Janusz Głuchowski
„Janusz”

Gen. Janusz Głuchowski (1938)
generał dywizji
Data i miejsce urodzenia

6 sierpnia 1888
Bukowa, Królestwo Polskie

Data i miejsce śmierci

11 czerwca 1964
Londyn, Wielka Brytania

Przebieg służby
Lata służby

19141947

Siły zbrojne

Armia Austro-Węgier
Wojsko Polskie
Polskie Siły Zbrojne na Zachodzie

Formacja

Legiony Polskie

Jednostki

1 Pułk Ułanów Legionów Polskich
7 Pułk Ułanów Lubelskich
4 Dywizja Kawalerii
Centrum Wyższych Studiów Wojskowych
Okręg Korpusu Nr X
Ministerstwo Spraw Wojskowych
Dowództwo Jednostek Wojska w Wielkiej Brytanii

Stanowiska

dowódca szwadronu
dowódca dywizjonu kawalerii
dowódca pułku kawalerii
dowódca brygady kawalerii
dowódca dywizji kawalerii
komendant centrum
dowódca okręgu korpusu
wiceminister spraw wojskowych
dowódca JWWB

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa

Odznaczenia

Janusz Julian Głuchowski, ps. „Janusz” (ur. 6 sierpnia 1888 w Bukowej, zm. 11 czerwca 1964 w Londynie) – generał dywizji Wojska Polskiego.

Życiorys

Urodził się 6 sierpnia 1888 w Bukowej, w rodzinie Mariana i Marii z Ziółkowskich. Uczęszczał do gimnazjum w Częstochowie. Był członkiem tajnej organizacji „Promieniści” i wziął udział w strajku szkolnym. W 1905 roku wstąpił do Organizacji Bojowej PPS. Został ranny w czasie akcji na urząd gminy w okolicach Częstochowy. W domu na ręcznej drukarni kopiował „Robotnika”. Zagrożony aresztowaniem wyjechał do Belgii i rozpoczął studia na Politechnice w Leodium. W 1909 roku założył oddział Związku Walki Czynnej i z czasem został zastępcą dowódcy Związku Strzeleckiego na Belgię. W 1912 roku ukończył oficerską szkołę Związku Strzeleckiego w Stróży pod Krakowem, uzyskując stopień oficera Związku i znak oficerski „Parasol”.

W 1914 roku był komendantem plutonu w szkole letniej w Oleandrach i zastępcą Władysława Prażmowskiego ps. „Belina” w patrolu, który w nocy z 2 na 3 sierpnia, jako pierwszy przekroczył granicę zaboru austriackiego z zaborem rosyjskim w Kocmyrzowie i 4 sierpnia wieczorem powrócił do Krakowa, a 6 sierpnia wyruszył wraz z 1 Kompanią Kadrową do Miechowa.

W październiku 1914 roku mianowany porucznikiem, a w listopadzie 1916 roku rotmistrzem. Następnie do 1917 roku służył w 1 pułku ułanów Legionów Polskich; dowodził kolejno szwadronem, dywizjonem, a wreszcie był ostatnim dowódcą pułku. Od 5 lutego do 31 marca 1917 roku był komendantem kawaleryjskiego kursu oficerskiego przy 1 pułku ułanów w Ostrołęce. Jednocześnie wykładał na tym kursie taktykę. Po kryzysie przysięgowym w 1917 roku był internowany w Beniaminowie, a następnie w Oficerskim Obozie Jeńców w Werl. 2 kwietnia 1918 podpisał deklarację o wstąpieniu do Wojska Polskiego, która została wysłana do Rady Regencyjnej w Warszawie za pośrednictwem niemieckiej komendy obozu w Werl.

Po uwolnieniu w październiku 1918 roku, w pierwszych dniach listopada, utworzył w Lublinie i Kraśniku, 3 pułk ułanów, następnie przemianowany na 7 pułk ułanów lubelskich, którym jako major, dowodził w zwycięskich bitwach pod Słonimem, Lipniszkami, Berdówką, Chochłem, Gródkiem, Wilją, Wiazyniem, Kamieniem, nad Dźwiną oraz pod Dereguszczem. 29 maja 1920 roku został zatwierdzony w stopniu pułkownika ze starszeństwem z dniem 1 kwietnia 1920 roku w korpusie oficerów kawalerii. Stanowisko dowódcy pułku piastował do lipca 1920, a następnie objął dowództwo I Brygady Jazdy z którą odniósł sukcesy w Małopolsce Wschodniej i na Wołyniu, wśród nich w bitwie pod Zasławiem.

Po zakończeniu wojny dowodził I Brygadą Kawalerii. W międzyczasie, od 1 grudnia 1924 do 20 sierpnia 1925 roku, był słuchaczem II Kursu Centrum Wyższych Studiów Wojskowych w Warszawie. W październiku 1925 roku powierzono mu dowództwo 4 Dywizji Kawalerii. Później został zatwierdzony na tym stanowisku i 16 marca 1927 roku awansowany do stopnia generała brygady ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1927 roku i 5. lokatą w korpusie generałów. 4 czerwca 1930 roku został mianowany komendantem Centrum Wyższych Studiów Wojskowych. 16 marca 1933, po śmierci generała brygady Stanisława Tessaro, został wyznaczony na stanowisko dowódcy Okręgu Korpusu Nr X w Przemyślu. 5 października 1935 roku Prezydent RP mianował go I wiceministrem spraw wojskowych. Był członkiem władz Towarzystwa Rozwoju Ziem Wschodnich.

We wrześniu 1939 roku wydał, m.in. rozkaz utworzenia Dowództwa Obrony Warszawy z gen. Walerianem Czumą jako dowódcą oraz rozkaz ewakuacji nad granicę rumuńską wszystkich lotników niebędących w pierwszej linii. Internowany w Rumunii w obozie w Băile Herculane.

Po wydostaniu się z obozu internowanych w Rumunii przedostał się na Środkowy Wschód, skąd w styczniu 1941 roku został powołany do Londynu, gdzie 21 marca 1941 został generałem do zleceń Naczelnego Wodza. W październiku 1941 roku objął dowództwo Brygady Szkolnej w Szkocji. 23 września 1943 roku został mianowany dowódcą Jednostek Wojska w Wielkiej Brytanii. Na tym stanowisku awansował 1 czerwca 1945 roku do stopnia generała dywizji.

Ostre stanowisko gen. Głuchowskiego względem Rosji oraz w sprawie równych uprawnień dla znajdujących się na terenie Niemiec byłych jeńców wojennych z kampanii wrześniowej i AK, spowodowało, że we wrześniu 1945 został przeniesiony do Londynu w dyspozycję MON.

Na wychodźstwie był jednym z twórców, a z czasem aż do śmierci, prezesem Instytutu Józefa Piłsudskiego w Londynie. Był też do ostatnich chwil życia prezesem Koła Generałów, prezesem Koła 1 pułku ułanów Legionów Polskich Beliny, Koła 7 pułku ułanów lubelskich, prezesem honorowym Koła 14 pułku ułanów jazłowieckich oraz od 1951 Inspektorem Wyszkolenia Brygadowego Koła Młodych „Pogoń”.

Zmarł 11 czerwca 1964 w Londynie. Został pochowany na Cmentarzu Brompton w Londynie.

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. Leżeński i Kukawski 1991 ↓, s. 20 wg autorów oficerską szkołę Związku Strzeleckiego ukończył w 1913 roku.
  2. 1 2 Leżeński i Kukawski 1991 ↓, s. 20.
  3. CAW ↓, sygn. I.120.1.125 s. 4.
  4. Odpis deklaracji legionistów do Rady Regencyjnej w Warszawie. 1918-04-02. [dostęp 2022-10-20]..
  5. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 21 z 09.06.1920 r.
  6. Leżeński i Kukawski 1991 ↓, s. 20 wg autorów dowodził pułkiem do czerwca 1920 roku.
  7. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 11 z 18.06.1930 r.
  8. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 5 z 11.04.1933 r.
  9. „Polska Zbrojna” Nr 275 z 6 października 1935 roku, s. 1.
  10. Michał Kacprzak, Komitet do Spraw Szlachty Zagrodowej na Wschodzie Polski 1938–1939, [w:] Acta Universitatis Lodziensis. Folia Historica 78/2005, s. 93.
  11. Piotr Stawecki, Generałowie polscy w wojnie obronnej 1939 roku i ich dalsze losy wojenne : cz. 2, [w:] Przegląd Historyczno-Wojskowy 15 (66)/3 (249) s. 93–94.
  12. Grób generała Głuchowskiego znajduje się blisko kaplicy przy samej galerii po wschodniej stronie głównej alei.
  13. 1 2 3 4 5 6 7 Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest?. Wyd. II popr. Warszawa: Główna Księgarnia Wojskowa, 1938, s. 210.
  14. Dekret Wodza Naczelnego L. 3100 z 30 czerwca 1921 r. (Dziennik Personalny z 1921 r. Nr 27, poz. 1089)
  15. M.P. z 1931 r. nr 178, poz. 260 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”.
  16. M.P. z 1928 r. nr 260, poz. 630 „za zasługi na polu organizacji, administracji i wyszkolenia wojska”.
  17. Dziennik Personalny Ministra Spraw Wojskowych nr 15 z 11.11.1928
  18. M.P. z 1928 r. nr 65, poz. 88 „za zasługi na polu organizacji i administracji wojska”.
  19. M.P. z 1939 r. nr 131, poz. 308 „za zasługi na polu pracy społecznej”.
  20. 6 sierpień: 1914–1934, Warszawa: Zarząd Główny Związku Legjonistów Polskich, 1934, s. 18.
  21. Eesti Vabariigi teenetemärgid. president.ee. [dostęp 2014-11-12]. (est.).
  22. Zarządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych”. Nr 2, s. 20, 11 listopada 1936.
  23. Dziennik Personalny MSWojsk. Nr 12 z 6 sierpnia 1929 r.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.