Kazimierz Ryziński
Ryś
pułkownik dyplomowany
Data i miejsce urodzenia

30 października 1889
Sądowa Wisznia

Data i miejsce śmierci

7 lipca 1970
Londyn

Przebieg służby
Lata służby

1914–1947

Siły zbrojne

Armia Austro-Węgier
Wojsko Polskie
Armia Polska na Wschodzie
Polskie Siły Zbrojne

Jednostki

21 Pułk Strzelców Polskich → 145 Pułk Piechoty Strzelców Kresowych → 72 Pułk Piechoty,
Wyższa Szkoła Wojenna,
3 Pułk Strzelców Podhalańskich,
8 Dywizja Piechoty,
MSWoj.,
49 Pułk Piechoty,
Wojskowy Instytut Naukowo-Oświatowy

Stanowiska

dowódca plutonu,
dowódca kompanii,
dowódca batalionu,
szef sztabu dywizji,
szef wydziału MSWoj.,
zastępca dowódcy pułku,
szef instytutu

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa,
wojna polsko-bolszewicka,
II wojna światowa (kampania wrześniowa: obrona Lwowa)

Odznaczenia

Kazimierz Ryziński, ps. „Ryś” (ur. 30 października 1889 w Sądowej Wiszni, zm. 7 lipca 1970 w Londynie) – podpułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego, pułkownik Polskich Sił Zbrojnych.

Życiorys

Kazimierz Ryziński urodził się 30 października 1889 w Sądowej Wiszni. W 1906 ukończył VI klasę w C. K. Gimnazjum z wykładowym językiem polskim w Przemyślu. Z tej szkoły został usunięty za tworzenie kół samokształceniowych. Przeniósł się do C. K. Gimnazjum w Jarosławiu, gdzie w 1910 ukończył VIII klasę, a w 1911 jako eksternista zdał egzamin dojrzałości. Podczas nauki tamże wszedł w skład powołanej organizacji Związek Młodzieży Polskiej „Przyszłość” (PET). Od wiosny 1909 kierował ćwiczeniami wojskowymi gimnazjalistów, także w roku szkolnym 1909/1910. Był także członkiem Organizacji Młodzieży Niepodległościowej „Zarzewie” od 1910, należał do organizacji „Armia Polska”.

Podjął studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Lwowskiego. W latach 1911–1912 odbył służbę wojskową w armii austro-węgierskiej. Po powrocie do rodzinnej Sądowej Wiszni pełnił funkcję komendanta oddziału Polskich Drużyn Strzeleckich. Od 1913 przebywał w Brazylii. W tym roku został jednym z dwóch nauczycieli w szkole Marechal Mallet, założonej przez polskich emigrantów z Towarzystwa im. Mikołaja Kopernika. Tam był organizatorem i komendantem drużyny PDS. Po wybuchu I wojny światowej działał na rzecz Legionów Polskich, m.in. dokonując zbiórki funduszy. Zgłosił się do armii gen. Józefa Hallera. Przybył do Francji, awansowany na stopień podporucznika, w kwietniu 1919 był dowódcą plutonu w 21 pułku strzelców polskich. W szeregach armii Hallera powrócił do Polski w maju 1919. Uczestniczył w wojnie polsko-bolszewickiej na stanowisku dowódcy kompanii i adiutanta macierzystej jednostki, przemianowanej na 145 pułk piechoty Strzelców Kresowych.

Po nastaniu pokoju pozostał w Wojsku Polskim. Służył w sztabie Ministerstwa Spraw Wojskowych od czerwca 1921, w Szefostwie Administracji Armii od stycznia 1922. Na początku lat 20. odbywał studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Warszawskiego oraz w Szkole Nauk Politycznych. Został awansowany na stopień kapitana piechoty ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919. Od września 1923 ponownie był dowódcą kompanii macierzystej jednostki, przemianowanej w międzyczasie na 72 pułk piechoty i stacjonującej w Radomiu, a po miesiącu został przeniesiony na kurs doszkolenia w Szkole Podchorążych Piechoty w Warszawie. Jako oficer nadetatowy 72 pułku piechoty odbył Kurs Normalny 1924–1926 w Wyższej Szkole Wojennej w Warszawie. Uzyskał tytuł oficera dyplomowanego i pozostał na uczelni WSWoj. na stanowisku asystenta taktyki piechoty. Został awansowany na stopień majora piechoty ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928. Później pełnił stanowisko dowódcy batalionu 3 pułku strzelców podhalańskich od połowy 1928 do grudnia 1929. Następnie został mianowany szefem sztabu 8 Dywizji Piechoty. Później został szefem Wydziału Wyszkolenia Ministerstwa Spraw Wojskowych od października 1931. W 1932 był oficerem Biura Ogólno-Administracyjnego I wiceministra spraw wojskowych. Został awansowany na stopień podpułkownika. Na początku czerwca 1935 został wybrany członkiem zarządu Towarzystwa Wiedzy Wojskowej. 4 lipca 1935 mianowany zastępcą dowódcy 49 pułku piechoty. Później przeniesiony do Wojskowego Instytutu Naukowo-Oświatowego, gdzie od marca 1938 był zastępcą szefa, a po okresie pół roku mianowany szefem. Od listopada 1938 był równolegle redaktorem naczelnym czasopisma „Bellona”.

Po wybuchu II wojny światowej w 1939 ewakuował się na wschód wraz z kadrą WIN-O. Podczas kampanii wrześniowej sprawował stanowisko szefa sztabu obrony Lwowa od 11 września 1939. Po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939, uczestniczył w pertraktacjach z Sowietami w Winnikach w dniach 19, 21 września 1939. Po poddaniu miasta i klęsce polskiej wojny obronnej opuścił obszar Polski, jako jeden z nielicznych oficerów unikając aresztowania, po czym trafił do Francji i przebywał w Paryżu. Tam pełnił funkcję kierownika Działu Propagandy Komendy Głównej od grudnia 1939 do czerwca 1940. Później służył w Armii Polskiej na Wschodzie. W Polskich Siłach Zbrojnych od 1945 pełnił funkcję komendanta Szkół Junaków i Młodszych Ochotniczek. Został awansowany na stopień pułkownika.

Po demobilizacji w 1947 pozostał na emigracji w Wielkiej Brytanii i zamieszkał w Londynie. Działał tam w środowisku kombatanckim. W 1962 był członkiem zarządu i przewodniczącym Komisji Wydawniczej tegoż Koła Lwowian w Londynie. Zmarł 7 lipca 1970 w Londynie. Po kremacji na cmentarzu Streatham Park jego prochy planowano przekazać do pochówku w grobowcu rodzinnym w Polsce.

Ordery i odznaczenia

Publikacje

Przypisy

  1. ↑ Kolekcja VM ↓, s. 1.
  2. 1 2 3 Z żałobnej karty. „Biuletyn”. Nr 1 (18), s. 101, lipiec 1970. Koło Lwowian w Londynie.
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 Piotr M. Boroń: Kazimierz Ryziński. muzeum-ak.pl. [dostęp 2017-10-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-10-05)].
  4. ↑ Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum z wykładowym językiem polskim w Przemyślu za rok szkolny 1906. Przemyśl: 1906, s. 37.
  5. 1 2 3 4 Kolekcja VM ↓, s. 4.
  6. ↑ Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Jarosławiu za rok szkolny 1910. Jarosław: 1910, s. 47.
  7. ↑ Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Gimnazyum w Jarosławiu za rok szkolny 1911. Jarosław: 1911, s. 72.
  8. ↑ Wojciech Sasorski: 1906–1908. W: Księga pamiątkowa poświęcona zjazdowi jubileuszowemu z okazji 50-lecia istnienia Gimnazjum I. w Jarosławiu 1884–1934. Jarosław: 1934, s. 114.
  9. ↑ Jan Harlender: 1918–1914. W: Księga pamiątkowa poświęcona zjazdowi jubileuszowemu z okazji 50-lecia istnienia Gimnazjum I. w Jarosławiu 1884–1934. Jarosław: 1934, s. 119, 122.
  10. ↑ Jan Harlender: 1918–1914. W: Księga pamiątkowa poświęcona zjazdowi jubileuszowemu z okazji 50-lecia istnienia Gimnazjum I. w Jarosławiu 1884–1934. Jarosław: 1934, s. 122, 124.
  11. ↑ VI. Szkoły. W: Wojciech Breowicz: Ślady Piasta pod Pinioram. Szkic z dziejów wychodźstwa polskiego w Brazylii. Warszawa: Polonia, 1961, s. 1.
  12. ↑ Wiktor Jedliński: Młodzież Gimnazjum I. w walkach o Niepodległość. W: Księga pamiątkowa poświęcona zjazdowi jubileuszowemu z okazji 50-lecia istnienia Gimnazjum I. w Jarosławiu 1884–1934. Jarosław: 1934, s. 175.
  13. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 420.
  14. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 363.
  15. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 331.
  16. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 292, 1365.
  17. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 126.
  18. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 184.
  19. ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 33, 420.
  20. ↑ Oficerskie kursy języków obcych. Obrady delegatów T-wa wiedzy wojskowej. „Warszawski Dziennik Narodowy”. 15B, s. 9, 9 czerwca 1935.
  21. ↑ Nowi dowódcy i zastępcy dowódców pułków. „Gazeta Lwowska”, s. 4, nr 155 z 11 lipca 1935.
  22. ↑ Nowi dowódcy i zastępcy dowódców pułków. „Warszawski Dziennik Narodowy”. 44B, s. 7, 10 lipca 1935.
  23. ↑ Nowi dowódcy i zastępcy dowódców pułków. „Gazeta Lwowska”. 155, s. 4, 11 lipca 1935.
  24. ↑ Sprawy organizacyjne. „Biuletyn”. Nr 2 (3), s. 61, 62, listopada 1962. Koło Lwowian w Londynie.
  25. ↑ Kazimierz Ryziński. ancestry.co.uk. [dostęp 2017-10-10]. (ang.).
  26. ↑ M.P. z 1931 r. nr 87, poz. 137 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”.
  27. ↑ M.P. z 1934 r. nr 259, poz. 337 „za zasługi w służbie wojskowej”.
  28. ↑ M.P. z 1931 r. nr 64, poz. 101 „za zasługi na polu organizacji i wyszkolenia wojska”.
  29. ↑ Odznaka honorowa Koła Lwowian. „Biuletyn”. Nr 19–20, s. 111, lipiec 1971. Koło Lwowian w Londynie.
  30. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. Nr 19 z 12 grudnia 1929 r., s. 362.
  31. ↑ Ruch wydawniczy. Nowe książki nadesłane do redakcji. „Prosto z Mostu”, s. 6, 5 lutego 1939.
  32. ↑ Człowiek charakteru i czynu. Ciekawe studium pułk. Kazimierza Ryzińskiego. „Wschód”. Nr 122, s. 3, 19 marca 1939.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.