Kostka kobaltynu o wymiarch 1,6×1,4×1,1 cm | |
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Inne nazwy |
Błyszcz kobaltu |
|---|---|
| Skład chemiczny | |
| Twardość w skali Mohsa |
5 – 5,5 |
| Przełam |
muszlowy |
| Układ krystalograficzny |
regularny |
| Gęstość minerału |
6,0 – 6,4 g/cm³ |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
stalowoszara, srebrzystobiała |
| Rysa |
szaroczarna |
| Połysk |
metaliczny |
Kobaltyn (cobaltyn, błyszcz kobaltu) – minerał z gromady siarkosoli. Jest minerałem rzadkim.
Nazwa kobold (od złego ducha kobolda) pojawia się u Basilliusa (329–379) na określenie kruszców, z których nie można było uzyskać żadnego metalu.
Charakterystyka
Właściwości
Zazwyczaj tworzy kryształy izometryczne o postaci sześcianu, ośmiościanu, dwunastościanu pięciokątnego o prążkowanych ścianach; oraz ich wzajemnej kombinacji. Kryształy kobaltynu mają taki sam kształt jak kryształy pirytu. Występuje w skupieniach ziarnistych, zbitych, w formie wpryśnięć i impregnacji. Jest kruchy, nieprzezroczysty, rozpuszcza się w kwasie azotowym. Topi się tworząc kulkę o słabych właściwościach magnetycznych. Jest ciężki i stosunkowo twardy. Często zawiera żelazo – ferrokobaltyn – oraz nikiel – kobaltyn niklowy. Współwystępuje z chalkopirytem, pirotynem, arsenopirytem.
Występowanie
Występuje głównie w żyłach hydrotermalnych. Czasami pojawia się w skałach metamorficznych. Stanowi produkt wysokotemperaturowych procesów hydrotermalnych. Jest spotykany w żyłach kruszcowych i skarnach.
Miejsca występowania:
- Na świecie: Kanada (Cobalt (Ontario) – największe złoża hydrotermalne), Niemcy (Rudawy), Norwegia (Kongsberg), Azerbejdżan (Daşkəsən), Szwecja (Riddarhyttan, Håkansboda, Tunaberg), USA (Kolorado, Idaho, Kalifornia), Meksyk (Sonora), Wielka Brytania, Maroko, Australia.
- W Polsce: Złoty Stok.
Zastosowanie
- Należy do rzadkich i poszukiwanych kamieni kolekcjonerskich.
- Jest ważnym źródłem pozyskiwania kobaltu – ruda kobaltu zawiera (35,5% Co)
Przypisy
Bibliografia
- Olaf Medenbach, Cornelia Sussieck-Fornefeld: Minerały. Warszawa: Świat Książki, 1996, seria: Leksykon Przyrodniczy. ISBN 83-7129-194-9.