Jerzy Lefeld

Jerzy Lefeld w latach 60.
Imię i nazwisko

Jerzy Albert Lefeld

Data i miejsce urodzenia

17 stycznia 1898
Warszawa

Pochodzenie

polskie

Data i miejsce śmierci

22 lutego 1980
Warszawa

Instrumenty

fortepian

Gatunki

muzyka poważna

Zawód

pianista, kompozytor, pedagog.

Powiązania

Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina

Odznaczenia

Jerzy Albert Lefeld (ur. 17 stycznia 1898 w Warszawie, zm. 22 lutego 1980 tamże) – polski pianista, kompozytor i pedagog.

Życiorys

Syn Karola i Heleny ze Szneidrów. Muzyki uczył się początkowo u L. Prüfferowej i S. Judyckiego (fortepian). Od 1908 roku kształcił się w Instytucie Muzycznym w Warszawie, gdzie ukończył studia pianistyczne w klasie Aleksandra Michałowskiego (1916) i kompozycji pod kierunkiem Romana Statkowskiego (1917). Z uczelnią tą i późniejszym konserwatorium związał się od razu wieloletnią współpracą pedagogiczną (1917–1939), z przerwą w latach 1919–1920 gdy służył w Wojsku Polskim.

W latach 1924–1926 współpracował także z eksperymentalnym studiem radiowym w Warszawie, a od 1926 już z Polskim Radiem (m.in. jako członek Małej Orkiestry PR prowadzonej przez J. Ozimińskiego). W latach 1941–1944 zajmował się pedagogiką, koncertował w kawiarniach i w domach prywatnych. Po wojnie do 1971 prowadził klasę fortepianu w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie. W czasie ponad 60-letniej działalności pedagogicznej wykształcił 40 pianistów, jego uczniami byli m.in. Witold Lutosławski, Stefan Kisielewski, Witold Małcużyński, Jerzy Maksymiuk.

Lefeld był wybitnym pianistą-kameralistą, mającym ogromną zdolność gry a vista. Akompaniamentem zajmował się już w młodości, towarzysząc swojemu ojcu, tenorowi-amatorowi. W latach 1917–1926 wystąpił z Stanisławem Barcewiczem na ponad 100 koncertach. Lista artystów, z którymi występował, zawiera nazwiska ponad 50 śpiewaków (m.in. Stanisława Korwin-Szymanowska, Ada Sari, Ewa Bandrowska-Turska, Wanda Wermińska, Wiktor Brégy, Vittoria Calma, Alfred Orda, Bogdan Paprocki, Andrzej Hiolski, Stefania Woytowicz, Jerzy Artysz) i około 30 różnych instrumentalistów (m.in. Carl Flesch, Paul Hindemith, Ida Haendel, Zino Francescatti, Ruggiero Ricci, Irena Dubiska, Eugenia Umińska, Wacław Kochański, Wanda Wiłkomirska, Konstanty Andrzej Kulka). Grał również w duetach fortepianowych z Zofią Rabcewiczową (nagranie m.in. Ronda C-dur na 2 fortepiany Chopina), Romanem Maciejewskim, Marią Wiłkomirską, Władysławem Szpilmanem.

Brał udział w koncercie kompozytorskim Grażyny Bacewicz 10 maja 1934 w Państwowym Konserwatorium Muzycznym w Warszawie. Akompaniował jej wtedy podczas wykonania utworów: Kaprys nr 1, Pieśń litewska, Kaprys nr 2, Andante i Allegro oraz Temat z wariacjami. Strony z nutami przewracał mu wtedy Witold Lutosławski.

Od 25 czerwca 1927 był mężem Stefanii Siweckiej.

Pochowany na cmentarzu ewangelicko-augsburskim przy ulicy Młynarskiej (aleja 26, grób 17).

Ordery i odznaczenia

Nagrody

  • nagroda państwowa II stopnia (1955)
  • nagroda muzyczna miasta Warszawy (1957)
  • nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia (1965)

Twórczość

Jako kompozytor debiutował 2 symfoniami wykonanymi w Filharmonii Warszawskiej: I Symfonią (1919), którą dyrygował Zdzisław Birnbaum oraz II Symfonią (1925), pod dyrekcją Józefa Ozimińskiego. Obie symfonie przypominano w latach 70. w wykonaniu Wielkiej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia i Telewizji: I symfonię w 1978, pod dyr. Jerzego Maksymiuka,II symfonię w 1979, pod dyr. Wojciecha Michniewskiego.

W dorobku kompozytorskim Lefelda znajdują się utwory orkiestrowe, kameralne, wokalne i wokalno-instrumentalne, a także wyciągi fortepianowe obu koncertów Fryderyka Chopina, I Koncertu skrzypcowego Karola Szymanowskiego, Strasznego dworu Stanisława Moniuszki, poematów symfonicznych Stanisław i Anna Oświęcimowie i Epizod na maskaradzie Mieczysława Karłowicza.

Wybrane kompozycje

(na podstawie materiałów źródłowych)

  • I Symfonia f-moll op. 2, wersja 1. na orkiestrę (1917)
  • Sekstet smyczkowy Es-dur op. 3 (1919)
  • II Symfonia e-moll op. 5, wersja 1. na orkiestrę (1921)
  • Cztery pieśni op. 4 na głos z fortepianem (1921–1923)
  • Trzy preludia op. 6 na fortepian (1936)
  • Nokturn op. 7 na fortepian (1943)
  • Osiem utworów dla dzieci op. 8 na fortepian (1945)
  • Jesień op. 11 nr 2 na fortepian (1945)
  • Dwa mazurki op. 9 na fortepian (1947)
  • Zachowaj mnie u swoich drzwi op. 10 nr 1 na głos z fortepianem (1947)
  • Cóż jest prócz nieba op. 10 nr 2 na głos z fortepianem (1948)
  • Krakowiak op. 11 nr 1 na fortepian (1948)
  • Kołysanka op. 11 nr 3 na fortepian (1948)
  • Cztery sonety krymskie op. 15 na baryton i orkiestrę symfoniczną (1964)
  • Sonet „Błogosławieństwo” op. 14 na baryton, orkiestrę smyczkową i harfę (1967)
  • I Symfonia f-moll op. 2, wersja 2. na orkiestrę (1969–1976)
  • II Symfonia e-moll op. 5, wersja 2. na orkiestrę (1969–1976)
  • Intermezzo symfoniczne op. 16 na orkiestrę (1970)
  • Odchodzę, wersja 1., pieśń na głos solowy i fortepian (1970)
  • Odchodzę, wersja 2., pieśń na głos solowy i orkiestrę (1970)
  • Mazurek-impromptu na fortepian (1976)
  • Preludium na fortepian (1977)

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 Popis 1997 ↓, s. 309.
  2. 1 2 3 4 Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest?. Warszawa: Wydawnictwo Głównej Księgarni Wojskowej, 1938, s. 416. [dostęp 2021-02-03].
  3. 1 2 3 4 Chodkowski 1995 ↓, s. 490.
  4. ↑ Małgorzata Gąsiorowska, Bacewicz, Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1999, s. 90–92, 449–450, ISBN 978-83-224-0547-5.
  5. ↑ śp. Jerzy Lefeld
  6. ↑ M.P. z 1954 r. nr 112, poz. 1564 „w 10 rocznicę Polski Ludowej za zasługi w dziedzinie kultury i sztuki”.
  7. ↑ M.P. z 1936 r. nr 263, poz. 469 „za zasługi na polu rozwoju sztuki”.
  8. ↑ M.P. z 1955 r. nr 37, poz. 359 - Uchwała Rady Państwa z dnia 7 stycznia 1955 r. nr 0/31 na wniosek Komitetu do Spraw Radiofonii „Polskie Radio”.
  9. ↑ Jerzy Lefeld. [w:] Polskie Centrum Informacji Muzycznej [on-line]. [dostęp 2018-04-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-04-28)]. (pol.).

Bibliografia

  • Jan Popis: Jerzy Lefeld. W: Encyklopedia muzyczna PWM. Elżbieta Dziębowska (red.). Wyd. I. T. 5: KLŁ część biograficzna. Kraków: PWM, 1997, s. 309. ISBN 83-224-3303-4. OCLC 164821167. (pol.).
  • Encyklopedia muzyki. Andrzej Chodkowski (red.). Warszawa: PWN, 1995. ISBN 83-01-11390-1. (pol.).

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.