| Data i miejsce urodzenia |
14 czerwca 1851 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Arcybiskup metropolita mohylewski | |
| Okres sprawowania |
1903–1905 |
| Biskup diecezjalny płocki | |
| Okres sprawowania |
1901–1903 |
| Wyznanie | |
| Kościół | |
| Prezbiterat |
19 marca 1893 |
| Nominacja biskupia |
15 kwietnia 1901 |
| Sakra biskupia |
30 czerwca 1901 |
| Data konsekracji |
30 czerwca 1901 | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Miejscowość |
Petersburg | ||||||||
| Miejsce | |||||||||
| Konsekrator | |||||||||
| Współkonsekratorzy | |||||||||
| |||||||||
| |||||||||
Jerzy Józef Elizeusz Szembek (ur. 14 czerwca 1851 w Ujściu, zm. 7 sierpnia 1905 w Porębie Żegoty) – polski duchowny rzymskokatolicki, biskup diecezjalny płocki w latach 1901–1903, arcybiskup metropolita mohylewski i administrator apostolski diecezji mińskiej w latach 1903–1905.
Życiorys
Urodził się 14 czerwca 1851 w Ujściu na Podolu w rodzinie Józefa Szembeka i Józefy z Moszyńskich. Dzieciństwo spędził w Warszawie przy rodzicach, następnie kształcił się w Gimnazjum św. Anny w Krakowie, które ukończył z wyróżnieniem w 1869. Studiował historię literatury polskiej i prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Jako 38-latek wstąpił do seminarium duchownego w Saratowie. Tamże 19 marca 1893 otrzymał święcenia prezbiteratu.
Pracował jako duszpasterz w Astrachaniu i proboszcz parafii katedralnej w Saratowie, gdzie odbudował zniszczony kościół, zorganizował szkółki parafialne oraz utworzył dwa przytułki dla bezdomnych. Był profesorem seminarium duchownego w Saratowie. Uzyskał godność kanonika kapituły katedralnej.
15 kwietnia 1901 papież Leon XIII prekonizował go biskupem diecezjalnym diecezji płockiej. Święcenia biskupie otrzymał 30 czerwca 1901 w kościele św. Katarzyny w Petersburgu. Konsekrował go Bolesław Hieronim Kłopotowski, arcybiskup metropolita mohylewski, któremu asystowali Antanas Baranauskas, biskup diecezjalny sejneński, i Karol Antoni Niedziałkowski, biskup diecezjalny łucki i żytomierski. Diecezję płocką objął 7 lipca 1901. Jako jej ordynariusz przeprowadził gruntowną przebudowę katedry.
9 listopada 1903 decyzją papieża Piusa X został mianowany arcybiskupem metropolitą mohylewskim i administratorem apostolskim diecezji mińskiej. Rządy w archidiecezji przejął 9 maja 1904. Zwołał pierwszy zjazd biskupów metropolii mohylewskiej, na którym wystąpił w obronie praw Kościoła. W związku z carskim ukazem wprowadzającym wolność wiary rozpoczął wizytowanie ośrodków katolickich guberni mohylewskiej.
Konsekrował biskupa diecezjalnego kujawsko-kaliskiego Stanisława Zdzitowieckiego (1902), biskupa diecezjalnego Tyraspolu Josefa Aloisa Kesslera (1904) i biskupa diecezjalnego płockiego Apolinarego Wnukowskiego (1904), a także był współkonsekratorem podczas sakry biskupa diecezjalnego Tyraspolu Edwarda von Roppa (1902).
Podczas objazdu archidiecezji zachorował na tyfus. Zmarł 7 sierpnia 1905 w Porębie Żegoty, gdzie zatrzymał się u stryjecznego brata. Tamże 10 sierpnia 1905 został pochowany.
Przypisy
- 1 2 3 4 5 Józef Jerzy Szembek. catholic-hierarchy.org. [dostęp 2014-11-17]. (ang.).
- ↑ Jako data urodzenia podawany jest także 2 stycznia 1851. P. Nitecki: Biskupi Kościoła w Polsce w latach 965–1999. Słownik biograficzny. Warszawa: Instytut Wydawniczy „Pax”, 2000, kol. 429. ISBN 83-211-1311-7. Józef Jerzy Szembek. catholic-hierarchy.org. [dostęp 2014-11-17]. (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 7 8 R. Winiarek: Jerzy Józef Elizeusz hrabia Szembek (1851–1905). gazetacz.com.pl (arch.). [dostęp 2020-03-27].
- 1 2 3 Nowy metropolita mohylowski. „Gazeta Lwowska”. Nr 260, rok 93, s. 2–3, 1903-11-13. [dostęp 2014-11-17].
- 1 2 3 4 P. Nitecki: Biskupi Kościoła w Polsce w latach 965–1999. Słownik biograficzny. Warszawa: Instytut Wydawniczy „Pax”, 2000, kol. 429. ISBN 83-211-1311-7.
- 1 2 † Ks. Metropolita mohylowski Jerzy hr. Szembek. „Gazeta Lwowska”. Nr 180, rok 95, s. 2, 1905-08-09. [dostęp 2014-11-18].
- ↑ P. Nitecki (Biskupi Kościoła w Polsce w latach 965–1999. Słownik biograficzny. Warszawa: Instytut Wydawniczy „Pax”, 2000, kol. 429. ISBN 83-211-1311-7) jako datę śmierci podaje 26 lipca 1905.
- ↑ Zgon arcybiskupa Szembeka. „Nowości Illustrowane”. Nr 34, rok 2, s. 13, 1905-08-19. [dostęp 2019-01-04].
Linki zewnętrzne
- Jerzy Józef Szembek [online], catholic-hierarchy.org [dostęp 2014-11-17] (ang.).