna pochodzą niektóre nazwy dotyczące Księżyca (naturalnego satelity Ziemi), np. lunochemia, lunacja, lunarny, a także łacińska nazwa rodzaju roślin z rodziny kapustowatych – Lunaria (miesiącznica).

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Vojtech Zamarovský: Bohovia a hrdinovia antických bájí. Bratislava: Perfekt a.s., 1998, s. 406. ISBN 80-8046-098-1. (słow.).
  2. 1 2 Pierre Grimal: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2008, s. 324. ISBN 83-04-04673-3.
  3. ↑ Andrzej Kempiński: Encyklopedia mitologii ludów indoeuropejskich. Warszawa: Wydawnictwo Iskry, 2001, s. 395-396. ISBN 83-207-1629-2.
  4. ↑ Pierre Grimal, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej, Wrocław: Ossolineum, 2008, s. 212, ISBN 978-83-04-04673-3, OCLC 297685612.
  5. 1 2 Vojtech Zamarovský, dz. cyt., s. 263. ISBN 80-8046-098-1.
  6. ↑ Noctiluca. mythindex.com. [dostęp 2010-11-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-08-16)]. (ang.).
  7. ↑ Lunacja. sjp.pwn.pl. [dostęp 2010-07-30]. Cytat: „lunacja «odstęp czasu między jednym a drugim nowiem Księżyca»”.
  8. ↑ Kalendarz księżycowy, lunarny. sjp.pwn.pl. [dostęp 2010-07-30]. Cytat: „kalendarz księżycowy, lunarny «mierzenie czasu oparte na zmianie faz Księżyca»”.

Bibliografia

  • Homer: Odyseja. pl.wikisource.org. [dostęp 2012-05-11].
  • Luna. mythindex.com. [dostęp 2010-07-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-02-28)]. (ang.).
  • Władysław Kopaliński: Słownik mitów i tradycji kultury. Warszawa: Oficyna Wydawnicza „Rytm”, 2003, s. 685. ISBN 83-7399-022-4.
  • Mała encyklopedia kultury antycznej A-Z. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1990, s. 431. ISBN 83-01-03529-3.
  • Sol i Luna. W: Wanda Markowska: Mity Greków i Rzymian. Warszawa: Wydawnictwo Iskry, 1987, s. 332. ISBN 83-207-1010-3.
  • Oskar Seyffert: Dictionary of Classical Antiquities, 1894, s. 365: Luna. ancientlibrary.com. [dostęp 2011-03-22]. (ang.).
  • William Smith: A Dictionary of Greek and Roman biography and mythology: Luna. perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-11]. (ang.).
  • Harry Thurston Peck: Harpers Dictionary of Classical Antiquities, 1898: Luna. perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-11]. (ang.).
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.