Johann Strauss (syn)
Data i miejsce urodzenia

25 października 1825
Wiedeń

Data i miejsce śmierci

3 czerwca 1899
Wiedeń

Instrumenty

skrzypce

Gatunki

muzyka poważna

Zawód

muzyk

Współpracownicy
Eduard Strauss, Josef Strauss
Odznaczenia

Johann Strauss (syn) (ur. 25 października 1825 w Wiedniu, zm. 3 czerwca 1899 tamże) – austriacki kompozytor, dyrygent i skrzypek. Rozsławiony przez walce taneczne swojego autorstwa, m.in. Nad pięknym modrym Dunajem (An der schönen blauen Donau). Przedstawiciel tzw. dynastii Straussów.

Życiorys

Dzieciństwo i młodość

Był synem znanego kompozytora – również Johanna i Marii Ann Streim. Miał pięcioro młodszego rodzeństwa: Josefa (20.08.1827 – 22.07.1870), Annę (ur. 1829), Therese (ur. 1831), Ferdinanda (ur. 1834) i Eduarda (15.03.1835 – 28.12.1916). W wieku 6 lat skomponował pierwszego walca. W tajemnicy przed ojcem uczył się gry na fortepianie u Plachy'ego, na skrzypcach u Franza Amona, a następnie u Johanna Antona Kolmanna. Lekcje kompozycji pobierał u Josepha Drechslera. W październiku 1844 debiutował Dommayera w Hietzingu podczas koncertu w Cassino, dyrygując własną orkiestrą taneczną. Cztery lata później został muzykiem Gwardii Narodowej, komponując marsze i polki. W Wiedniu zaczęła królować muzyka obydwu Straussów, konkurujących ze sobą. Po śmierci ojca w 1849 Johann Strauss zadedykował mu skomponowanego walca Aeols-Töne op.88. Połączone zostały wtenczas obie orkiestry w jeden zespół. Międzynarodową popularność przyniosły mu trasy koncertowe po Niemczech, Rosji, Królestwie Polskim i Stanach Zjednoczonych.

Związki małżeńskie

27 sierpnia 1862 poślubił o 7 lat starszą śpiewaczkę Jetty Treffz, matkę siedmiorga dzieci. Po jej śmierci w 1878 zawarł związek małżeński z młodszą o 25 lat Angeliką Dietrich, śpiewaczką pochodzącą z Wrocławia. Małżeństwo to szybko skończyło się rozwodem. Trzecią żoną Straussa była o 30 lat młodsza Adela Deutsch. Zadedykował jej walca Adele.

Kariera muzyczna

W 1863 roku Johann Strauss objął stanowisko cesarsko-królewskiego nadwornego koncertmistrza. Przez kolejne 7 lat pełnił funkcję dyrektora balów na wiedeńskim dworze. W 1872 dostał zaproszenie do Stanów Zjednoczonych na serię koncertów z okazji setnej rocznicy uzyskania przez Amerykanów niepodległości. Z tej okazji skomponował walc jubileuszowy z wmontowanym hymnem USA. Od 1863 orkiestrę prowadzili jako stali dyrygenci jego młodsi bracia – Josef i Eduard. Prawdziwe uznanie zdobył wystawieniem Zemsty nietoperza w Operze Dworskiej w Wiedniu (1895) z okazji swoich siedemdziesiątych urodzin. Cztery lata później zmarł na zapalenie płuc. Nie zdążył ukończyć baletu Kopciuszek. Pochowany na Cmentarzu Centralnym w Wiedniu.

Dorobek Johanna Straussa juniora obejmuje 20 operetek, 1 balet, 1 operę i około 500 walców, kadryli i polek.

Upamiętnienie

26 czerwca 1921 roku miało miejsce odsłonięcie pomnika Johanna Straussa w Stadtpark w Wiedniu. Odsłonięcie uwieńczono muzyką orkiestry Filharmonii Wiedeńskiej. Autorem pomnika jest Edmund Hellmer.

Wybrane dzieła

Opera
  • Rycerz Pazman
Operetki
Walce
Polki i marsze
  • Champagner-Polki op. 211
  • Tritsch-Tratsch-Polka op. 214
  • Pizzicato Polka
  • Grzmoty i błyskawice
  • Pełną parą
  • Luksusowy pociąg op. 281
  • Warszawska polka op.84
  • Marsz egipski op. 335
  • Marsz perski op. 289

Odznaczenia

Otrzymał następujące odznaczenia:

Przypisy

  1. 1 2 Johann Strauss (syn) – biografia [online], granice.pl [dostęp 2022-05-09] (pol.).
  2. ↑ Monitor, “Nad pięknym, modrym Dunajem… “ – niezwykła historia niechcianego walca [online], www.monitorlocalnews.com [dostęp 2022-05-09] (pol.).
  3. 1 2 Johann Strauss [online], prezi.com [dostęp 2022-05-09] (ang.).
  4. 1 2 3 4 5 Strauss Johann, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2022-05-09].
  5. ↑ Johann Strauss (ojciec) [online], Filmweb [dostęp 2022-05-10] (pol.).
  6. 1 2 Straussowie – Życiorys – Johann Strauss – ojciec i syn, [w:] Austria Atrakcje [online].
  7. 1 2 3 4 5 6 Pasje Fascynacje Mola Książkowego, pasje i fascynacje mola książkowego...nie tylko literackie...: Johann Strauss syn – rocznica śmierci... [online], pasje i fascynacje mola książkowego...nie tylko literackie..., 3 czerwca 2013 [dostęp 2022-05-09].
  8. ↑ Pomnik Johanna Straussa – Wiedeń – Austria [online], tropter.com [dostęp 2022-05-09] (pol.).
  9. 1 2 Walce Straussa: historia, ciekawostki, posłuchaj. Biografie, historie, fakty, fotografie Początek działalności zawodowej [online], gigafox.ru [dostęp 2022-05-10].
  10. ↑ YouTube [online], www.youtube.com [dostęp 2017-12-11] (ang.).
  11. ↑ Filmy DVD i muzyka na DVD – STRAUSS – DIE FLEDERMAUS (Zemsta Nietoperza) – The Royal Opera House [online], www.filmydvd.pl [dostęp 2022-05-10].
  12. ↑ Hanns Jäger-Sunstenau: Johann Strauss – Der Walzerkönig und seine Dynastie. Familiengeschichte, Urkunden. Wien-München: Verlag Jugend und Volk, 1965, s. 338.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.