| Okres istnienia: 165–152 mln lat temu | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Nadgromada | |||
| Gromada | |||
| Rząd |
Pachycormiformes | ||
| Rodzina |
Pachycormidae | ||
| Rodzaj |
Leedsichthys | ||
| Gatunki | |||
| |||
Leedsichthys – rodzaj ryby kostnoszkieletowej z rodziny Pachycormidae żyjącej w środkowej i późnej jurze na obecnych terenach Europy. Nazwa Leedsichthys oznacza „ryba Leedsa” i honoruje Alfreda Nicholsona Leedsa, który odkrył skamieniałości tej ryby w 1886 roku niedaleko Peterborough w Anglii. Nazwa gatunkowa gatunku typowego, problematicus, odnosi się do kłopotów, jakie sprawiły rozpoznanie i interpretacja odnalezionych przez Leedsa fragmentarycznych skamieniałości.
Szczątki Leedsichthys odkryto w kelowejskich osadach w Anglii, północnych Niemczech i Francji, oksfordzkich w Chile oraz kimerydzkich we Francji. Odnaleziono pozostałości ponad siedemdziesięciu osobników, jednak były one przeważnie niekompletne. Utrudniało to oszacowanie całkowitej długości zwierzęcia. Arthur Smith Woodward, który opisał Leedsichthys w 1889, porównując skamieniałości ze szczątkami Hypsocormus, innego członka Pachycormidae, ocenił ją na około 9 m. W 1986 roku David Martill porównał kości Leedsichthys oraz innego przedstawiciela rodziny, którego wcześniej odkrył, jednak nietypowe proporcje nie dawały określonych rezultatów. Długość Leedsichthys szacowano maksymalnie na 27,6 m, jednak nowsze badania, opierające się na dokumentacji starszych odkryć oraz wydobycie najbardziej kompletnego okazu w pobliżu Star Pit w Peterborough wspierają koncepcję Woodwarda (9–10 m). Badania pierścieni przyrostowych dowiodły, że osiągnięcie takich rozmiarów trwało 21–25 lat. Niekompletne szczątki sugerują, że największe osobniki mogły przypuszczalnie osiągać około 16 m długości. Mierząc prawdopodobnie 9 m długości Leedsichthys jest największym znanym przedstawicielem Pachycormidae – kladu dużych planktonożernych ryb promieniopłetwych żyjących od środkowej jury do późnej kredy.
Przypisy
- 1 2 Jeff J. Liston: An overview of the pachycormiform Leedsichthys. W: G. Arratia, A. Tintori (red.): Mesozoic Fishes 3 – Systematics, Paleoenvironments and Biodiversity. Monachium: Verlag Dr. Friedrich Pfeil, 2004, s. 379–390. ISBN 978-3-89937-053-9. (ang.).
- 1 2 Jeff J. Liston. Leedsichthys des Vaches Noires au peigne fin. „L'Écho des Falaises”. 12, s. 41–49, 2008.
- ↑ Arthur S. Woodward. Preliminary notes on some new and little-known British Jurassic fishes. „Geological Magazine Decade 3”. 6, s. 448–455, 1889. (ang.).
- ↑ Arthur S. Woodward: A Guide to the Fossil Reptiles, Amphibians, and Fishes in the Department of Geology and Palaeontology of the British Museum (Natural History). Wyd. ósme. Londyn: British Museum (Natural History), 1905, s. XVIII.
- ↑ David M. Martill. The world's largest fish. „Geology Today”. 2 (2), s. 61–63, 1986. DOI: 10.1111/j.1365-2451.1986.tb01022.x. (ang.).
- 1 2 Jeff J. Liston, Leslie F. Noè. The tail of the Jurassic fish Leedsichthys problematicus (Osteichthyes: Actinopterygii) collected by Alfred Nicholson Leeds – an example of the importance of historical records in palaeontology. „Archives of Natural History”. 31 (2), s. 236–252, 2004. DOI: 10.3366/anh.2004.31.2.236. (ang.).
- ↑ Christopher Sloan. Big Fish Story. „National Geographic Magazine”. 1/9/2004, s. 42, 2004. (ang.).
- ↑ Jeff J. Liston. From Glasgow to the Star Pit and Stuttgart: A short journey around the world's longest fish. „The Glasgow Naturalist”. 24, s. 59–71, 2006. (ang.).
- ↑ Jeff J. Liston, Lorna Steel, Tom J. Challands: Lured by the Rings: Growth structures in Leedsichthys. W: Francisco J. Poyato-Ariza (red.): Fourth International Meeting on Mesozoic Fishes – Systematics, Homology and Nomenclature, Extended Abstracts. Madryt: Servicio de Publicaciones de la Universidad Autónoma de Madrid/UAM Ediciones, 2005, s. 147–149.
- ↑ Jeff J. Liston: Homologies amongst the fragments: searching for synapomorphies in shattered skulls. W: Francisco J. Poyato-Ariza (red.): Fourth International Meeting on Mesozoic Fishes – Systematics, Homology and Nomenclature, Extended Abstracts. Madryt: Servicio de Publicaciones de la Universidad Autónoma de Madrid/UAM Ediciones, 2005, s. 141–145.
- ↑ Matt Friedman, Kenshu Shimada, Larry D. Martin, Michael J. Everhart, Jeff Liston, Anthony Maltese, Michael Triebold. 100-Million-Year Dynasty of Giant Planktivorous Bony Fishes in the Mesozoic Seas. „Science”. 327 (5968), s. 990–993, 2010. DOI: 10.1126/science.1184743. (ang.).