Jan Zygmunt Kosiaty
kapitan
Data i miejsce urodzenia

23 czerwca 1901
Zbyszyce

Data i miejsce śmierci

1940
Charków

Przebieg służby
Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Formacja

Polska Organizacja Wojskowa

Główne wojny i bitwy

wojna polsko-bolszewicka,
II wojna światowa
wojna obronna Polski 1939
obrona Lwowa 1939

Odznaczenia

Jan Zygmunt Kosiaty (ur. 24 czerwca 1901 w Zbyszycach, zm. w kwietniu lub maju 1940 w Charkowie) – kapitan piechoty Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys

Członek Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” i Polskiej Organizacji Wojskowej. 27-29 października 1918 brał udział w rozbrajaniu żołnierzy 10 pułku piechoty Austro-Węgier w koszarach w Nowym Sączu. Walczył w wojnie polsko-bolszewickiej, na froncie przebywał od 21 sierpnia 1920 do 21 stycznia 1921 r. W 1927 r. ukończył Szkole Podchorążych Piechoty w Ostrów-Komorowie w stopniu podporucznika. W 1930 ukończył szkołę wysokogórską w Zakopanem. Był oficerem żywnościowym 4 pułku strzelców podhalańskich w Cieszynie, a w marcu 1939 dowódcą 2. kompanii tego pułku. Na kapitana awansował 15 sierpnia 1933.

We wrześniu 1939 był dowódcą 9. kompanii w Batalionie KOP „Iwieniec”, a następnie został dowódcą w 207 pułku piechoty. Brał udział w Obronie Lwowa.

22 września 1939 wzięty do niewoli radzieckiej. Około 25 września, na stacji kolejowej koło Tarnopola, widziany był przez swoich siostrzeńców: Jana (ur. 1921) i Aleksandra (ur. 1923) Krokowskich. Odrzucił ich propozycję pomocy w ucieczce mówiąc, że „honor oficerski mu na to nie pozwala”. Osadzony w obozie jenieckim w Starobielsku. Do jego żony dotarła karta pocztowa datowana na 5 grudnia 1939 (Warszawa) od „towarzysza niedoli i znajomego ze Śląska, któremu udało się wydostać”, mówiąca, że „warunki w obozie są znośne”, a kapitan „jest zdrów i przesyła pozdrowienia dla całej rodziny” oraz „prosi o wiadomość”.

Zamordowany przez NKWD wiosną 1940 w Charkowie i pochowany w Piatichatkach. Spoczywa na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie.

Życie prywatne

Syn Jadwigi (1871 – 1914, z domu Michalskiej) i Jana Kosiatego (1863 – 25 VII 1928, nauczyciel - kierownik Szkoły Ludowej w Zbyszycach, nauczyciel Szkoły Powszechnej im. J. Kochanowskiego w N. Sączu, członek Sodalis Marianus).

Był uczniem C.K. Gimnazjum I w Nowym Sączu (patrz I LO), a następnie Krajowej Szkoły Kupieckiej w Tarnowie.

Żonaty z Marią, z domu Szelwel.

Rodzeństwo:

  1. (Marianna) Zofia Kosiaty ur. 29 VIII 1890. Żona Jana Krokowskiego (1876 - 1950). Ich dzieckiem był Jan Krokowski (8 V 1921 - 1980) - działacz konspiracyjny, więzień obozów Auschwitz-Birkenau i Sachsenhausen, dziennikarz, działacz społeczny, świadek w drugim procesie oświęcimskim.
  2. Aleksander Jan (5 II 1892 - XI 1923), żołnierz 32 Pułku Piechoty Obrony Krajowej (1. kompania), jeniec rosyjski (1916), więziony w obozie w Omsku, ochotnik walczącej na Syberii 5 Dywizji Strzelców Polskich (odznaczony Krzyżem Walecznych).
  3. Michał Karol (22 X 1893 - 15 V 1968), dominikanin, przybrane imię zakonne Kajetan.
  4. Edward Józef (ur. 17 III 1896). Nauczyciel w miejscowości Sieżputy Zagajne. W szkole średniej działał w ruchach niepodległościowych, był w jednej klasie z:
    • Zygmuntem Berlingiem - w r. 1939 podpułkownik w stanie spoczynku, więzień Starobielska, przeżył dzięki współpracy z NKWD. Późniejszy generał broni w LWP.
    • Władysławem Stępkowiczem - podpułkownikiem, zamordowanym w Katyniu.
    • Karolem Romańczykiem - podinspektorem Policji Państwowej, zamordowanym przez NKWD w Kalininie (obecnie Twer).
    • Stanisławem Wilkoszem - kapitanem, jeńcem Starobielska, zamordowanym w Charkowie.
    • Stanisławem Widełem - majorem piechoty Wojska Polskiego, więzionym i rozstrzelanym w Auschwitz-Birkenau.
  5. Romuald Marian (ur. w II 1900), pacjent w Państwowym Zakładzie dla Umysłowo i Nerwowo Chorych w Kobierzynie.
  6. Czesław (13 VII 1910 – 21 VII 1949), weterynarz, założyciel pierwszej państwowej lecznicy dla zwierząt w Nowym Sączu.

Upamiętnienie

  • Minister Obrony Narodowej Aleksander Szczygło decyzją Nr 439/MON z 5 października 2007 awansował go pośmiertnie na stopnień majora. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007, w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
  • Wymieniony na pamiątkowej tablicy umieszczonej na kościele św. Kazimierza w Nowym Sączu.

Odznaczenia

  • Srebrny Krzyż Zasługi
  • Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918 - 1921
  • Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 Relacja Krzysztofa Kosiatego (bratanka kapitana), Warszawa 6 X 1991.
  2. Golachowski, Kazimierz (1886-1975): Towarzystwo Gimnastyczne Sokół w Nowym Sączu 1887-1937. 1937. s. 268. [dostęp 2017-09-13]. (pol.).
  3. Ministerstwo Spraw Wojskowych, Józef Piłsudski, Dziennik Personalny nr 21 rok VIII, Warszawa, 15 sierpnia 1927, 246, kolumna 1 [dostęp 2023-07-19] (pol.).
  4. 1 2 3 Stanisław Zając, Pokój wam: ocalić od zapomnienia, Kraków: Instytut Teologiczny Księży Misjonarzy, 1994, s. 125, ISBN 978-83-86231-47-8 [dostęp 2023-07-20].
  5. Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 656.
  6. 1 2 Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 41.
  7. Katyń 1940, KOSIATY [online], Katyń 1940 [dostęp 2023-07-18] (pol.).
  8. Mirosław Jan Rubas, Katyńska lista strat polskich formacji granicznych:. Żołnierze KOP i funkcjonariusze SG pomordowani i zaginieni na wschodzie na przełomie lat 1939/1940, Warszawa: Komenda Główna Straży Granicznej, 2000, s. 85, ISBN 8391279727 (pol.).
  9. Księga Cmentarna Charkowa 2003 ↓, s. 246.
  10. Daty urodzeń z metryk urodzenia. Daty zgonu z informacji na nagrobkach.
  11. Supreme National Tribunal, Najwyższy Trybunał Narodowy, Files in the criminal case of the former members of the SS crew at Auschwitz-Birkenau concentration camp, 7 października 1946, s. 314-315, Cytat: Name and surname Jan Krokowski Parents’ names Jan and Zofia, née Kosiały (ang.).
  12. Rocznik Sądecki, tom XXIII, 1995, s. 320-323, ISBN 83-902400-1-7 (pol.).
  13. Sylwia Siwulska, Kim był Jan Krokowski, patron ulicy na osiedlu Gorzkowskim? Przeżył Auschwitz [online], Sądeczanin.info, 20 czerwca 2021 [dostęp 2023-09-03] (pol.).
  14. Verlustliste: Verlustliste Nr. 354., -: Verlustliste Nr. 354., -: Hof- u. Staatsdr. -., 1916 [dostęp 2023-07-21] (niem.).
  15. 1 2 Bieliński B., Akt Zejścia Jana Kosiatego, "Akt Zgonu". Przechowywane w Archiwum Narodowym w Krakowie, Nowy Sącz, 9 czerwca 1928, s. 4 (pol.).
  16. Martyrologium uczniów klasy VI B II Gimnazjum w Nowym Sączu, „Almanach Sądecki R. XVII NR 3/4 (64/65)”, 2008, s. 42-46, ISSN 1232-5910 (pol.).
  17. Katyń 1940, WILKOSZ [online], Katyń 1940 [dostęp 2023-09-03] (pol.).
  18. Lecznica Weterynaryjna s.c. - Bez kategorii [online], lecznica-nowysacz.pl [dostęp 2023-07-17].
  19. Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
  20. Nowy Sącz - tablica katyńska [online], www.miejscapamiecinarodowej.pl [dostęp 2023-06-03].
  21. Datowanie na podstawie daty awansu do stopnia kapitana:15 sierpnia 1933

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.