Jadwiga Handelsman
Imię i nazwisko

Jadwiga Maria Handelsman

Data śmierci

1973

Dziedzina sztuki

kilimy, fotografia

Jadwiga Maria Handelsman, de domo Kernbaum (zm. 1973) – polska artystka, kilimarka i fotografka żydowskiego pochodzenia.

Życiorys

Urodziła się w rodzinie warszawskiego przemysłowca Józefa Kernbauma i Reginy z domu Berlinerblau. Jej bratem był Mirosław Kernbaum, asystent Marii Skłodowskiej-Curie. Ukończyła studia w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, kształciła się także w szkołach tkactwa w Berlinie i Sztokholmie. Założyła i następnie została prezeską Towarzystwa Zdobniczego, należała do Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego. W 1913 roku wyszła za mąż za Marcelego Handelsmana.

Tworzyła kilimy, brała udział w licznych wystawach. Jej kilimy prezentowano m.in. w 1925 roku na Wystawie światowej w Paryżu, gdzie wystawiona została także tkanina dekoracyjna, którą Handelsman wykonała według projektu Władysława Skoczylasa. Jej prace zostały wyróżnione w Paryżu dwoma złotymi medalami. Handelsman zajmowała się również fotografią. Jej zdjęcia ukazywały się m.in. na łamach „Tygodnika Wileńskiego”, a kilkanaście negatywów i odbitek znajduje się w archiwum Towarzystwa Opieki nad Zabytkami Przeszłości. Możliwe, że angażowała się w oprawę druków publikowanych przez Towarzystwo. Projektowała ekslibrisy i uprawiała grafikę: jej prace ukazały się w tece fluorofort (rzadko wtedy uprawianej techniki pośród artystów polskich) wydanej w 1906 roku we Lwowie, wraz z pracami m.in. Janiny Bobińskiej, Emilii Wysockiej czy Marii Płonowskiej.

Była filantropką. Wraz z rodzicami przekazała Towarzystwu Naukowemu Warszawskiemu pokaźne środki na powstanie Pracowni Radiologicznej im. Mirosława Kernbauma (pierwszej pracowni radiologicznej w Polsce), której kierowniczką została Maria Skłodowska-Curie.

Podczas II wojny światowej, w 1941 roku opuściła z mężem Warszawę, kierując się do Podkowy Leśnej. Ukrywała się przez pewien czas w Radomiu u Janiny Orzeszko, żony lekarza Tadeusza.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Karta R-09470 [online], Galeria Fotografii Towarzystwa Opieki nad Zabytkami Przeszłości w zbiorach IS PAN [dostęp 2022-01-02] (pol.).
  2. 1 2 3 4 Wiesław Śladkowski, Dla Polski i Francji Maria Curie-Skłodowska w latach I wojny światowej, „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio F, Historia”, 66 (1), 2011, s. 68, DOI: 10.2478/v10068–011–0019–4.
  3. 1 2 3 4 5 Handelsman z Kernbaumów Jadwiga Maria, [w:] Czy wiesz kto jest? Uzupełnienia i sprostowania, Warszawa: Drukarnia Wydawnicza, 1939, s. 103 [dostęp 2021-12-27].
  4. Anna M. Drexlerowa, Andrzej K. Olszewski, Polska i polacy na powszechnych wystawach światowych, 1851–2000, Warszawa: Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk, 2005, s. 203–204, ISBN 83-89101-42-4.
  5. Anna M. Drexlerowa, Andrzej K. Olszewski, Polska i polacy na powszechnych wystawach światowych, 1851–2000, Warszawa: Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk, 2005, s. 208, ISBN 83-89101-42-4.
  6. Katarzyna Kulpińska, Matryce, odbitki - ślady kobiet. Polskie graficzki i ich twórczość w dwudziestoleciu międzywojennym, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2017, s. 14, ISBN 978-83-231-3689-7 (pol.).
  7. Janusz R. Kowalczyk, Maria Skłodowska-Curie – Noblowska pionierka [online], Culture.pl [dostęp 2022-01-02] (pol.).
  8. Marceli Handelsman [online], Instytut Historyczny Uniwersytetu Warszawskiego [dostęp 2022-01-02].
  9. Lekarz z Auschwitz. Historia Tadeusza Orzeszko [online], Polscy Sprawiedliwi [dostęp 2022-01-02].
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.