Klejek alpejski

Klejek alpejski
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	grzyby
Typ	podstawczaki
Klasa	pieczarniaki
Rząd	borowikowce
Rodzina	klejówkowate
Rodzaj	klejek
Gatunek	klejek alpejski
	Nazwa systematyczna
	Chroogomphus helveticus (Singer) M.M. Moser; Kl. Krypt.-Fl., Edn 3 (Stuttgart) 2b/2: 51 (1967)

Klejek alpejski (Chroogomphus helveticus (Singer) M.M. Moser – gatunek grzybów z rodziny klejówkowatych (Gomphidiaceae).

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Chroogomphus, Gomphidiaceae, Boletales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1770 r. R. Singer nadając mu nazwę Gomphidius helveticus. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w 1967 r. M.M. Moser, przenosząc go do rodzaju Chroogomphus.

Synonimy naukowe

Chroogomphus helveticus (Singer) M.M. Moser 1967 subsp. helveticus
Gomphidius helveticus Singer 1950
Gomphidius helveticus Singer 1950 var. helveticus

Alina Skirgiełło w 1960 r. opisywała ten gatunek pod nazwą klejówka helwecka, w 1983 r. Barbara Gumińska i Władysław Wojewoda zmienili nazwę na klejek alpejski.

Morfologia

Kapelusz

Średnicy od 4 do 8 cm. Za młodu półkulisty z tępym garbem i podwiniętym brzegiem, potem niskołukowaty, w końcu płaski lub wklęsły. Powierzchnia włóknisto-pilśniowa lub delikatnie łuskowata, matowa, w stanie suchym nie jest śliska. Barwa brązowopomarańczowa lub czerwonoochrowa z różowofioletowymi lub czerwonawymi odcieniami.

Blaszki

Zbiegające na trzon, rzadkie. U młodych owocników o barwie takiej samej jak kapelusz, u starszych od zarodników wybarwione ciemnosiwo lub czarniawo.

Trzon

Wysokość 5–8 cm, grubość do 1,5 cm, włóknisty, pełny. Barwa taka sama jak kapelusza, tylko przy podstawie żółtawa. Jest silnie związany z kapeluszem, nie da się od niego oddzielić.

Miąższ

W kapeluszu u młodych owocników bladopomarańczowy, u starszych winnoczerwony, w trzonie o barwie od żółtej do pomarańczowożółtej. Smak niewyraźny, zapach słaby.

Zarodniki

O rozmiarach 17–20 × 5–7 μm.

Występowanie

Występuje w górach Europy (w Pirenejach, Alpach i Karpatach), oraz w Japonii. W polskim piśmiennictwie naukowym podano jego stanowiska tylko w masywie Babiej Góry i w Tatrach. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status E – gatunek zagrożony wymarciem, którego przeżycie jest mało prawdopodobne, jeśli nadal będą działać czynniki zagrożenia. Znajduje się na listach gatunków zagrożonych także w Austrii i Niemczech.

Rośnie w lasach iglastych, głównie pod świerkami, zwłaszcza na kwaśnym podłożu. Owocniki pojawiają się od lipca do października.

Gatunki podobne

Od klejka czerwonawego (Chroogomphus rutilus) oraz od klejówek (Gomphidius) odróżnia się pomarańczowym odcieniem kapelusza i trzonu oraz pilśniowatym, nieśliskim kapeluszem.

Przypisy

1 2 3 Index Fungorum. [dostęp 2016-10-09]. (ang.).
↑ Species Fungorum. [dostęp 2016-10-09]. (ang.).
1 2 3 4 Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
1 2 3 4 5 Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
↑ Chroogomphus (Singer) O.K. Mill.. [dostęp 2016-10-09].
↑ Discover Life Maps. [dostęp 2016-10-09].
↑ Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[if-1] 1 2 3 Index Fungorum. [dostęp 2016-10-09]. (ang.).

[sf-2] Species Fungorum. [dostęp 2016-10-09]. (ang.).

[checklist-3] 1 2 3 4 Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.

[wag-4] 1 2 3 4 5 Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.

[5] Chroogomphus (Singer) O.K. Mill.. [dostęp 2016-10-09].

[6] Discover Life Maps. [dostęp 2016-10-09].

[7] Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.