| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Pochodzenie | |
| Data i miejsce śmierci | |
| Instrumenty | |
| Gatunki | |
| Zawód |
Johann Gottlieb (Theophilus) Goldberg, także Gollberg, Goltberg (ochrzczony 14 marca 1727 w Gdańsku, zm. 13 kwietnia 1756 w Dreźnie) – niemiecki kompozytor i klawesynista.
Życiorys
Uzdolnienia muzyczne wykazywał już jako dziecko. W wieku około 10 lat wraz ze swoim protektorem, hrabią Hermanem Karlem von Keyserlingem, wyjechał do Saksonii. Zgodnie z przekazami miał być uczniem Wilhelma Friedemanna Bacha w Dreźnie, a następnie w latach 1742–1743 także Johanna Sebastiana Bacha w Lipsku. Od 1751 roku do śmierci zatrudniony był na dworze hrabiego Henryka Brühla. Zmarł na gruźlicę. Komponował kantaty, ponadto jest autorem dwóch koncertów na klawesyn i instrumenty smyczkowe, utworów na instrumenty klawiszowe (sonaty, polonezy, wariacje), 6 triów na flet, skrzypce i basso continuo. W początkowym okresie twórczości nawiązywał do J.S. Bacha, późniejsze dzieła noszą cechy stylu galant.
Nazwisko Goldberga związane jest z nazwą skomponowanych przez J.S. Bacha Wariacji Goldbergowskich, które zgodnie z relacją Johanna Nikolausa Forkela miały być napisane jako lek na bezsenność dla hrabiego von Keyserlinga. Wiarygodność tej relacji i ewentualne wykonywanie tego utworu przez Goldberga są współcześnie podważane. Wiadomo jednak, że Goldberg otrzymał od Bacha kopię partytury.
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 Encyklopedia Muzyczna PWM. T. 3. Część biograficzna efg. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1987, s. 364. ISBN 83-224-0344-5.
- 1 2 3 4 5 6 Baker’s Biographical Dictionary of Musicians. T. Volume 2 Conf–Gysi. New York: Schirmer Books, 2001, s. 1308–1309. ISBN 0-02-865527-3.
- 1 2 3 Bertil van Boer: Historical Dictionary of Music of the Classical Period. Lanham: Scarecrow Press, 2012, s. 234. ISBN 978-0-8108-7183-0.
- 1 2 3 The Oxford Dictionary of Music. Oxford: Oxford University Press, 2013, s. 340. ISBN 978-0-19-957854-2.
Linki zewnętrzne
- Johann Gottlieb Goldberg – twórczość tego autora dostępna w bibliotece cyfrowej International Music Score Library Project