Jerzy Cegielski
podpułkownik artylerii
Pełne imię i nazwisko

Jerzy Wojciech Faustyn Cegielski

Data i miejsce urodzenia

15 lutego 1887
Poznań

Data i miejsce śmierci

wiosną 1940
Charków

Przebieg służby
Lata służby

1910–1911, 1914–1932

Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

3 Pułk Artylerii Lekkiej Legionów

Stanowiska

dowódca pułku

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa

Odznaczenia

Jerzy Wojciech Faustyn Cegielski (ur. 15 lutego 1887 w Poznaniu, zm. wiosną 1940 w Charkowie) – podpułkownik artylerii Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Jerzy Cegielski urodził się w Poznaniu, w rodzinie Stefana (1852–1921) i Albertyny z Nieżychowskich (1857–1894). Był wnukiem Hipolita Cegielskiego.

Uczył się w Gimnazjum św. Marii Magdaleny w Poznaniu, w którym 13 lutego 1908 zdał maturę. Następnie uczył się praktycznie rolnictwa w wielu majątkach w Wielkopolsce. 1 października 1910 wstąpił jako jednoroczny ochotnik do niemieckiego 20 pułku artylerii polowej w Poznaniu. 1 października 1911 zakończył służbę w stopniu kaprala rezerwy. W 1912 rozpoczął studia agronomiczne na Uniwersytecie Wrocławskim, które następnie kontynuował w Berlinie i Lipsku.

4 sierpnia 1914 został zmobilizowany do armii niemieckiej. W czasie I wojny światowej walczył w szeregach 32 pułku artylerii polowej ciężkiej, a następnie 19 pułku artylerii polowej Obrony Krajowej. 15 czerwca 1915 pod Lille został ranny. 27 grudnia 1918 zakończył służbę w armii niemieckiej.

5 lutego 1919 wstąpił do Sił Zbrojnych Polskich w byłym zaborze pruskim. Został przydzielony do 1 pułku artylerii polowej wielkopolskiej, późniejszego 15 pułku artylerii polowej na stanowisko dowódcy 7. baterii. W czasie wojny z bolszewikami dowodził I dywizjonem. 15 lipca 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu majora, w artylerii, w grupie oficerów byłej armii niemieckiej. Wyróżnił się 21 sierpnia 1920 w bitwie warszawskiej. 8 września 1920 dowódca 15 pap, podpułkownik Rudolf Niemira we wniosku na odznaczenie Orderem Virtuti Militari napisał:

dnia 21 sierpnia 1920 został I dywizjon, maszerując na drodze z Ostrowi Mazowieckiej do Zambrowa, otoczony przez 86 Brygadę piechoty bolszewickiej, która się przebijała ze wschodu i (...) do wyżej wymienionej (...), i to w ten sposób, że udało się nieprzyjacielowi odciąć 3. baterię od 1. i 2. baterii. Wobec wielkiej liczebnej przewagi nieprzyjaciela – I dywizjon maszerował z jednym batalionem 59 pułku piechoty – zaczynała sytuacja być bardzo krytyczna mimo, że 1, i 2. bateria prażyła ciągle tyraliery bolszewickie. Wtenczas mjr Cegielski, zebrawszy wszystkich zbytecznych artylerzystów 1. i 2. baterii, (...) także kulomioty tych baterii, uderzył na czele tej garstki ludzi na nieprzyjaciela. Po ciężkiej walce udało się rozbić piechotę bolszewicką, która się w lesie (...), pozostawiając wielu rannych i zabitych, i przez to (...) uratować odciętą zupełnie 3. baterię.

Po zakończeniu działań wojennych pozostał w Wojsku Polskim jako oficer zawodowy i kontynuował służbę w 15 pap w Bydgoszczy. W 1921 został przydzielony do Obozu Szkolnego Artylerii w Toruniu na stanowisko instruktora Szkoły Podoficerów Zawodowych Artylerii. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu majora ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 124. lokatą w korpusie oficerów artylerii. W styczniu 1926 został przydzielony do dywizjonu szkolnego artylerii Okręgu Korpusu Nr VII w Śremie na stanowisko dowódcy. W lipcu 1927 został przeniesiony do 1 pułku artylerii polowej Legionów w Wilnie na stanowisko dowódcy III dywizjonu. 23 stycznia 1928 prezydent RP Ignacy Mościcki nadał mu stopień podpułkownika z dniem 1 stycznia 1928 w korpusie oficerów artylerii i 6. lokatą. W lipcu tego roku został zatwierdzony na stanowisku zastępcy dowódcy pułku. 21 stycznia 1930 otrzymał przeniesienie do 3 pułku artylerii polowej Legionów w Zamościu na stanowisko dowódcy pułku. W grudniu 1931 został zwolniony z zajmowanego stanowiska i oddany do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr II, z dniem 30 kwietnia 1932 przeniesiony w stan spoczynku.

Od 1 grudnia 1933 mieszkał w Bielsku przy ul. Blichowej 68 m. 4. Pracował w banku. W 1934, jako oficer stanu spoczynku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Bielsko. Posiadał przydział do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr VII. Był wówczas „przewidziany do użycia w czasie wojny”.

Po agresji ZSRR na Polskę w nieznanych okolicznościach dostał się do sowieckiej niewoli i przebywał w obozie w Starobielsku. Wiosną 1940 został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Charkowie i pogrzebany w Piatichatkach. Od 17 czerwca 2000 spoczywa na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie. Jego grób symboliczny znajduje się na Cmentarzu Junikowo w Poznaniu (pole 9-5-A-26).

5 października 2007 minister obrony narodowej awansował go pośmiertnie na stopień pułkownika. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

Był żonaty z Aliną z Ponińskich (1900–1964), z którą miał córkę Zofię (1926–2022) i syna Stefana (1928–1983).

Ordery i odznaczenia

W „Rocznikach Oficerskich” 1923, 1924 i 1928 figuruje jako odznaczony francuskim Krzyżem Wojennym, lecz sam zainteresowany, wypełniając 14 czerwca 1933 kwestionariusz kawalera Orderu Virtuti Militari, nie wspomniał o tym odznaczeniu.

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 Kolekcja ↓, s. 1.
  2. 1 2 3 4 Księga Cmentarna Charkowa 2003 ↓, s. 56.
  3. ↑ Polak (red.) 1993 ↓, s. 31.
  4. 1 2 Kartoteka ewidencji ludności 1870–1931. Archiwum Państwowe w Poznaniu. [dostęp 2024-01-28]..
  5. ↑ Kolekcja ↓, s. 2, 4.
  6. 1 2 3 4 5 6 Kolekcja ↓, s. 4.
  7. 1 2 Kolekcja ↓, s. 3, 4.
  8. 1 2 3 4 5 Kolekcja ↓, s. 3.
  9. 1 2 Kolekcja ↓, s. 2.
  10. ↑ Kolekcja ↓, s. 5.
  11. ↑ Panufnik 1929 ↓, s. 6.
  12. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 29 z 4 sierpnia 1920, s. 679.
  13. 1 2 Kolekcja ↓, s. 6.
  14. ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 298, 576.
  15. 1 2 Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 743, 1525.
  16. 1 2 Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 664, 1385.
  17. ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 191.
  18. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 816.
  19. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 739.
  20. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 17 z 25 czerwca 1927, s. 186.
  21. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 28 stycznia 1928, s. 20.
  22. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 451.
  23. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 24 lipca 1928, s. 216.
  24. 1 2 Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 375.
  25. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 21 stycznia 1930, s. 8.
  26. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 23 grudnia 1931, s. 415.
  27. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 7 z 21 kwietnia 1932, s. 299.
  28. ↑ Kolekcja ↓, s. 10.
  29. ↑ Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 342, 993.
  30. ↑ Księga Cmentarna Charkowa 2003 ↓, s. LXXIV.
  31. 1 2 Poznańskie cmentarze : Wyszukiwarka cmentarna : Tadeusz Cegielski. Urząd Miasta Poznania. [dostęp 2024-01-28].
  32. ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
  33. ↑ „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”. Portal polskiej Policji. [dostęp 2024-01-09].
  34. ↑ Marek Jerzy Minakowski: Helena Alina hr. Ponińska z Wrześni h. Łodzia. [w:] Wielka genealogia Minakowskiego (Wielcy.pl) [on-line]. Dr Minakowski Publikacje Elektroniczne. [dostęp 2024-01-28].
  35. ↑ Marek Jerzy Minakowski: Zofia Maria Cegielska. [w:] Wielka genealogia Minakowskiego (Wielcy.pl) [on-line]. Dr Minakowski Publikacje Elektroniczne. [dostęp 2024-01-28].
  36. ↑ Marek Jerzy Minakowski: Stefan Jerzy Cegielski. [w:] Wielka genealogia Minakowskiego (Wielcy.pl) [on-line]. Dr Minakowski Publikacje Elektroniczne. [dostęp 2024-01-28].
  37. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 21 z 28 maja 1921, s. 995.
  38. ↑ Panufnik 1929 ↓, s. 29.
  39. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 743.
  40. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 26 stycznia 1922, s. 57.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.