Lubow Panczenko
Любов Панченко
Imię i nazwisko

Lubow Mychajliwna Panczenko
(Любов Михайлівна Панченко)

Data i miejsce urodzenia

2 lutego 1938
Jabłuniwka (obecnie część Buczy)

Data i miejsce śmierci

30 kwietnia 2022
Kijów

Narodowość

ukraińska

Dziedzina sztuki

sztuki wizualne

Nagrody

Lubow Mychajliwna Panczenko (ukr. Любов Михайлівна Панченко, ur. 2 lutego 1938 w Jabłuniwce (obecnie część Buczy), zm. 30 kwietnia 2022 w Kijowie) – ukraińska artystka sztuk wizualnych, projektantka mody.

Życiorys

Rodzice nie akceptowali jej zamiłowania do sztuk plastycznych i nie pomagali jej, gdy studiowała. Ukończyła Państwową Akademię Sztuk Dekoracyjnych i Projektowania w Kijowie w latach 50. XX wieku. Studiowała zaocznie na Wydziale Grafiki Ukraińskim Instytucie Poligraficznym im. Iwana Fedorowa w 1968 roku. Była zatrudniona w Instytucie Technologii w dziale projektów. W latach 60. XX wieku dołączyła do sekcji literackiej „Brama”, należała do pokolenia Szistdesiatnyków. Była członkinią Związku Ukrainek. Pracowała jako projektantka w Domu Mody „Chreszczatyk”.

Pod koniec życia mieszkała ze swoim psem Czumakiem w Buczy, w części miasta Lіsowa Bucza. Podczas okupacji Buczy przez Rosjan przebywała tamże w swoim domu (jej dom został trafiony pociskiem) i głodowała przez miesiąc. Po wyzwoleniu miasta trafiła 2 kwietnia 2022 roku w złym stanie do szpitala w Kijowie, gdzie zmarła.

Wyróżnienia

Twórczość

Projektowała ubrania, stroje dla zespołów folklorystycznych. Tworzyła obrazy, m.in. akwarele, gwasze, grafiki, a także aplikacje, kolaże z tkanin. Wykonała m.in. dekoracje ścian Muzeum Tarasa Szewczenki w Kijowie. W jej twórczości obok ludowych ornamentów typowych dla Ukrainy pojawiają się również m.in. krajobrazy Karpat. Badała kulturę Huculszczyzny i Polesia. Za czasów przynależności Ukrainy do ZSRR dbała o pielęgnowanie kultury ukraińskiej pomimo antyukraińskiej polityki kulturowej. Była represjonowana przez KGB z powodu swojej wyraźnie ukraińskiej twórczości, która nie była prezentowana w czasach sowieckich na wystawach, drukowano jednak jej wzory haftów w czasopiśmie „Sowietskaja Żenszczina”. Większe wystawy prac artystki organizowano dopiero od lat 90. XX wieku. W 2008 roku w Narodowym Muzeum Literatury Ukrainy odbyła się jej wystawa retrospektywna, na której zaprezentowano jej 150 prac, a 2 lutego 2022 roku, w jej 84. urodziny, otwarto wystawę w centrum handlowym w kijowskim wieżowcu Guliwer. Jej dzieła przechowuje Muzej szistdesiatnyctwa, któremu artystka przekazała swoje prace. Około 2021 roku powstała gra online oparta na jej twórczości.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Вікторія Кончаківська, Любов Панченко – жива легенда української творчості » Бучанський міський сайт [online], Бучанський міський сайт [dostęp 2023-03-26] (ukr.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Н. Вдовенко, Карпатські мелодії [виставка акварелей Любові Панченко] | КПІ ім. Ігоря Сікорського [online], kpi.ua [dostęp 2023-03-26].
  3. 1 2 Юлія Гапон, Легенда українського мистецтва з Бучі Любов Панченко стала героїнею арт-гри, фото – Погляд [online], poglyad.tv [dostęp 2023-03-26] (ukr.).
  4. 1 2 3 4 5 У Києві відкрилась виставка художниці-шістдесятниці Любові Панченко [online], vogue.ua [dostęp 2023-03-26] (ukr.).
  5. 1 2 3 4 Художница-шестидесятница Любовь Панченко умерла после голода в оккупации [online], Національний музей Голодомору-геноциду [dostęp 2023-03-26] (ros.).
  6. 1 2 3 4 Любов Панченко: Її душа – у полотнах [online], web.archive.org, 27 kwietnia 2022 [dostęp 2023-03-26] [zarchiwizowane z adresu 2022-04-27].
  7. ↑ Світ Любові Панченко [online], m.day.kyiv.ua [dostęp 2023-03-26] (ukr.).
  8. 1 2 3 4 5 6 Цензор.НЕТ, Померла відома художниця-шістдесятниця Любов Панченко. ФОТО [online], Цензор.НЕТ [dostęp 2023-03-26] (ukr.).
  9. 1 2 3 Після тривалого голодування у Бучі померла художниця-шістдесятниця Любов Панченко [online], Bird In Flight, 1 maja 2022 [dostęp 2023-03-26] (ukr.).
  10. ↑ Премія імені Василя Стуса [online], PEN Ukraine [dostęp 2023-03-26] (ukr.).
  11. ↑ Надія Кир’ян, Не під чужу дудку, а під свою [online], Слово Просвіти, 15 lutego 2010 [dostęp 2023-03-26] (ukr.).

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.