Kubek prążkowany
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

podstawczaki

Klasa

pieczarniaki

Rząd

pieczarkowce

Rodzina

incertae sedis

Rodzaj

kubek

Gatunek

kubek prążkowany

Nazwa systematyczna
Cyathus striatus (Huds.) Willd.
Fl. berol. prodr.: 399 (1787)

Kubek prążkowany (Cyathus striatus (Huds.) Willd) – gatunek grzybów z rzędu pieczarkowców (Agaricales).

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Cyathus, Incertae sedis, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Po raz pierwszy takson ten opisany został w 1778 r. przez W. Hudsona jako Peziza striata, obecną nazwę nadał mu w 1787 r. C. L Willdenow przenosząc go rodzaju Cyathus.

Niektóre synonimy naukowe:

  • Cyathella striata (Huds.) Brot. 1804
  • Cyathus striatus (Huds.) Willd. 1787 var. striatus
  • Nidularia striata (Huds.) With. 1792
  • Nidularia striata var. pusilla Berk. 1839
  • Peziza striata Huds. (1778)

Nazwę polską podał Stanisław Chełchowski w 1898 r. W polskim piśmiennictwie mykologicznym gatunek ten opisywany był też jako kubecznik porysowany i pucharek prążkowany.

Morfologia

Owocnik

W kształcie kubka o wysokości 1–2 cm i szerokości 0,8–1 cm. Zewnętrzna strona ma kolor rdzawobrązowy, brązowy lub niemal czarny i jest silnie owłosiona. Brzeg jest czasami nieco wywinięty. Wewnętrzna strona jest bez owłosienia, gładka i wyraźnie podłużnie prążkowana, co jest charakterystyczną cechą gatunkową. Jest srebrzyście lśniąca. U dojrzałych okazów w środku kubka występują krążkowate, szare lub szarobrązowe perydiole o średnicy 1,5–2 mm. Przyczepione są do owocnika cienkimi sznureczkami (funiculus).

Zarodniki

W liczbie 10–15 sztuk, jajowate lub soczewkowate, bezbarwne. Rozmiar: 18–22 × 8–12 μm.

Biologia

Płodny owocnik zamknięty jest błoną (epifragma), która po osiągnięciu przez owocnik dojrzałości rozrywa się uwalniając perydiole. Spadające krople deszczu powodują ich wyrzucenie z kubka wraz ze sznureczkami (funiculus). Sznureczki są kleiste i kształtem przypominają kotwicę. Po dotknięciu do podłoża okręcają się wokół cienkich łodyg, włosków, itp. Puste owocniki (kubki) pozostają jeszcze jakiś czas.

Występowanie i siedlisko

Jest rozprzestrzeniony na całym świecie. Poza Antarktydą występuje na wszystkich kontynentach, również na wielu wyspach. W Europie jego północna granica zasięgu biegnie przez 64 stopień szerokości geograficznej. W Polsce jest gatunkiem pospolitym.

Rośnie na szczątkach drewna różnych gatunków drzew, zarówno liściastych, jak iglastych, a także na liściach i innych resztkach roślinnych. Najczęściej występuje w wilgotnych zaroślach i lasach. Owocniki wyrastają latem i jesienią, pojedynczo lub w grupach.

Saprotrof. Grzyb niejadalny.

Gatunki podobne

W Polsce występuje nieco podobny kubek ołowianoszary (Cyathus olla), który z zewnątrz jest jedwabiście włóknisty, wewnątrz bez prążków.

Przypisy

  1. 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2020-10-18] (ang.).
  2. ↑ Species Fungorum. [dostęp 2014-08-28]. (ang.).
  3. 1 2 Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. 1 2 3 4 5 Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda: Grzyby i ich oznaczanie. Warszawa: PWRiL, 1985. ISBN 83-09-00714-0.
  5. 1 2 3 4 5 Till R. Lohmeyer, Ute Kũnkele: Grzyby. Rozpoznawanie i zbieranie. Warszawa: 2006. ISBN 978-1-40547-937-0.
  6. 1 2 Na grzyby. [dostęp 2012-01-03].
  7. ↑ Discover Life Maps. [dostęp 2014-09-01].
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.