Klesztów
wieś

Zespół dawnej cerkwi greckokatolickiej, obecnie kościoła parafialnego (2 poł. XVIII w.)
Państwo

 Polska

Województwo

 lubelskie

Powiat

chełmski

Gmina

Żmudź

Liczba ludności (2021)

230

Strefa numeracyjna

82

Kod pocztowy

22-114

Tablice rejestracyjne

LCH

SIMC

0111047

Położenie na mapie gminy Żmudź
Położenie na mapie Polski
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Położenie na mapie powiatu chełmskiego
51°02′01″N 23°42′30″E/51,033611 23,708333

Klesztówwieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie chełmskim, w gminie Żmudź. Leży w odległości 20 km od Chełma.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa chełmskiego.

Wieś stanowi sołectwo gminy Żmudź. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 269 mieszkańców i była czwartą co do liczby ludności miejscowością gminy.

Części wsi

Integralne części wsi Klesztów
SIMCNazwaRodzaj
0111053Dębinkiprzysiółek
0111060Koloniakolonia
0111076Przyczynkiczęść wsi

Historia

Klesztów, w wieku XIX opisano jako wieś, folwark i kolonia w powiecie chełmskim, gminie Żmudź, parafii Kumów. Wieś posiada wówczas gorzelnię i cerkiew parafialną po unicką. Według lustracji z 1827 r. było tu 31 domów i 198 mieszkańców.

Dobra Klesztów składały się wówczas z folwarku Klesztów, attynencji Rudno, wsi Klemiów, Puszcza i Wołkowiany. Od rzeki Bugu wiorst 10, granicą północną wsi przepływa rzeczka Skordyówka. Rozległość dóbr wynosiła 1928 mórg. Z budynków murowany był 1, z drzewa 18. We wsi wiatrak, pokłady wapna i torfu. W koloniach wieczysto-dzierżawnych 205 mórg, grunta cerkiewne obejmowały 72 morgi. Wieś Klesztów posiadała osad 20, z gruntem mórg 388, wieś Puszcza osad 10, z gruntem mórg 116, Wołkowiany osad 29, z gruntem 864 mórg.

Zabytki

Kościół pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Klesztowie – kościół barokowy z XVIII wieku (dawniej kaplica pałacowa), zajęty w 1868 r. przez schizmatyków. Po I wojnie zwrócony katolikom. Wewnątrz malowidła ścienne sygnowane przez Gabriela Sławińskiego.

Kościół murowany, wybudowany przed 1772 r. pw. Wniebowzięcia NMP dla unitów. Konsekrował go biskup unicki M. Ryłło 13.11.1773 r.

W 1875 r., po kasacie unii zamieniony na cerkiew, od 1920 r. jest kościołem katolickim. Resturowany był w 1927 r. i 1958 – prof. Kadłuczka z Krakowa polichromię, w 1960 r. dobudowano nową zakrystię, w 1975 – prof. Alojzy Goss z Torunia dokonał renowacji polichromii kruchty, starej zakrystii i prezbiterium. Świątynia jest murowana z cegły, jednonawowa, późnobarokowa, przy prezbiterium 2 zakrystie, nawa z kruchtą, polichromia wykonana ok. 1772 r. przez Gabriela Sławińskiego. Ołtarze drewniane, malowane iluzjonistycznie. W głównym – obraz MB Chełmskiej z 1745 r., po lewej stronie nawy – św. Łukasza z II poł. XVIII w., po prawej – MB Częstochowskiej. Na małym chórze muzycznym fisharmonia, w zakrystii późnobarokowa szafa z II poł. XVIII w. Cmentarz otoczony murem z bramą-dzwonnicą (wymurowane z cegły po 1772 r.) W obrębie cmentarza inne budynki zabytkowe, niezamieszkane: dla służby kościelnej i szpital dla ubogich. Plebania z kamienia i cegły z XVIII (XIX w.)

Przypisy

  1. Wieś Klesztów w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2023-02-03], liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  2. NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych [online], Bank Danych Lokalnych GUS, 19 września 2022 [dostęp 2023-02-03].
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 474 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  4. 1 2 3 TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2015-04-23].
  5. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 53793
  6. 1 2 Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1867, 2013-02-15. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2015-04-23].
  7. gminy, sołectwa [dostęp 2023-12-20]
  8. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  9. Klesztów, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. IV: Kęs – Kutno, Warszawa 1883, s. 138.
  10. Magdalena Ludera, Gabriel Sławiński - późnobarokowy malarz w służbie Kościoła i Cerkwi (Prace naukowe Muzeum Narodowego w Krakowie, t. 6), Kraków 2016, 3 stycznia 2017.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.