Te 'gana Tuvalu
Obszar

Tuvalu oraz Fidżi, Kiribati, Nauru i Nowa Zelandia

Liczba mówiących

ok. 13 000

Pismo/alfabet

łacińskie

Klasyfikacja genetyczna
Status oficjalny
język urzędowy Tuvalu
UNESCO 3 zdecydowanie zagrożony
Ethnologue 3 środek szerszej komunikacji
Kody języka
ISO 639-2 tvl
ISO 639-3 tvl
IETF tvl
Glottolog tuva1244
Ethnologue tvl
WALS tvl
SIL ELL
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata
Słownik języka Tuvalu
w Wikisłowniku
Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu.

Język tuvalu, pol. także język tuwaluski (tuv. Te 'gana Tūvalu) – język mieszkańców wysp Tuvalu. W 1998 roku językiem tuvalu posługiwało się 13 051 osób (z czego 10 670 mieszkało w Tuvalu). W 2015 roku posługiwało się tym językiem ok. 13 000 osób (zamieszkując Tuvalu oraz Nową Zelandię). Jego znajomość zachowują migranci z Tuvalu mieszkający w Australii, Fidżi, Kiribati, na Wyspach Marshalla, Nauru i Stanach Zjednoczonych.

Zapisywany uproszczonym alfabetem łacińskim, podobnym do tego, w jakim zapisywany jest język kiribati. Alfabet składa się z pięciu samogłosek (a, e, i, o, u) oraz jedenastu spółgłosek (f, h, k, l, m, n, ng, p, s, t, v).

Język tuvalu posiada aglutynacyjną gramatykę. Wszystkie słowa w języku tuvalu kończą się samogłoską.

Dzieli się na dwa główne dialekty: północny (używany na wyspach: Nanumea, Nanumaga, Niutao i Niulakita) oraz południowy (używany na wyspach: Vaitupu, Nukufetau, Funafuti i Nukulaelae). Dialekty te dzielą się na mniejsze subdialekty (każda wyspa ma swoją oddzielną gwarę). W pierwszej połowie XX wieku dominowały dialekty z wysp Vaitupu i Funafuti. Wypracowano także standard nazywany „gana māsani” (wspólny język).

W języku tuvalu ukazało się niewiele książek. W 1977 roku rozpoczęto tłumaczenie Biblii na język tuvalu. Pracę nad przekładem zakończono w 1984 roku, a w 1987 publikacja ukazała się na rynku. W roku 1999 opublikowano pierwszy podręcznik gramatyki języka tuvalu, a w 2001 roku również słownik tego języka

Media rządowe wydają raz w miesiącu dwujęzyczną gazetę „Sikuleo o Tuvalu – Tuvalu Echo” (wcześniej „Tuvalu Echoes”) oraz nadają codziennie kilkugodzinne transmisje w języku angielskim i tuvalu.

Uwagi

  1. Pierwszy słownik, autorstwa Geoffreya Jacksona – członka Ciała Kierowniczego Świadków Jehowy, został wydany przez władze australijskie jako dar dla ludności Tuvalu w roku 2001. W 1999 roku wspólnie z żoną opublikował też podręcznik do gramatyki tego języka. (Źródło)

Przypisy

  1. Alfred F. Majewicz, Języki świata i ich klasyfikowanie, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1989, s. 95, ISBN 83-01-08163-5, OCLC 749247655 (pol.).
  2. 1 2 Raymond G. Gordon jr. (red.), Tuvaluan, [w:] Ethnologue: Languages of the World, wyd. 15, Dallas: SIL International, 2005 [dostęp 2016-08-06] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-04] (ang.).
  3. Tuvalu Language Week kicks off today. Newshub, 2015-09-27. [dostęp 2016-08-06]. (ang.).
  4. 1 2 3 4 Tuvaluan (Te 'gana Tūvalu). Omniglot. [dostęp 2016-08-06]. (ang.).
  5. 1 2 Tuvalu Language. tuvaluislands.com. [dostęp 2016-08-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-05-14)]. (ang.).

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.