Kuskus czarnoplamy

Kuskus czarnoplamy
	Spilocuscus rufoniger
	(Zimara, 1937)
	; Indonezyjski znaczek z 2012 roku
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Gromada	ssaki
Podgromada	żyworodne
Infragromada	ssaki niższe
Nadrząd	torbacze
Rząd	dwuprzodozębowce
Podrząd	workolotokształtne
Rodzina	pałankowate
Podrodzina	pałanki
Rodzaj	kuskus
Gatunek	kuskus czarnoplamy
Synonimy
	Phalanger maculatus rufoniger Zimara, 1937; Phalanger atrimaculatus Tate, 1945;
	Phalanger maculatus rufoniger Zimara, 1937; Phalanger atrimaculatus Tate, 1945;
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; krytycznie zagrożony
	Zasięg występowania

Kuskus czarnoplamy (Spilocuscus rufoniger) – gatunek ssaka z podrodziny pałanek (Phalangerinae) w obrębie rodziny pałankowatych (Phalangeridae), przypominający wyglądem małpiatkę, endemit lasów północnej Nowej Gwinei.

Taksonomia

Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1937 roku austriacki herpetolog Rudolf Zimara jako podgatunek kuskusa plamistego i nadając mu nazwę Phalanger maculatus rufoniger. Miejsce typowe to Sattelberg, Morobe, Papua-Nowa Gwinea. Holotyp to dorosła samica.

Obecnie (2023) nie rozpoznano żadnego podgatunku, ale warto byłoby dokonać przeglądu zmienności w zasięgu występowania tego gatunku. Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten gatunek za monotypowy.

Etymologia

Spilocuscus: gr. σπιλος spilos ‘plama’; rodzaj Cuscus Illiger, 1811 (pałanka).
rufoniger: łac. rufus ‘rumiany, rudy’; niger ‘czarny’.

Zasięg występowania

Kuskus czarnoplamy występuje w północnej części Nowej Gwinei, od półwyspu Ptasia Głowa na wschód do półwyspu Huon i najprawdopodobniej obejmuje również wyspę Yapen; istnieje niewielka liczba obserwacji z południowej części Nowej Gwinei, z obszaru rzeki Lorentz i górnego biegu rzeki Fly.

Morfologia

Długość ciała (bez ogona) 58–69 cm (średnio 61,9 cm), długość ogona 45–65 cm (średnio 56,3 cm); masa ciała 5,5–6,6 kg (średnio 6,2 kg). Odznacza się pionowo rozszczepiającymi się źrenicami, wykorzystywanymi nocą.

Ekologia

Kuskus czarnoplamy prowadzi nadrzewny tryb życia. Jest zwierzęciem leśnym, zasiedlającym tereny od poziomu morza do 1200 m n.p.m. Kuskusy czarnoplame są samotnymi wszystkożercami, prowadzącymi nocny tryb życia.

Status zagrożenia

W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii CR (ang. critically endangered ‘krytycznie zagrożony’). Pierwotne obszary występowania wciąż się kurczą, co spowodowane jest przez karczowanie lasów pod pola uprawne i plantacje. Kuskusy czarnoplame były też zwierzętami łownymi.

Przypisy

1 2 3 R. Zimara. Beobachtungen an Säugetieren aus NeuGuinea. „Anzeiger (Österreichische Akademie der Wissenschaften Mathematisch-Naturwissenschaftliche Klasse)”. 74, s. 35, 1937. (niem.).
↑ Tate 1945 ↓, s. 4.
1 2 T.T. Leary T.T. i inni, Spilocuscus rufoniger, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2016, wersja 2022-2 [dostęp 2023-08-04] (ang.).
↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Spilocuscus rufoniger. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2023-08-04].
1 2 3 4 C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 82. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).
↑ N. Upham, C. Burgin, J. Widness, M. Becker, C. Parker, S. Liphardt, I. Rochon & D. Huckaby: Spilocuscus rufoniger (Zimara, 1937). [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 1.11) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2023-08-04]. (ang.).
↑ Tate 1945 ↓, s. 27.
↑ T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 642, 1904. (ang.).
↑ rufoniger, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2023-08-04] (ang.).
1 2 K. Helgen & S. Jackson: Family Phalangeridae (Cuscuses, Brush-tailed Possums and Scaly-tailed Possum). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 5: Monotremes and Marsupials. Barcelona: Lynx Edicions, 2015, s. 495. ISBN 978-84-96553-99-6. (ang.).
↑ Class Mammalia. W: Lynx Nature Books (A. Monadjem (przedmowa) & C.J. Burgin (wstęp)): All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 56. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).
↑ 92. Black-spotted Cuscus. edgeofexistence.org. [dostęp 2022-02-07]. (ang.).
↑ Black Spotted Cuscus. eol.org. [dostęp 2022-02-07]. (ang.).

Bibliografia

G.H.H. Tate. The marsupial genus Phalanger. „American Museum novitates”. 1283, s. 1–41, 1945. (ang.).

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[zim-1] 1 2 3 R. Zimara. Beobachtungen an Säugetieren aus NeuGuinea. „Anzeiger (Österreichische Akademie der Wissenschaften Mathematisch-Naturwissenschaftliche Klasse)”. 74, s. 35, 1937. (niem.).

[CITEREFTate19454-2] Tate 1945 ↓, s. 4.

[iucn-3] 1 2 T.T. Leary T.T. i inni, Spilocuscus rufoniger, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2016, wersja 2022-2 [dostęp 2023-08-04] (ang.).

[msw-4] D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Spilocuscus rufoniger. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2023-08-04].

[icmw-5] 1 2 3 4 C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 82. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).

[mdd-6] N. Upham, C. Burgin, J. Widness, M. Becker, C. Parker, S. Liphardt, I. Rochon & D. Huckaby: Spilocuscus rufoniger (Zimara, 1937). [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 1.11) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2023-08-04]. (ang.).

[CITEREFTate194527-7] Tate 1945 ↓, s. 27.

[pal-8] T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 642, 1904. (ang.).

[9] rufoniger, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2023-08-04] (ang.).

[hmw-10] 1 2 K. Helgen & S. Jackson: Family Phalangeridae (Cuscuses, Brush-tailed Possums and Scaly-tailed Possum). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 5: Monotremes and Marsupials. Barcelona: Lynx Edicions, 2015, s. 495. ISBN 978-84-96553-99-6. (ang.).

[amw-11] Class Mammalia. W: Lynx Nature Books (A. Monadjem (przedmowa) & C.J. Burgin (wstęp)): All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 56. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).

[12] 92. Black-spotted Cuscus. edgeofexistence.org. [dostęp 2022-02-07]. (ang.).

[13] Black Spotted Cuscus. eol.org. [dostęp 2022-02-07]. (ang.).