Juliusz Wiktor Onufry Komorowski h. Korczak, ur. 01.02.1893 r. w Kowaliszkach na Litwie, zm. 15.04.1982 r. w Warszawie. Syn Zygmunta i Elizy z Romerów h. własnego z Bogdaniszek. Ożeniony 10.07.1924 r. z Marią Magdaleną z Gorskich h. Nałęcz. Ojciec Zygmunta, Bronisława (rozstrzelany przez Niemców w styczniu 1944 w Wilnie (Ponary)), Antoniego i Anny (Dowgiałło).

Życiorys

Na początku I wojny świat. wcielony do armii carskiej służył w 14 Syberyjskiej Dywizji Piechoty w Permie na Uralu pod dowództwem gen. Konstantego Dowbor-Muśnickiego. Po wybuchu rewolucji w 1917 r. ratując się przed bolszewikami uczestniczył w porwaniu statku „Kniaź Andriej Bogolubskij”, którym spłynął rzeką Kamą na Wołgę. Przedostał się stamtąd do okupowanego przez Niemców Wilna, i dalej do Kowaliszek. W 1919 r. bolszewicy rozpoczęli na Litwie prześladowania ludności polskiej: wywózki, aresztowania, przetrzymywanie zakładników rozstrzeliwanych w razie aktów oporu wobec nowej władzy. Wiosną 1919 r. Juliusz Komorowski dobrowolnie zgłosił się na zakładnika, w zamian za ojca, który z resztą rodziny ukrywał się przy pomocy litewskich chłopów. Uwięziony w Smoleńsku został zwolniony po klęsce armii bolszewickiej w 1920 r., w ramach wymiany jeńców wojennych między Polską a Rosją.

W 1921 r. przymusowo zmobilizowany do armii litewskiej służył u gen. Sylwestra Żukowskiego w strukturach kontroli finansowej wojska. W okresie międzywojennym wraz z bratem Hektorem gospodarował na uszczuplonych przez reformę rolną Kowaliszkach. Po wybuchu II-ej wojny świat. zaangażował się w pomoc polskim oficerom internowanym na neutralnej Litwie w obozie w Rakiszkach. Po wkroczeniu Armii Czerwonej w 1940 r., chcąc uniknąć sowieckich represji wraz z rodziną schronił się w Wilnie. Po wybuchu wojny niemiecko – sowieckiej w 1941 r. związał się z polskim podziemiem. Był żołnierzem Inspektoratu „E” Armii Krajowej (wydzielona struktura AK obejmująca tereny przedwojennego państwa litewskiego), działał pod pseudonimem „Orawa”, pod zwierzchnictwem majora Wincentego Chrząszczewskiego. Obdarzony zaufaniem dowództwa zajmował się m.in. sprzedażą złota i dewiz przysyłanych na potrzeby AK z Zachodu. W 1945 r. z żoną i dwójką młodszych dzieci zdołał pociągiem repatriacyjnym wyjechać do Polski. Za pracę w polskim podziemiu został po wojnie odznaczony przez Rząd RP na uchodźstwie Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami, potwierdzonym 25.04.1966 r. przez władze krajowe. Zmarł 15.04.1982 r. w Warszawie. Został pochowany w grobie rodzinnym na Cmentarzu Powązkowskim (kwatera II, rząd II, miejsce 22,23).

Przypisy

  1. Anna z Komorowskich Dowgiałło: „Tropem pamięci”, Wydawnictwo LTW, Łomianki, 2022. ISBN: 9788375657401.
  2. Bronisław Komorowski, Jan Skórzyński, Zwykły polski los, Biblioteka „Więzi”, Warszawa: Towarzystwo „Więź”, 2015, ISBN 978-83-62610-73-0 [dostęp 2024-02-07].
  3. , https://www.dws-xip.com/PW/bio/c5.html.
  4. Bronisław Komorowski, Jan Skórzyński, Zwykły polski los, Biblioteka „Więzi”, Warszawa: Towarzystwo „Więź”, 2015, ISBN 978-83-62610-73-0 [dostęp 2024-02-07].

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.