Jakub Sieklucki

Trzaska
Data i miejsce urodzenia

ok. 1450
Karwin

Data i miejsce śmierci

28 lutego 1512
pochowany w katedrze krakowskiej

Ród

Karwińscy z Karwin

Rodzice

Dobiesław (Dobek) z Karwin
Anna z Jodłownika

Małżeństwo

Agnieszka Beata z Tęczyna (Tenczyna) oraz Anna z Bieździedzy

Dzieci

Regina, żona Pawła z Filipowic

Administracja

dworzanin królewski, Burgrabia krakowski, starosta biecki, kasztelan biecki i wojnicki

Jakub Sieklucki – rycerz, syn Dobiesława (Dobka) z Karwin (z Wierzbna i Sieklówki i Hanki (Anny) z Jodłownika (ur. ok. 1450 w Karwinie, zm. w 1512, pochowany w katedrze krakowskiej) – dworzanin królewski, ochmistrz królewny Elżbiety, burgrabia krakowski, starosta i kasztelan biecki, sygnatariusz przywilejów księstwa oświęcimskiego (1502), kasztelan wojnicki (1505), sygnatariusz intercyzy ślubnej króla Zygmunta i Barbary Zápolyi. Jego pierwszą żoną była Agnieszka Beata z Tęczyna (Tenczyna) (zob. Zamek Tenczyn), drugą: Regina, c. Helwiga z Bieźdiedzy

Rodowód nazwiska

Nazwisko Sieklucki wywodzi się prawdopodobnie „od nazw miejscowych Siekluki, Sieklówka dawniej Siekluka, Sieklucko (kilka wsi)”. Etymolodzy stwierdzają, że istnieje kilka grup rodzin o tym nazwisku. Pierwszą mogła być pochodząca z Jastrzębców rodzina właścicieli Siekluk (być może tych k. Radomia). Kasper Niesiecki wskazuje jednak pewną zbieżność rodziny z inną – herbu Trzaska, sugerując że Tomasz przeniósł się na Litwę po bitwie Chocimskiej. Według legendy rodzina ta miała przybyć z Czech w XIII w., co zważywszy na kierunek może wskazywać na Małopolskę. Protoplastą tej rodziny miał być niejaki Mikołaj (+1385) z Karwin (lub Wawrzyniec z Karwin); synowie: Krystyn (Krzesław z Karwin, Krzystek), Dobek (Dobiesław) z Boturzyna, Jaszek z Boturzyna (+1390) i Erazm (Czader lub Czadr) z Marcinkowic i Karwin. Dobek oraz Anna (Hanka) z Czulic mieli m.in. syna Dobka z Karwin i Sieklówki, ojca wymienionego Jakuba z Sieklówki.

Pełnione funkcje

Historia zamku, kasztelanii, wójtostwa i starostwa bieckiego jest powiązana z osobą rycerza Jakuba Siekluckiego, z jego udziałem w kilkunastu wydarzeniach historycznych. W Słowniku Historyczno-geograficznym ziem polskich w średniowieczu znajdują się następujące zapisy:

  • 1499 r. – Jakub Sieklucki, jako starosta biecki zawiadamia radę miasta Bardiowa, że przewoźnicy Wojciech i Grzegorz z Bardiowa oraz z Koszyc obrabowali dwór królewski i zostali złapani w czasie ucieczki
  • 1501 r. – król Jan I Olbracht pozwolił ówczesnemu staroście bieckiemu, Jakubowi Siekluckiemu wykupić wójtostwo bieckie od Erazma Szczepanowskiego.
  • 1501 r. – Jakub Sieklucki prosił radę m. Bardiowa o wydanie rybałtów: Pawła, Piotra piekarza i Ochremyera, którzy uciekli na Węgry;
  • w latach 1502-1503 – Jakub Sieklucki z Siekluki [Sieklówka] – kasztelan
  • 1503 r. – Aleksander Jagiellończyk, zatwierdził akt swego poprzednika (Jana Olbrachta) i równocześnie zaświadczył, że rajcy bieccy: Walentyn Chodorek, Jan Młynarz, Jan Necz oraz kilku mieszczan zawarli w imieniu wszystkich rajców bieckich umowę z Jakubem Siekluckim w sprawie czynszu z domu, który Jakub zakupił za zgodą króla od Mikołaja Ozanka i zamienił na siedzibę wójtostwa.
  • 1503 r. – Jakub Sieklucki wniósł skargę do rady m. Bardiowa w sprawie skargi Jana Wielopolskiego, na którego wieś Pieniążek najechali bardiowianie i zrabowali konie, bydło i sprzęty, [w:] „Regesty dokumentów z archiwum w Bardiowie” sporządzone przez F. Kiryka;
  • 1503 r. – Jakub Sieklucki jako kasztelan i starosta biecki ma zwrócić w terminie rajcom bieckim 100 fl., a jeśli tego nie uczyni, to da im w zastaw wsie Siekluka (Sieklówka) i Osowina (Sowina, pow. pilzneński)
  • 1505 r. - podpisał konstytucję Nihil novi na sejmie w Radomiu.

Zobacz też

Przypisy

  1. Sieklucki Jakub h. Trzaska, burgrabia krakowski, kasztelan biecki i wojnicki, [w:] Polski Słownik Biograficzny, t. 36: 1996, s. 578–584; zob. Żmuda S., Sowina podkarpacka. Zarys dziejów, Sowina-Kołobrzeg 2013, s. 238-240.
  2. Ewa Szczodruch wywodzi etymologię ‘nazwiska’ wskazując, że pojawiło się ok. 1422 roku; Zob. http://www.stankiewicze.com/index.php?kat=44; Por. Malec M., Słownik etymologiczno-motywacyjny staropolskich nazw osobowych. Nazwy osobowe pochodzenia chrześcijańskiego, Instytut Języka Polskiego PAN, 1995.
  3. Po 1357 r. „sołtys” w Sowinie
  4. Przydomki stanowiły informację, jakich dóbr dana osoba była właścicielem, stąd przy imieniu wymieniane były nazwy posiadanych wsi dziedzicznych, i nabytych
  5. Regestry dokumentów z archiwum w Bardiowie sporządzone przez F. Kiryka, Op.cit., s. 83.
  6. Op.cit., s. 87; także: Akta Aleksandra króla polskiego, wielkiego księcia litewskiego 1501-1506, wyd. F. Papee, Kraków 1927, s. 119, 140, 159; Materiały do historii miasta Biecza (1361-1632), wyd. F. Bujak, Kraków 1914, s. 106; Matricularum Regni Poloniae Summaria, t. 1-4, 5, cz. 1, wyd. J. Wierzbowski, t. 5, cz. 2, wyd. J. Płoda, Kraków 1905-1999, s. 3, 42, 319, 345, 358, 426, 609, 656, 891, 1654; Fedorowicz K., Dostojnicy i urzędnicy świeccy województwa krakowskiego w latach 1374-1506, Kraków 1898, s. 38.
  7. F. Bujak, Materiały do historii miasta Biecza, Kraków 1914, Nr 97.
  8. Op.cit., s. 85.
  9. Słownik Historyczno-geograficznym ziem polskich w średniowieczu, red. Tomasz Jurek, Instytut Historyczny PAN. Warszawa 2010, s. 74.
  10. Volumina Legum, t. I. Petersburg 1859, s. 140.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.