Lubienieccy herbu Rola – polski ród szlachecki i ziemiański, wywodzący się ze wsi Lubieniec na Kujawach.
Ich protoplastą był żyjący na przełomie XIII i XIV w. rycerz Dominik zwany Rolą. W XVI w. niektórzy z Lubienieckich wsparli ruch ariański, w którego dziejach ważną rolę odegrał Stanisław (1623-1675), skazany na banicję astronom, autor przełomowego dzieła o kometach, na którego cześć jeden z kraterów Księżyca nazwano Lubieniecki. Jego synowie Teodor i Krzysztof odznaczyli się natomiast w historii sztuki jako malarze.
W rodzie był jeden senator: kasztelan czechowski Augustyn (l. 1750-1759), choć tradycyjnie utrzymywano, że był nim również żyjący w XVIII w. Dominik, jako kasztelan połaniecki. Dominikanin Jan Mikołaj Lubieniecki był biskupem bakowskim w Mołdawii (którzy jednak nie wchodzili do senatu) w l. 1711-1714.
W latach 1782–1783 czterem Lubienieckim nadano galicyjski tytuł hrabiowski. Najbardziej rozrodzona była gałąź hrabiowska po Janie Kantym (1764–1845), właścicielu m.in. Balic na Kielecczyźnie, której potomkowie w linii męskiej żyją do dziś. Hrabiowie Lubienieccy weszli w związku małżeńskie z takimi rodzinami jak: Konarscy, Rostworowscy, Morsztynowie, Łosiowie, Broel-Platerowie, Drohojowscy, Michałowscy, Bobrowscy, Mieroszewscy. Potomkiem rodu po kądzieli był Henryk Dobrzański ps. Hubal (syn Marii z hr. Lubienieckich).
Z historią rodziny Lubienieckich z Balic związany jest tzw. Tryptyk Łagiewnicki (dawniej w Balicach, potem w posiadaniu ich potomków po kądzieli w Łagiewnikach, ob. w katedrze kieleckiej).
Podobizny przedstawicieli
- Stanisław Lubieniecki (1623-1675), działacz ariański i astronom
- Jan Damascen Lubieniecki (ok. 1651-1714), dominikanin, biskup bakowski
- Krzysztof Lubieniecki (1659-1729), malarz
Rezydencje
- Kościół p.w. św. Stanisława w Balicach koło Buska Zdroju – budynek przekształcony na początku XX w. z pałacu hr. Lubienieckich (z początku XIX w.)
- Dwór hr. Lubienieckich w Zameczku w ziemi radomskiej
- Dwór Jana Tarły w Łękach Górnych przebudowany przez Lubienieckich
- Zabudowania klasztoru misjonarzy w Lublinie, powstałe na bazie XVII-wiecznego miejskiego pałacu Lubienieckich
- Pałac hr. Lubienieckich w Iwierzycach na Podkarpaciu
Przypisy
Bibliografia
- S. Uruski, Rodzina herbarz szlachty polskiej, t. 9, Warszawa 1912, s. 157-168.